[LOG0007]
Sai lệch đầu tiên thường không gây chú ý. Không có hiện tượng bất thường đi kèm, chỉ có một vài chi tiết nhỏ bị đổi. Đến khi hậu quả xuất hiện thì không còn xác định được nó bắt đầu từ lúc nào.
Lần này mức bất thường cao hơn: nguyên nhân xuất hiện sau hậu quả, ký ức xuất hiện sau sự kiện. Chủ thể B có thể là người đầu tiên tiếp xúc với sai lệch này.
Elis chạy.
Bàn chân cô dẫm lên lớp lá mục ướt sũng, tạo thành những tiếng sột soạt đứt quãng giữa rừng sâu. Hơi thở dồn dập, nóng và nặng, nghẹn cứng trong lồng ngực như bị ai bóp từ bên trong. Quanh cô vẫn là khu rừng quen thuộc: thân cây cao, đen, ẩm; những đoạn rễ trồi khỏi mặt đất; sương mỏng quấn thấp trên cỏ dại. Nhưng có điều gì đó không đúng. Không phải ở khu rừng, mà ở phía bên kia.
Cô dừng lại khi thấy ánh sáng xuyên qua tán cây.
Lẽ ra nơi ấy phải là rìa thị trấn. Lẽ ra phải có con đường lát đá cũ dẫn qua hàng rào gỗ mục, tiệm bánh nhỏ bên góc dốc, tiệm sửa giày với tấm biển xiêu vẹo, căn nhà của bà lão đã mất từ năm ngoái, và xa hơn nữa là dãy mái ngói xám ẩm của Eichenwald.
Nhưng chẳng có gì quen thuộc cả. Cả thị trấn trước mặt cô đã khác đi. Những căn nhà cũ biến mất. Những mái ngói cũ biến mất. Con đường nhỏ hóa thành một trục lộ rộng hơn, sạch hơn, thẳng hơn, như thể ai đó đã lật lại tấm bản đồ của thế giới trong lúc cô không nhìn.
Elis đứng chết lặng, mắt mở to, môi run, bàn tay siết đến trắng bệch.
“Không…”
Giọng cô nhỏ đến mức bị gió nuốt mất.
Cô bước thêm một bước, rồi hai bước, như thể chỉ cần ra khỏi rừng thì mọi thứ sẽ có lời giải thích. Nhưng càng đi, thị trấn càng xa lạ. Các bảng hiệu khác màu. Cửa sổ khác kiểu. Xe cộ ít hơn nhưng lạ hơn. Người đi đường ăn mặc theo cách cô không nhận ra. Và điều đáng sợ nhất không phải sự đổi thay, mà là cảm giác rằng mọi thứ đã tồn tại như vậy từ rất lâu rồi. Chỉ có cô là bị bỏ lại phía sau.
Elis quay phắt lại, chạy ngược vào rừng. Không phải vì can đảm, mà vì sợ. Sợ đến mức chỉ còn một nơi duy nhất có thể gọi là thật, nơi duy nhất mà cô cảm thấy yên tâm: căn nhà hoang sâu trong rừng, nơi cô và Andrew vẫn lén đến mỗi khi thế giới ngoài kia quá khắt nghiệt. Ít nhất nơi ấy vẫn là một mảnh kí ức quen thuộc duy nhất của thế giới cũ, một thứ chưa bị bẻ cong.
Cô chạy nhanh hơn, tim đập loạn. Càng vào sâu, tiếng gió càng dày, cô càng nghe rõ nhịp thở của chính mình. Căn nhà hoang hiện ra giữa bóng cây như một mảng tối mốc mục, nghiêng ngả, cũ kỹ, như thể đã đứng đó từ trước khi con người biết sợ bóng đêm.
Elis lao tới, đẩy cánh cửa gỗ. Cửa mở. Cô khựng lại.
Đây không phải căn nhà hoang. Không mái dột, không ván gãy, không sàn lún, không mùi ẩm và bụi. Đây là một ngôi nhà gỗ mới tinh. Những tấm ván còn sáng màu, nhựa cây chưa kịp khô. Sàn phẳng và sạch, chưa một vết nứt. Cửa sổ còn nguyên lớp kính trong. Trên bàn đặt một cây đèn dầu mới, và chiếc ghế mây kê ngay ngắn cạnh bếp lửa đã tắt ngấm.
