Trời mùa đông ở kinh kỳ lạnh như cắt thịt cắt da. Gió bắc tràn về từng đợt thấu xương, cuốn theo hơi sương giá buốt tràn qua những dãy lều thi san sát nhau tại trường thi Hương. Trong không gian âm u, tĩnh mịch đến rợn người, hàng ngàn sĩ tử từ khắp các phủ trấn đang gồng mình thu mình trong những gian lều hẹp chưa đầy ba thước square. Thần kinh của ai nấy đều căng ra như dây đàn vặn quá mức. Mặt người nào người nấy xanh xao, môi thâm tím vì lạnh, tay cầm bút lông run rẩy như cầy sấy. Trên bàn thi là những chồng sách kinh điển dày cộp cùng tấm giấy bồi trắng tinh đang chờ đợi những câu văn nhàn nhã phụng phụng phụng hoàng. Đối với đám sĩ tử, kỳ thi này là chiếc cầu độc mộc dẫn đến vinh hoa phú quý, nhưng cũng là chốn ngục tù giam hãm thân xác trong suốt ba ngày ba đêm.
Trái ngược hoàn toàn với bầu không khí tử khí bao trùm ấy, tại gian lều nằm ở góc khuất dãy đinh, Lý Thiên Kỳ lại đang thong dong tự tại như đi dạo thưởng hoa. Hắn khoác trên mình chiếc áo bông dày cộp, cổ quấn khăn lông cáo, chân đi hài lót nỉ cực ấm. Trong khi kẻ khác phải vừa bấm ngón tay tính khí tiết vừa gõ đầu vò tóc để nặn ra từng chữ, thì Thiên Kỳ lại vươn vai ngáp dài một tiếng thấu trời.
Hắn nhìn tờ giấy thi trống trơn trước mặt, rồi lại nhìn ngọn đèn dầu mờ ắt chiếu sáng gian lều. Trong mắt kẻ khác, ngọn đèn dầu chỉ là vật phát ra ánh sáng leo lắt để đọc chữ, nhưng qua đôi mắt của quái kiệt Dương Châu, đây lại là một bếp lò mini tuyệt diệu không thể bỏ qua.
Lý Thiên Kỳ mỉm cười xảo quyệt, bắt đầu thò tay vào chiếc rương mây mang theo. Cần phải biết rằng, trước khi bước vào trường thi, quân lính gác cổng đã khám xét cực kỳ gắt gao. Tuy nhiên, bằng vài thủ thuật tráo đổi và biệt tài che mắt thế gian, Thiên Kỳ đã biến chiếc rương chứa văn phòng tứ bảo thành một kho lương thực mini vô cùng phong phú.
Hắn lấy ra một chiếc đèn dầu đặc chế bằng đồng thau do chính tay mình thiết kế. Ngọn đèn này không dùng dầu hỏa thông thường mà chứa mỡ heo tinh luyện pha lẫn dầu mè thượng hạng. Phía trên ngọn đèn có một giá đỡ bằng sắt nhỏ gọn, uốn cong khéo léo.
Thiên Kỳ ung dung lấy ra từ trong túi áo hai củ khoai mật Dương Châu tròn lẳn, vỏ ngoài nâu óng, ruột dẻo quánh. Hắn cẩn thận đặt hai củ khoai lên giá sắt phía trên ngọn lửa hồng. Chưa dừng lại ở đó, từ trong đáy rương, hắn lôi ra một chiếc đĩa gốm nhỏ đã xếp sẵn những miếng mỡ lưng heo thái hạt lựu cùng một nhúm hành hoa xanh mướt được xắt nhỏ mịn.
Chỉ sau nửa canh giờ, nhiệt độ từ ngọn đèn dầu đặc chế bắt đầu phát huy tác dụng thần kỳ. Hai củ khoai mật bị sức nóng nướng chín dần, lớp vỏ ngoài nứt ra, chảy ra những vệt mật đường vàng óng, dẻo quánh và dính giáp. Mùi khoai nướng ngọt ngào, thơm phức bắt đầu tỏa ra không trung. Ngay sau đó, Thiên Kỳ đặt chiếc đĩa gốm đựng mỡ heo lên giá. Tiếng mỡ heo gặp nhiệt độ cao bắt đầu kêu xèo xèo vô cùng vui tai. Mỡ tan chảy, quyện lấy nhúm hành hoa tươi rói, tạo nên một thứ hỗn hợp mỡ hành giòn rụm, béo ngậy, tỏa ra hương thơm nồng nặc đến mức có thể đánh thức cả người chết.
