Ba năm sau cái mùa hè rực rỡ ngập tràn ánh nắng và vị mặn mòi của biển cả ấy, thế giới vô ưu vô lo của Như Lan chính thức vỡ vụn.
Vào cái năm Như Lan khoác lên mình màu áo đồng phục của ngôi trường cấp ba có truyền thông lâu đời nhất nhì thành phố, cô đã mang theo biết bao hoài bão và sự háo hức bước vào cấp ba. Nhưng rồi đằng sau cánh cửa của ngôi nhà có hàng rào hoa giấy ở cuối con ngõ ấy lại gieo xuống một cơn bão ăn mòn đi từng chút một sự ấm áp của gia đình.
Sự đổ vỡ của ba mẹ Như Lan không bắt đầu bằng những trận cãi vã nảy lửa rúng động xóm giềng, không có tiếng bát đĩa vỡ nát hay những lời la hét ầm ĩ mạt sát lẫn nhau. Nó bắt đầu bằng một sự im lặng đến nghẹt thở.
Những bữa cơm gia đình thưa thớt dần rồi biến mất hẳn. Căn bếp từng phảng phất mùi cá kho tộ, mùi canh chua mẹ nấu giờ nguội lạnh, đóng một lớp bụi mờ. Ba thường xuyên về khuya, có những đêm ông thức trắng ngoài ban công, trên áo mang theo mùi rượu nhàn nhạt và mùi khói thuốc đắng ngắt. Còn mẹ thì giam mình trong phòng ngủ, khóa trái cửa. Đôi mắt bà lúc nào cũng sưng mọng, đờ đẫn nhìn ra khoảng không vô định ngoài cửa sổ.
Không khí trong căn nhà từng ăm ắp tiếng cười giờ đây đặc quánh lại, lạnh lẽo và xa lạ đến mức Như Lan của năm mười lăm tuổi mỗi khi đi học về chỉ dám rón rén bước đi. Cô không dám bật tivi, không dám thở mạnh, thậm chí tiếng lật sách cũng phải cẩn trọng từng chút một. Những đêm nằm thu lu trong chăn, nghe tiếng thở dài sườn sượt của ba vẳng lại từ phòng khách, cô úp mặt vào gối, nước mắt ướt đẫm. Cô tự hỏi rốt cuộc mình đã làm sai điều gì, rốt cuộc ba mẹ đã xảy ra chuyện gì mà lại trở nên như vậy. Nhưng không một ai nói cho cô biết. Người lớn luôn mặc định rằng trẻ con thì không cần, và không nên biết những chuyện rạn nứt của họ.
Rồi ngày đó cũng đến. Ngày mà tờ giấy ly hôn được đặt lên bàn, bình thản, dứt khoát và tuyệt tình.
Mẹ cô lựa chọn rời đi.
Bà ngồi trước mặt cô trong phòng khách, nắm lấy đôi bàn tay đang run rẩy của con gái. Đôi mắt bà mệt mỏi nhưng lại ánh lên một sự kiên quyết tàn nhẫn. Bà bảo rằng bà đã quá mệt mỏi với cuộc hôn nhân nguội lạnh này, bà đã cạn kiệt thanh xuân cho một người đàn ông vô tâm, và giờ bà cần một không gian mới, một bầu không khí mới để thở và làm lại cuộc đời.
Và trong cái cuộc đời mới hoàn hảo mà mẹ vẽ ra ấy, dường như không có chỗ cho một đứa con gái đang tuổi dậy thì ẩm ương, nhạy cảm. Bà để Như Lan ở lại sống cùng ba, cùng căn nhà chứa đầy những kỷ niệm đang chết dần.
Buổi chiều cuối thu năm ấy, bầu trời xám xịt nhợt nhạt. Gió xào xạc thổi rụng những chiếc lá bàng đỏ ối xuống khoảng sân gạch, hệt như những giọt nước mắt cạn khô.
Như Lan đứng lặng thinh bên bậu cửa, trơ mắt nhìn mẹ kéo chiếc vali màu xám nhạt bước ra cổng. Tiếng bánh xe nghiến trên mặt đường ràn rạt xé toạc màng nhĩ cô, cào xé mảng ký ức êm đềm còn sót lại.