Elis lùi lại một bước. Thế giới như nghiêng đi. Cô mở miệng nhưng không thốt nên lời.
Rồi có người lên tiếng từ phía trong.
“Cô là ai vậy?”
Giọng đàn ông, trầm và đều. Không hẳn xa lạ, nhưng cũng chẳng cho cô chút cảm giác an toàn nào.
Tim Elis đập mạnh đến mức như muốn bật khỏi lồng ngực. Cô không đáp, chỉ nhìn chằm chằm vào bóng người đứng trong góc phòng. Ánh sáng quá yếu, nửa gương mặt ông ta chìm trong bóng tối. Càng nhìn, sống lưng cô càng lạnh. Không hiểu vì sao, bản năng đầu tiên của cô không phải là hỏi lại, mà là quay đầu bỏ chạy.
Cô lùi thêm một bước. Phía sau vang lên một tiếng kẽo kẹt rất khẽ. Elis giật mình quay ngoắt lại.
Gió lùa qua khe cửa. Lạnh.
Khi cô nhìn lại góc phòng, bóng người kia đã không còn.
Elis thở hắt ra, hoảng loạn đến mức không kịp nghĩ gì thêm. Cô lao ra khỏi căn nhà gỗ, tim đập dồn như tiếng chân ai đang đuổi sát phía sau.
Trong khoảnh khắc ấy, cô không nhận ra một điều: tay áo cô chỉ ướt ở một bên. Đất rừng sũng nước, sương đọng trên lá, vậy mà những vệt nước trên người cô lại nằm sai hướng, sai nhịp, như thể cơn mưa vừa đi qua cô không cùng lúc với khu rừng.
[LOG0008]
Tuyến đường bị chồng lên chính nó. Người đi qua vẫn tin mình đang tiến về phía trước.
Thực tế nó là một nút thắt nhân quả.
HỒ SƠ EW-88-17 — ELIS WARD / MẤT TÍCH
Andrew đọc thông báo tìm người của Elis vào một buổi sáng trắng nhợt.
Tờ giấy được dán khắp thị trấn. Một tấm, rồi hai tấm, rồi cả một dãy. Gương mặt Elis in mờ trên giấy, đôi mắt nhìn ra ngoài như thể vẫn chưa hiểu mình đang bị kéo khỏi thế giới nào. Bên dưới là dòng chữ ngắn gọn, tàn nhẫn, lạnh như một bản án: MẤT TÍCH. EICHENWALD — 1988.
Andrew đứng trước cột gỗ, tay run khẽ. Một lúc lâu sau anh mới đưa tay chạm vào tờ giấy, như muốn xác nhận đây không phải mơ. Nhưng giấy chỉ lạnh và khô. Thật. Một sự thật vô dụng và tàn nhẫn.
Rồi anh bắt đầu uống. Ban đầu chỉ để ngủ được. Sau đó để quên. Rồi để khỏi phải nghe ai hỏi những câu anh không muốn trả lời.
Căn phòng thuê của anh dần chẳng còn giống một chỗ để ở. Chai rượu lăn dưới chân bàn. Áo khoác nhăn nhúm chất đống trên ghế. Giấy tờ, tài liệu, mấy cuốn sổ công thức lẫn vào nhau như rác bị quăng bừa trong góc phòng. Mùi cồn, mùi ẩm mốc, mùi quần áo không giặt, mùi nước đọng sau mưa quyện lại thành hơi thở bệnh hoạn của thất bại.
Andrew lang thang khắp thị trấn như một người mất trí. Ngày nào cũng tìm, ngày nào cũng gọi tên Elis, ngày nào cũng hỏi:
“Cô ấy ở đâu?”
Không ai trả lời. Người lắc đầu. Người quay đi. Có người nhìn anh bằng ánh mắt thương hại, thứ mà anh thấy ghê tởm hơn cả khinh miệt.
Miệng đời không cần bằng chứng để kết tội một người. Chỉ cần một biến cố và một cái tên. Andrew mang cái tên ấy trên lưng như mang một tảng đá.