Mùi thơm ấy không chịu nằm yên trong gian lều nhỏ hẹp của Thiên Kỳ. Theo từng cơn gió bắc hun hút, hương khoai mật nướng ngọt lịm cùng mùi mỡ hành phi thơm lừng bắt đầu luồn lách qua từng khe hở của các vách nứa, tràn ngập khắp các dãy lều thi.
Tại gian lều bên cạnh, một sĩ tử nổi danh tài hoa của phủ Nam Định đang đắm chìm trong dòng suy tưởng về vế đối tả lòng nhân từ của bậc quân vương. Hắn vừa đặt bút định viết câu Tiên thiên hạ chi ưu nhi ưu, thì một luồng hương thơm kỳ diệu xộc thẳng vào mũi.
Bọt khí ngọt ngào ngạt ngào ấy lập tức tấn công vào khứu giác đang mệt mỏi của hắn. Cổ họng sĩ tử này tự động co bóp, nước bọt dâng lên ùng ục như suối trào. Hắn giật mình, nuốt ừng ực một ngụm nước bọt lớn. Nhưng hỡi ôi, cơn thèm ăn trỗi dậy quá đột ngột khiến tay hắn run lên bẩy rẩy. Ngòi bút lông đẫm mực đen tuyền tuột khỏi tay, rơi bệt xuống giữa tờ giấy thi trắng tinh, tạo thành một vệt mực đen loang lổ như đống than bùn.
Trời đất ơi! Bài thi của ta! Sĩ tử nọ gào lên trong cay đắng nhưng không dám phát ra tiếng động lớn, chỉ biết đập đầu xuống bàn khóc rống.
Cách đó không xa, hàng loạt sĩ tử khác cũng rơi vào thảm cảnh tương tự. Mùi mỡ hành phi giòn tan quyện với mùi khoai mật nướng dẻo ngọt giữa đêm đông giá lạnh chẳng khác nào thứ độc dược tâm lý tàn nhẫn nhất. Bụng của hàng ngàn sĩ tử bắt đầu sôi lên ùng ục, phát ra những âm thanh rên rẩm liên hoàn như tiếng sấm rền từ xa.
Người thì vừa ngửi thấy mùi thơm đã quên sạch sành sanh tứ thư ngũ kinh vừa học thuộc lòng hồi chiều. Người thì chữ nghĩa trong đầu rơi rớt sạch sẽ, chỉ còn lại hình ảnh củ khoai nướng nóng hổi đang bốc khói nghi ngút. Đám sĩ tử cuống quýt lôi ra những cái bánh bao nguội ngắt, cứng như đá hộc mang theo từ nhà để nhai tạm. Nhưng khi đưa miếng bánh bao khô khốc vào miệng, nhìn lại mùi thơm béo ngậy đang bay lơ lửng ngoài kia, họ lại cảm thấy đắng ngắt nơi cổ họng, không làm sao nuốt nổi. Nước mắt cùng nước miếng hòa quyện lăn dài trên má đám tài tử tội nghiệp.
Tiếng bụng reo, tiếng thở dài và tiếng gõ bàn bất lực vang lên khắp trường thi. Cả một kỳ thi Hương trang nghiêm phút chốc biến thành một hội trường tra tấn dạ dày quy mô lớn.
Trên đài quan sát cao nhất, vị Chủ khảo kỳ thi Hương lần này là Bùi Thượng Công, một lão đại thần đạo mạo, nổi tiếng nghiêm khắc và hẹp hòi. Lão đang đứng chắp tay sau lưng, ngẩng đầu ngắm trăng để tìm hứng khởi chấm bài. Bất chợt, một cơn gió lạnh thổi qua, mang theo mùi mỡ hành phi béo ngậy xộc thẳng vào cái mũi hếch của lão.
Bùi đại nhân giật mình, hai lỗ mũi phập phồng liên tục. Lão hít một hơi thật sâu rồi nhíu mày nạt lớn:
Kẻ nào? Kẻ nào gan to bằng trời, dám mang cỗ bàn vào chốn trường thi thiêng liêng thế này? Lính đâu, mau đi điều tra cho ta!