"Như Lan ở lại ngoan nha con, nghe lời ba nhé! Khi nào sắp xếp xong công việc, mẹ sẽ về thăm con." Mẹ cô đưa tay xoa đầu cô, hốc mắt ửng đỏ. Nhưng chỉ một giây sau, bước chân bà lại dứt khoát xoay đi, tiến về phía chiếc taxi đang đợi sẵn.
Như Lan không khóc, cũng không níu tay áo mẹ khóc lóc van xin như những đứa trẻ khác. Lòng tự tôn bướng bỉnh của một cô bé mười lăm tuổi khiến cô mím chặt môi, hàm răng cắn chặt vào môi dưới đến mức bật máu, nếm được cả vị tanh nồng. Chiếc taxi lăn bánh khuất dạng ở ngã rẽ, mang theo hơi ấm cuối cùng của thứ gọi là gia đình.
Trong lòng cô khi ấy vỡ ra một lỗ hổng hoắm sâu, đen ngòm. Nỗi tủi thân và cảm giác bị vứt bỏ cuộn trào thành một ý nghĩ cực đoan găm chặt vào tiềm thức: Nếu ngay cả người sinh ra mình còn có thể dứt áo rời đi để đổi lấy sự tự do, thì trên đời này, có ai là không thể bỏ rơi mình?
Ba cô vốn là một người đàn ông ít nói, sau biến cố lại càng trở nên lầm lì, khép kín. Cú sốc từ việc vợ dứt áo ra đi khiến ông suy sụp. Ông vùi đầu vào công việc ở cơ quan, nhận thêm các ca trực đêm, có lẽ để trốn tránh sự trống trải, lạnh lẽo của căn nhà vắng bóng phụ nữ.
Những đồng tiền tiêu vặt được đặt trên bàn ăn mỗi sáng cùng tờ giấy note mang dòng chữ cộc lốc "Con tự mua đồ ăn nhé" trở thành phương thức giao tiếp duy nhất giữa hai cha con. Bữa tối của cô thường trôi qua trong tiếng tích tắc khô khốc của đồng hồ treo tường và những hộp cơm mua vội ở cửa hàng tiện lợi lạnh ngắt. Buổi họp phụ huynh đầu năm, ghế của phụ huynh em Từ Ngọc Như Lan bỏ trống. Thầy cô gọi điện, lần nào ba cũng lấy do bận rộn mà khướt từ những cuộc trao đổi.
Như Lan bắt đầu trượt dài.
Sự cô đơn, tủi thân và tổn thương tột cùng biến cô bé ngoan ngoãn, hay cười ngày nào trở thành một con nhím xù lông, dùng gai nhọn để che giấu sự yếu đuối, sẵn sàng chọc tổn thương bất cứ ai đến gần.
Một buổi tối, cô tự mình cầm kéo, đứng trước gương phòng tắm và cắt phăng mái tóc dài tết bím nề nếp mà mẹ từng tự tay chải cho mỗi sáng. Những lọn tóc đen nhánh rơi lả tả xuống sàn gạch lạnh lẽo. Mái tóc ngắn cũn cỡn, tỉa tót lộn xộn khiến cô trông thật xa lạ, gai góc.
Cô bắt đầu cúp những buổi học thêm buổi tối. Thay vì đến trung tâm, cô la cà ở những quán net xập xệ ngập ngụa mùi mì tôm và khói thuốc, những sân trượt patin ồn ào tiếng nhạc chát chúa cùng đám bạn hư hỏng ở trường. Bộ đồng phục luôn xộc xệch, vạt áo buông thõng, bảng điểm bắt đầu xuất hiện những con số bết bát đỏ chót. Đã có lần, cô cố tình đánh nhau với một nữ sinh khóa trên chỉ vì một cái nhìn đểu, môi bị tát đến bật máu, đồng phục rách bươm.
Cô cố tình làm mọi thứ trở nên tồi tệ, cố tình vấy bẩn bản thân mình. Sâu thẳm bên trong sự bất cần và nổi loạn ấy, Như Lan khao khát được chú ý. Cô thèm khát cảm giác có người quản thúc mình. Cô hy vọng ba sẽ tức giận, sẽ cầm roi đánh đòn hay quát mắng cô ầm ĩ. Cô hy vọng mẹ sẽ vì nghe tin con gái hư hỏng, đánh nhau mà xót xa, lo lắng quay về, để cô thấy rằng mình vẫn còn tồn tại trong mắt họ, vẫn là người quan trọng đối với họ.