Anh nghe người ta bàn tán sau lưng mình ở tiệm bánh, quán nước, bến xe, ngoài chợ, trước nhà thờ. Họ không còn gọi anh là Andrew nữa. Họ nói nhỏ, nhưng đủ để chạm vào da thịt.
“Thằng đó…”
“Con bé kia…”
“Đêm hôm ấy…”
“Trong rừng…”
“Không ai biết nó làm gì…”
Anh không cãi. Không còn sức. Cũng không còn gì để cãi.
Một buổi chiều, anh đi xuyên qua rìa rừng, đầu óc chao đảo vì men rượu và thiếu ngủ. Nắng tàn vỡ thành từng mảng vàng đục qua những cành cây trụi lá. Anh bước chậm, gần như không nhận ra mình đã đến gần con đường đất cũ.
Rồi anh nghe tiếng sột soạt. Andrew dừng lại, quay đầu.
Trong lớp cây tối phía đối diện có một bóng nhỏ đứng yên. Một cô bé, rất nhỏ, gầy, tóc rối hơi bay trong gió. Nó không chạy, không kêu, cũng không sợ. Nó chỉ nhìn anh bằng một ánh mắt lặng đến lạnh.
Andrew cau mày. Men rượu trong người như bị gió quất bay đi mất.
“Về nhà đi!” Giọng anh khàn và vỡ.
Cô bé không phản ứng, không chớp mắt, không nhúc nhích.
Anh lặp lại, lần này gần như gầm lên. “Về nhà đi! Ngay!”
Cô bé vẫn nhìn anh. Không đáp.
Mồ hôi lạnh túa ra sau gáy. Anh lùi nửa bước, rồi quay người đi rất nhanh, gần như chạy. Cho đến khi ra khỏi rìa rừng, anh vẫn cảm thấy đôi mắt ấy bám theo sau lưng, như hai đốm sáng nhỏ trong bóng tối.
Đêm đó, anh tỉnh rượu muộn hơn mọi lần. Và lần đầu tiên sau nhiều ngày, nỗi sợ trong anh không còn liên quan đến Elis. Nó liên quan đến một thứ gì đó xa hơn: một sự lệch pha mà anh chưa thể gọi tên. Còn đôi mắt của cô bé trong rừng… dường như anh đã thấy ở đâu đó từ trước.
[LOG0009]
Một đứa trẻ xuất hiện đúng thời điểm mọi thứ sụp đổ có thể hiểu theo hai hướng: hoặc là yếu tố giữ chủ thể A lại, hoặc là bằng chứng của một sai lệch lớn hơn.
Chưa đủ dữ liệu để kết luận.
Cảnh sát đến vào sáng hôm sau.
Họ đứng ngoài cửa, đồng phục ướt sương, gương mặt nghiêm và mệt. Họ không nói ngay. Andrew biết. Anh nhìn cái cách họ giữ im lặng, cái cách họ tránh ánh mắt mình, trong lòng anh có thứ gì đó đã chết đi trước cả khi họ mở miệng.
“Chúng tôi… cần anh đi cùng.”
Andrew không hỏi. Anh đã hiểu, không bằng lý trí mà bằng một thứ gì đó sâu hơn: một cơn lạnh lan ra từ bên trong, như thể cơ thể anh đã biết kết cục này từ trước khi nó xảy ra.
Khu rừng ẩm, vẫn im. Nhưng hôm ấy nó giống một hiện trường hơn là một nơi chốn. Dây cảnh giới. Dấu chân. Tiếng người nói nhỏ. Andrew bước qua tất cả, rồi anh thấy.
Elis.
Cảnh sát đưa anh đến để nhận dạng. Cô nằm giữa khoảng đất trống. Quá gọn. Quá yên. Quá đúng chỗ. Như thể có ai đã đặt cô xuống, không phải để giấu, mà để được tìm thấy đúng lúc.
Andrew quỵ xuống. Không chỉ vì đau, mà vì mọi thứ khớp lại quá hoàn hảo theo một cách sai lệch.
Rồi có tiếng khóc. Nhỏ, nấc lên từng đợt, ngay cạnh xác Elis.