Đội quan sai tay lăm lăm gậy gộc, vội vã chia nhau đi lùng xới khắp các dãy lều. Họ lần theo làn khói mỏng và mùi thơm nồng nặc đang tỏa ra cuồn cuộn. Cuối cùng, cả đoàn người dừng lại trước gian lều số chín mươi chín của Lý Thiên Kỳ.
Quan Chủ khảo Bùi Thượng Công gạt đám lính gác ra, bước tới trước cửa lều. Cảnh tượng trước mắt khiến lão suýt chút nữa thì té ngửa vì uất hận.
Lý Thiên Kỳ đang gác một chân lên vách lều, tay trái cầm củ khoai mật nướng bóc vỏ dở dang, để lộ lớp ruột vàng ươm bốc khói nghi ngút. Tay phải hắn cầm một chiếc thìa gỗ, từ tốn múc từng thìa mỡ hành phi giòn rụm tưới đều lên thân củ khoai. Hắn vừa ăn vừa húp xoong xoạc, vẻ mặt phê pha như thể đang ở giữa chốn bồng lai tiên cảnh.
Lý Thiên Kỳ! Cậu coi trường thi quốc gia là cái chợ nhóm hay sao?
Bùi Thượng Công giận đến mức râu tóc dựng ngược, ngón tay trỏ run rẩy chỉ thẳng vào mặt Thiên Kỳ, tiếng gào xé tan bầu không khí tĩnh mịch của đêm đông.
Trường thi là chốn văn phong hội tụ, nơi các sĩ tử dốc lòng báo quốc! Cậu không những không lo làm bài, lại còn dám bày trò nấu nướng xú uế, làm ô uế thánh địa, làm xao nhãng tâm trí sĩ tử khác! Lính đâu, lập tức xích cổ tên nghịch tử này lại, hủy bỏ tư cách dự thi của nó cho ta!
Đám quân sai định xông vào thì Lý Thiên Kỳ đã nhẹ nhàng đặt củ khoai xuống đĩa. Hắn thong thả lấy chiếc khăn tay bằng lụa lau sạch mỡ trên khóe miệng, rồi đứng dậy chắp tay cúi đầu chào Quan Chủ khảo với phong thái cực kỳ thư thái, hoàn toàn không có một chút gì gọi là sợ hãi.
Thưa Bùi đại nhân, đại nhân phán như vậy là tội cho tiểu sinh quá! Tiểu sinh vốn là kẻ học trò chấp hành nghiêm chỉnh từng điều khoản trong trường quy của triều đình, làm sao dám có ý đồ phá hoại trường thi?
Bùi Thượng Công cười khẩy một tiếng đầy cay đắng:
Bằng chứng rành rành ra đó! Mùi mỡ hành khoai nướng của cậu làm cả trường thi náo loạn, sĩ tử không thể làm bài! Cậu còn dám cãi là không vi phạm quy chế?
Thiên Kỳ chớp chớp mắt, vẻ mặt vô tội đến mức đáng thương. Hắn ung dung lên tiếng, giọng nói trong trẻo vang vọng khắp không trung:
Đại nhân hạ hỏa. Tiểu sinh xin hỏi đại nhân, trong Trường Quy Triều Đình do chính Thánh thượng phê duyệt, điều thứ ba có quy định rõ ràng: Sĩ tử tham gia kỳ thi Hương được phép mang theo đèn dầu để chiếu sáng và tự giữ ấm thân thể trong thời tiết giá lạnh, có đúng hay không?
Bùi Thượng Công khựng lại một chút rồi hất hàm:
Đúng thì sao? Nhưng đó là đèn dầu chiếu sáng, chứ không phải cái bếp nướng khoai của cậu!
Tiểu sinh dùng chính là đèn dầu đấy chứ!
Thiên Kỳ chỉ vào ngọn đèn bằng đồng thau.
Đây là ngọn đèn do tiểu sinh tự tay chế tạo. Đèn dùng mỡ heo và dầu mè làm nguyên liệu đốt cháy để duy trì ánh sáng. Còn củ khoai này, tiểu sinh chỉ tận dụng nhiệt lượng thừa tỏa ra từ ngọn đèn để sưởi ấm tay chân mà thôi. Sách Nông Thư chương thứ ba của Ngô Tư Nhượng có viết: Vật chất trong trời đất không tự nhiên sinh ra, cũng không tự nhiên mất đi, biết tận dụng hơi ấm dư thừa là đạo của kẻ trí. Tiểu sinh thực hiện đúng tinh thần tiết kiệm và ứng dụng thực tiễn của thánh hiền, làm sao lại gọi là vi phạm?