Nhưng ba chỉ nhìn bảng điểm đỏ chót và vết thương trên mặt cô, hàng chân mày chau lại mệt mỏi. Ông không đánh, cũng không mắng. Ông thở dài thườn thượt, một tiếng thở dài nặng trịch đè nát lòng kiêu hãnh của cô, rồi lặng lẽ quay lưng đi vào bếp hâm lại bát cơm nguội. Còn mẹ, sau hai tháng rời đi, bặt vô âm tín, số điện thoại thỉnh thoảng gọi đến cũng chỉ là những lời dặn dò sáo rỗng vội vã, tiếng ồn ào của những cuộc vui bên đầu dây bên kia lấn át cả tiếng thở ngập ngừng của cô.
Thế giới của cô như bị bóng tối nuốt chửng, vỡ vụn thành từng mảnh vụn vặt sắc nhọn, găm vào lồng ngực đau nhói. Không có ai mắng cô, không có ai kéo cô lại, không có ai nói cho cô biết cô phải làm gì để thoát khỏi vũng lầy hoang mang này.
Mãi cho đến những ngày cuối năm, khi mà trời lất phất mưa phùn, cái lạnh đầu đông cắt da cắt thịt ùa về trên con phố vắng.
Như Lan loạng choạng bước về nhà sau một chầu ngồi xem đám bạn đua xe trái phép ven ngoại ô. Trên người cô ám đầy mùi khói thuốc lá, mùi bụi bặm, mùi cồn và mùi ẩm mốc của mưa rào. Đôi giày vải ướt sũng nhóp nhép nước sau mỗi bước đi, mái tóc ngắn bết lại dính sát vào hai gò má tái nhợt vì lạnh.
Khi chân cô vừa bước đến ranh giới hàng rào dâm bụt, nơi có cánh cổng nhỏ quen thuộc thông giữa hai nhà Như Lan và Tuấn Huy thì bước chân cô đột ngột khựng lại.
Dưới ánh đèn đường vàng vọt rọi qua kẽ lá, một bóng dáng cao lớn đang đứng khoanh tay dựa lưng vào trụ cổng đá. Cơn mưa bụi dường như đã kéo dài rất lâu, làm ướt đẫm hai bả vai áo sơ mi trắng và vương đầy trên những lọn tóc đen nhánh của anh.
Tuấn Huy năm ấy đã là một sinh viên đại học năm nhất, không còn là chàng thiếu niên mười sáu tuổi hay càu nhàu ngày nào. Anh chững chạc, trầm ổn, bóng lưng rộng lớn hòa vào màn đêm toát lên một luồng khí thế bức người.
Anh đứng đó, bất động như một bức tượng, dường như đã đợi cô từ rất lâu trong cái lạnh thấu xương này. Khi nghe tiếng bước chân lạo xạo trên mặt đường, Huy chậm rãi ngẩng đầu lên. Ánh mắt anh xoáy sâu vào bộ dạng lấm lem, ướt sũng, xộc xệch và phảng phất mùi khói thuốc của cô.
Không càu nhàu bực dọc, không gắt gỏng như ngày bé, ánh mắt anh lúc này sắc lẹm nhưng lại chứa đựng một nỗi xót xa, một sự đau lòng không sao che giấu được. Ánh mắt ấy như tia sáng duy nhất xuyên thấu qua lớp vỏ bọc gai góc, dơ bẩn của cô, chạm thẳng vào đứa trẻ mười lăm tuổi đang ngồi co ro, run rẩy kêu cứu bên trong.
"Em đi đâu giờ này mới về?"
Giọng anh trầm khàn, mang theo hơi lạnh của đêm đông, vang lên phá vỡ màn đêm tĩnh lặng. Âm thanh ấy không chứa đựng sự phán xét chán ghét, mà là sự lo lắng tột độ, cũng là âm thanh duy nhất lúc bấy giờ đủ sức đánh thức trái tim đang chết lặng của cô bé mười lăm tuổi.