Andrew ngẩng đầu. Một đứa bé nằm đó, rất nhỏ, còn đỏ hỏn, như vừa được đặt xuống. Đêm qua trời mưa rất lớn, rừng sũng nước, đất nhão, lá mục bám bùn. Vậy mà quanh đứa bé lại có một sự sạch sẽ đến kì lạ: tấm chăn chỉ vấy bùn ở mép ngoài, da nó không lem đất như mọi thứ nằm trên nền rừng. Như thể ai đó đã đặt nó xuống sau khi cơn mưa đi qua.
Andrew nhìn nó, rồi nhìn lại Elis. Không hiểu. Rồi hiểu. Rồi lại không hiểu nữa.
Ánh mắt anh dừng lại trong lòng đứa bé. Có một chiếc vòng, nhỏ, cũ, bạc màu. Vòng của Elis. Anh nhận ra ngay. Cô từng nói đó là kỷ vật bà ngoại để lại, thứ cô giữ bên mình từ thuở nhỏ. Anh từng chạm vào nó một lần, vô thức, khi Elis ngồi kể chuyện dưới bậc thềm gãy của căn nhà hoang. Và giờ nó nằm trong tay đứa bé, như một lời xác nhận không cần ngôn ngữ.
Andrew cúi xuống, run rẩy. Đứa bé bất chợt nắm lấy ngón tay anh bằng một lực rất yếu, rất nhỏ: một cái nắm không đủ để giữ ai lại, nhưng đủ để buộc một người đang rơi phải chững lại trong một nhịp tim.
Anh cắn chặt môi, nhưng không ngăn được nước mắt. Một giọt, rồi hai giọt, rồi nhiều hơn. Đến khi anh nghe chính mình bật ra trong tiếng nghẹn:
“Lyra…”
Ngay khoảnh khắc ấy, một cơn lạnh chạy xuyên qua đầu anh. Ký ức bị xô lệch. Không phải nhớ ra, mà như thể những lớp hình ảnh từ một nơi khác đang chồng lên nhau, trượt qua nhau, khớp sai rồi lại khớp đúng trong một nhịp mà não anh không kịp hiểu.
Lyra. Cái tên bật ra như đã nằm sẵn trong anh từ lâu.
Andrew ngước nhìn đứa bé. “Lyra…”
Lần này rõ hơn, chắc hơn, như thể anh không vừa đặt tên cho nó, mà vừa nhớ lại một cái tên vốn thuộc về nó từ trước khi nó được sinh ra.
Và trong một tích tắc, mắt anh chạm vào mắt đứa bé. Cùng một ánh nhìn. Cùng một sự im lặng. Cùng cảm giác như thể nó đã nhìn thấy anh trước khi anh nhìn thấy nó.
[LOG0010]
Ký ức của chủ thể A không theo trình tự. Một số mảnh xuất hiện trước sự kiện tương ứng.
Có khả năng đây không phải ký ức, mà là dấu vết còn sót lại từ một chu kỳ khác.
Sau khi thi thể được đưa đi, cảnh sát bắt đầu hỏi. Rất nhiều câu hỏi. Quá nhiều câu hỏi.
Andrew không nhớ mình đã trả lời bao nhiêu. Anh chỉ nhớ nét mặt lạnh của họ; nhớ cách một người liếc nhìn anh lâu hơn bình thường khi nghe anh nói đã ở gần khu rừng đêm trước; nhớ những lần họ ghi chép, những lần họ trao đổi ngắn với nhau bằng ánh mắt, thứ ánh mắt mà người bị hỏi cung chỉ cần nhìn là hiểu mình đã bị xếp vào một ô nào đó trong đầu họ.
Anh bị đưa vào diện cần giám sát để điều tra. Không ai nói thẳng, nhưng ai cũng ngầm hiểu. Một thanh niên sống cùng cô gái mất tích, xuất hiện gần hiện trường, lại là người đầu tiên được đưa đến nhận dạng: chừng ấy tình tiết đủ để dựng nên một câu chuyện. Và trong những thị trấn nhỏ, câu chuyện bao giờ cũng chạy nhanh hơn sự thật.
Andrew bị giữ lại thẩm vấn rất lâu. Khi rời khỏi đồn, trời đã nhá nhem. Anh được thả vì không đủ chứng cứ buộc tội, nhưng chẳng ai thật sự tin vào điều đó. Anh biết. Họ biết. Cả thị trấn đều biết.