Bùi Thượng Công tức đến nghẹn thở, mặt đỏ gay như gấc chín:
Cậu. cậu ngụy biện! Còn cái đĩa mỡ hành này thì sao? Mùi thơm xú uế này từ đâu ra?
Thiên Kỳ mỉm cười, lắc đầu thở dài như thể đang thương hại cho sự thiếu hiểu biết của vị đại thần trước mặt:
Đại nhân lại trách lầm tiểu sinh rồi! Trong sách Hoàng Đế Nội Kinh phần Tố Hỏi có dạy: Mùa đông âm khí thịnh, dương khí suy, con người dễ bị hàn tà xâm nhập. Hành hoa có vị cay, tính ấm, giúp thông dương khí; mỡ heo bổ âm, giữ nhiệt cho tạng phủ. Tiểu sinh dùng chút mỡ hành để kích thích đại não, giữ cho trí tuệ minh mẫn, tay chân không bị đóng băng để có thể viết ra những vần thơ ca tụng thánh đức của Bệ hạ. Đây gọi là Lực Cơ Dưỡng Ôn Pháp thất truyền từ thời Cổ Đại!
Nói đến đây, Thiên Kỳ bèn đưa mắt nhìn quanh các sĩ tử đang vươn cổ ra nghe lén, rồi cất cao giọng:
Các vị sĩ tử ở đây ai nấy đều rét rẩy đến mức không cầm nổi bút, đó là do tâm trí bị cái lạnh khuất phục. Tiểu sinh dùng hương thơm này để thức tỉnh sự sống trong lòng mọi người, giúp họ nhận ra sự ấm áp của nhân gian. Chẳng lẽ việc tiểu sinh tự chữa bệnh cho mình và tiếp thêm sức sống cho huynh đệ lại là tội ác sao? Nếu Bùi đại nhân cho rằng giữ ấm thân thể để làm bài là có tội, vậy xin đại nhân hãy cấm luôn gió bắc thổi vào trường thi đi ạ!
Mấy lời lý luận sắc bén, tráo trở nhưng lại được bọc dưới lớp vỏ kiến thức y học và kinh điển cổ xưa của Thiên Kỳ khiến Bùi Thượng Công đứng chết trân tại chỗ. Lão Há hốc miệng định cãi lại, nhưng lại nhận ra nếu mình phủ nhận lời Thiên Kỳ, chẳng khác nào tự thừa nhận mình không thuộc sách Nông Thư và Hoàng Đế Nội Kinh, lại còn mang danh nghĩa vị chủ khảo hà khắc, không biết thương xót sức khỏe của học trò.
Đám sĩ tử xung quanh nghe Thiên Kỳ giảng giải một hồi thì gật gù thán phục. Dù bụng họ vẫn sôi sùng sục vì thèm, nhưng trong lòng lại không khỏi thán phục cái biệt tài nói dối không chớp mắt, biến sai thành đúng của con quái vật phủ Dương Châu này.
Bùi Thượng Công run rẩy lật lại cuốn sổ tay ghi chép quy chế trường thi mang theo bên người. Lão lật đi lật lại, lật đến nát cả trang giấy nhưng quả thực trong trường quy chỉ cấm mang tài liệu gian lận, cấm mang vũ khí, cấm đốt lửa lớn gây cháy nổ, chứ tuyệt nhiên không có dòng nào cấm sĩ tử nướng khoai mật hay phi mỡ hành trên đèn dầu chiếu sáng!
Lão Tri phủ đứng cạnh Bùi Thượng Công ghé tai nói nhỏ:
Đại nhân, tên này chính là Lý Thiên Kỳ, quái kiệt Dương Châu đã từng làm Tri phủ phủ Dương Châu chúng tôi nôn mửa ba ngày vì bức tranh mãnh hổ hạ sơn đấy ạ. Hắn tinh ranh vô cùng, nếu đại nhân bắt hắn mà không có lý do chính đáng trong quy chế, hắn sẽ làm ầm lên tới tận Ngự Sử Đài, lúc đó danh tiếng của đại nhân sẽ.