Từ hôm ấy, Andrew không còn là gã thanh niên mất đi người con gái anh yêu nhất. Anh trở thành nghi phạm, không phải trên giấy mà trong mắt mọi người. Họ nhìn anh như nhìn một một kẻ cặn bã, một thứ bệnh dịch có thể lây lan bất cứ lúc nào. Cuộc đời anh lần nữa như rơi xuống thêm một tầng đáy.
Nhưng Lyra đã xuất hiện ở đó. Đứa bé ấy, theo một cách kỳ lạ nào đó, là sợi dây còn sót lại giữ anh khỏi rơi hẳn.
Andrew không biết thay tã, không biết pha sữa, không biết dỗ trẻ, không biết đứa bé khóc vì lạnh, vì đói hay vì đau. Lần đầu bế nó, anh lúng túng đến mức suýt làm rơi. Bàn tay to, cứng, thô của anh run lên khi chạm vào làn da mềm đến mức tưởng chỉ cần sơ ý là nó sẽ vỡ.
Đêm đầu tiên Lyra khóc, anh bối rối đi đi lại lại trong căn phòng nhỏ, bế con sát vào ngực rồi lại hạ xuống, chẳng biết mình nên làm gì. Anh lật cuốn sổ ghi chú y tế cũ, đọc những dòng hướng dẫn vụng về rồi lại cất đi, vì thực tế luôn khác hẳn giấy tờ.
Có lần Lyra sốt. Andrew ngồi trắng đêm bên giường, tay đặt lên trán con, không dám ngủ. Có lúc con nôn hết sữa vừa uống. Có lúc con khóc suốt đêm vì mọc răng. Có lúc anh vừa xong ca bốc vác, tay rớm máu, về đến nơi thì thấy con bé ôm bụng đói mà ngủ quên trên ghế. Anh ngồi xuống nhìn nó, nỗi bất lực dâng lên nghẹn cổ.
Anh sống như một người bị đẩy vào vai diễn chưa từng được tập trước. Nhưng càng lúng túng, anh càng dịu đi. Càng học, anh càng biết yêu. Anh học cách dùng một tay giữ đầu con khi đút sữa. Học cách thay tã mà không làm con khóc. Học cách ôm con bằng một tay trong lúc tay kia vẫn khuấy nồi cháo loãng. Học cách phân biệt tiếng khóc nào là đau, tiếng nào là đói, tiếng nào chỉ vì nhớ hơi người.
Lyra lớn lên trong một đời sống chẳng hề dịu dàng.
Cô bé mặc lại quần áo cũ của những đứa trẻ khác, được vá đi vá lại nhiều lần đến mức đường chỉ chằng chịt như một tấm bản đồ vết thương. Giày của con thường lớn hơn hoặc nhỏ hơn một cỡ, vì Andrew mua bằng bất cứ thứ gì kiếm được chứ không thể chọn cho vừa. Có mùa đông, áo khoác của Lyra dày cộp mà tay áo ngắn, cổ tay lộ ra khỏi lớp vải, như thể cơ thể con bé chẳng bao giờ khớp với kích cỡ mà đời sống ném cho nó.
Nhưng con bé không than. Nó nhìn mọi thứ bằng đôi mắt rất sâu, rất trầm, như thể từ sớm nó đã học được rằng im lặng cũng là một cách sống sót.
Andrew không có nhiều tiền. Anh làm đủ việc: bốc vác, khuân hàng, khiêng thùng gỗ, dỡ hàng ở kho, sửa vặt đồ cũ cho người quen. Mỗi sáng đi làm, anh đều trở về với mùi mồ hôi và bụi bám trên người. Nhưng trong căn nhà nhỏ ấy, anh vẫn cố giữ cho con gái không phải đói quá lâu, không phải lạnh quá mức, không phải thấy mình là gánh nặng.
Lyra không hiểu hết những điều đó. Trẻ con không cần hiểu hết. Chúng chỉ cần cảm nhận. Và Lyra luôn cảm nhận được cha mình ở đó, ngay cả khi thế giới ngoài kia đang chĩa mũi nhọn vào họ.
[LOG0011]
Chủ thể A và Lyra sống trong điều kiện thiếu thốn kéo dài. Mức độ gắn bó giữa hai người cao hơn dự kiến.