Bùi Thượng Công nghe xong, sống lưng liền đổ mồ hôi hột. Lão nhìn Lý Thiên Kỳ, rồi lại nhìn củ khoai mật nướng đang tỏa hương ngào ngạt. Lão nuốt gợn một ngụm nước bọt, cổ họng lão bất giác phát ra một tiếng ọc nho nhỏ vì chính lão từ chiều đến giờ cũng chưa ăn gì để giữ phong thái liêm khiết.
Thấy Quan Chủ khảo đứng ngẩn ngơ, mặt mày biến sắc từ đỏ sang xanh rồi lại trắng bệch, Lý Thiên Kỳ nở nụ cười vô xỉ đặc trưng. Hắn nâng chiếc đĩa gốm đựng củ khoai nướng mỡ hành thơm phức lên bằng hai tay, lịch sự tiến về phía Bùi Thượng Công:
Bùi đại nhân thức đêm vất vả vì vận mệnh quốc gia, chắc hẳn thân thể cũng đã nhiễm chút hàn khí. Tiểu sinh tuy nghèo nhưng lòng thành có thừa. Củ khoai mật này tiểu sinh chưa chạm môi, mỡ hành lại phi vừa chín tới. Nếu đại nhân không chê, xin mời đại nhân dùng chút để giữ ấm cơ thể, tiếp tục sự nghiệp cầm cân nảy mực cao quý!
Lời mời gọi ấy chẳng khác nào một gáo nước sôi dội thẳng vào lòng tự trọng của Bùi Thượng Công. Nếu lão nhận củ khoai, lão sẽ trở thành trò cười cho toàn bộ sĩ tử. Nhưng nếu lão không nhận và tiếp tục phạt Thiên Kỳ, lão lại rơi vào bẫy ngụy biện của hắn, trở thành kẻ quan lại bất lý bất dịch.
Ngươi. Ngươi. Kẻ vô sỉ!
Bùi Thượng Công nghiến răng trần trọc, dậm chân thật mạnh xuống đất. Lão phất mạnh tay áo gấm, quay lưng đi thẳng như muốn chạy trốn khỏi mùi hương quái ác đang bao trùm gian lều.
Thu lại tất cả ngọn đèn đặc chế sau khi làm bài xong! Kẻ nào dám làm cháy trường thi, ta sẽ chỉu tam tộc!
Tiếng gào thét bất lực của Quan Chủ khảo vọng lại trong đêm đông lạnh giá, tan biến dần vào hư không.
Lý Thiên Kỳ nhìn theo bóng lưng xiêu vẹo, đầy uất hận của vị đại thần, nhẹ nhàng mỉm cười rồi quay trở lại chỗ ngồi. Hắn ung dung cầm củ khoai mật lên, cắn một miếng thật lớn. Mùi vị ngọt dẻo của khoai hòa quyện với vị béo ngậy, thơm nức của mỡ hành nổ tung trong khoang miệng, mang lại một cảm giác mãn nguyện không gì sánh bằng.
Xung quanh hắn, hàng ngàn sĩ tử rơi vào trạng thái tuyệt vọng tột cùng. Họ vừa phải gồng mình chống chọi với cái lạnh xé da xé thịt, vừa phải chịu đựng thứ mùi thơm mê hoặc đang tiếp tục lan tỏa, vừa phải cắn răng viết những bài văn hoa mỹ trong sự dày vò của dạ dày.
Sáng hôm sau, khi tiếng trống thu bài thi vang lên rầm rộ, các sĩ tử bước ra khỏi trường thi với thân xác xơ xác như những bóng ma. Người thì ngất xỉu ngay tại cổng vì kiệt sức và đói khát, người thì bài thi nhòe nét mực vì nước miếng rơi vãi, chữ nghĩa lộn xộn từ kinh sách sang công thức nấu ăn.
Chỉ duy nhất có Lý Thiên Kỳ, tay cầm quạt giấy xếp, bước đi thong dong với thần thái hồng hào, tươi tắn như vừa bước ra từ một buổi tiệc yến tiệc sang trọng. Hắn nhìn bầu trời kinh kỳ xanh ngắt, khẽ mỉm cười tự nhủ:
Thi Hương xem ra cũng chẳng khó khăn gì, chỉ cần một củ khoai mật và chút mỡ hành là đã có thể bình định cả trường thi rồi!