Yêu thương trong nghèo khó không đẹp.
Nó vụng về, bẩn tay , lấm mồ hôi.
Có những buổi chiều Andrew về muộn, mệt đến mức gần như đổ xuống ngay ngưỡng cửa. Lyra đã ngồi chờ từ trước, ôm đầu gối, mắt lim dim nhưng vẫn cố mở ra khi nghe tiếng chìa khóa. Anh bước vào, đặt túi xuống, cúi người bế con lên.
“Ba về rồi đây.”
Lyra dụi mặt vào cổ anh. Mùi da thịt, mùi gió lạnh, mùi mồ hôi bốc vác, mùi khói bếp, tất cả hòa thành mùi của nhà.
Trên bức tường bếp, chiếc đồng hồ cũ vẫn chạy chậm đúng bảy phút, dù anh đã chỉnh nó không biết bao nhiêu lần. Rồi anh thôi không chỉnh nữa.
Có những đêm, Andrew ngồi bên giường con gái, nghe con thở đều rồi mới dám mở sổ làm việc. Đôi khi Lyra xoay mình, giật nhẹ tay áo để anh đừng đi. Anh chỉ cười khẽ, không nói gì, ngồi lại đến khi con ngủ sâu hơn.
Con bé lớn lên giữa những mẩu bánh mì cũ, những món đồ chơi tự chế từ gỗ vụn, những tiếng cười hiếm hoi mà thật của cha. Nó biết cha mình nghèo. Biết nhà mình nhỏ. Biết những đứa trẻ khác có quần áo mới hơn, bữa ăn sạch hơn, có người lớn đón ở cổng trường, có sinh nhật với đủ bóng bay và bánh ngọt. Lyra có ít hơn tất cả. Nhưng nó có Andrew. Và Andrew, giữa những ngày chật vật ấy, đã cho con một thứ còn khó hơn tiền bạc rất nhiều: sự hiện diện bền bỉ.
Mỗi lần Lyra ngã, anh đỡ. Mỗi lần con khóc, anh dỗ. Mỗi lần con hỏi một câu ngây thơ, anh trả lời bằng tất cả sự nghiêm túc của một người cha lần đầu làm cha, kể cả khi có những câu anh thật sự không biết trả lời sao cho đúng.
“Ba ơi, vì sao nhà mình cũ hơn nhà người ta?”
Andrew im lặng một lúc, rồi ngồi xổm xuống trước mặt con. “Vì ba còn phải sửa nó.”
“Bao giờ xong?”
“Rồi sẽ xong.”
“Có nhanh không?”
Anh nhìn vào mắt con gái, cười nhạt. “Không nhanh.”
“Ba cũng nói vậy rồi.”
“Khi nào?”
Lyra nghĩ một lúc rồi nhún vai. “Không biết. Nhưng ba nói rồi.”
Andrew bật cười, coi đó là chuyện của trẻ con. Lyra gật đầu như đã hiểu, rồi quay lại tự chơi tiếp.
Những câu hỏi nhỏ như thế cứ rơi vào đời họ, vụn vặt như bụi bếp, nhưng chính những hạt bụi ấy khiến Andrew hiểu rằng con bé đang lớn, đang học cách sống trong một thế giới chẳng hề tử tế.
Lyra vào mẫu giáo chậm hơn các bạn một chút. Không phải vì nó kém, mà vì Andrew phải xoay đủ thứ để lo giấy tờ. Lyra không có giấy khai sinh. Không bệnh viện nào giữ tên con bé, và chẳng ai nhớ chính xác nó sinh ngày nào, ngoài buổi sáng Andrew bế nó ra khỏi khu rừng. Phải mất rất nhiều đơn từ, rất nhiều ánh mắt nghi ngại, anh mới xin được cho con một tờ giấy tạm. Có lần anh ngồi trước cửa lớp, nhìn con bước vào với chiếc cặp cũ bung đường may ở một góc. Cô giáo cúi xuống cười với nó, còn Lyra quay đầu tìm anh như một phản xạ. Andrew giơ tay. Lyra cười. Chỉ một nụ cười rất nhỏ thôi mà anh đứng ngoài hành lang cũng thấy lòng mình mềm ra.
Rồi đến lớp một. Hôm đưa con vào lớp, Andrew mặc chiếc áo sơ mi cũ nhưng sạch nhất mình có, chải lại tóc, cạo râu, cố cho đỡ nhếch nhác. Nhưng vẫn không che được vẻ thô kệch của một người đàn ông đã đi qua quá nhiều thứ.
Lyra nắm tay anh rất chặt. “Ba sẽ đợi con chứ?”
“Đợi.”
“Đến hết giờ?”
“Đến hết giờ.”
“Thật hả?”
Andrew cúi xuống, chạm trán mình vào trán con. “Thật.”
Lúc ấy con bé mới buông tay. Ở ngưỡng cửa lớp, nó quay lại.
“Ba ơi, con từng thấy cảnh này rồi.”
“Cảnh nào?”
“Cảnh này. Ba đứng ngoài cửa sổ.”
Andrew cười. “Ba cũng đứng ngoài cửa sổ lớp mẫu giáo của con mà.”
Lyra lắc đầu. “Không phải lớp đó.”
Rồi nó bước vào, không nhìn lại nữa. Andrew đứng ngoài cửa sổ rất lâu, đến khi Lyra chịu ngồi xuống ghế mới quay đi. Hôm đó, anh lên ca bốc vác mà bàn tay vẫn còn cảm giác bàn tay nhỏ của con nắm chặt.
Trước giờ vào lớp, một cô giáo đã chụp cho hai cha con tấm ảnh bằng chiếc máy cũ. Mấy hôm sau tấm ảnh được đưa lại: Lyra hiện lên sắc nét, còn bóng Andrew nhòe đi như một người vừa quay đầu, dù anh nhớ rất rõ mình đã đứng yên. Anh cho là lỗi của chiếc máy.
Và có lẽ từ lúc ấy, anh đã hiểu: có điều gì đó trong đứa bé này, nó luôn nhìn xa hơn tuổi của nó.
[LOG0012]
Điều Lyra nhớ nhiều nhất không phải bữa ăn hay đồ vật, mà là những lần chủ thể A nói “không sao đâu”.
EICHENWALD — MÙA ĐÔNG, 1994
Sáu năm đã trôi qua kể từ buổi sáng anh bế Lyra ra khỏi khu rừng, đục và chậm như một dòng sông.
Lyra lớn lên. Andrew cũng già đi. Anh mới hai mươi lăm tuổi. Không phải già với mái tóc bạc hay nếp nhăn, mà là kiểu già âm thầm của một người đàn ông từng nghĩ đời mình đã vỡ nát, đã sống với áp lực đè nén ngày qua ngày nhưng vẫn buộc phải sống tiếp để nuôi một đứa trẻ.
Sau nhiều năm làm việc không ngơi tay, anh được lên làm trưởng nhóm điều hành bốc vác. Không phải vì tham vọng, mà vì anh chưa từng có lựa chọn nào khác ngoài việc trở nên giỏi hơn để tồn tại. Công việc mới đem về nhiều tiền hơn, cuộc sống bớt chật vật. Căn phòng được sửa lại. Mái nhà được vá. Cửa sổ bớt gió lùa. Lyra có sách mới, cặp mới, đôi giày vừa cỡ, chiếc chăn dày hơn cho mùa đông.
Andrew từng nghĩ đó là phần thưởng. Anh đã nghĩ, có lẽ sau tất cả những mất mát, cuộc đời cuối cùng cũng chịu buông bớt một bàn tay.
Cho đến khi Lyra biến mất.
Sáng hôm ấy, con bé không có trên giường. Andrew mở cửa phòng, gọi tên, không ai đáp. Anh tưởng con sang nhà hàng xóm chơi như mọi khi. Nhưng rồi anh tìm khắp nhà, ngoài sân, cuối con hẻm, quanh khu chợ, sân trường, cả bờ suối sau nhà, không thấy. Không một lời nhắn. Không một dấu chân. Lyra biến mất như thể chưa từng tồn tại. Sống lưng anh tê dại , cảnh tượng quen thuộc ấy mang đến cho anh một dự cảm chẳng lành.
Cũng đúng lúc đó, cả thị trấn rộ lên những tin đồn về một kẻ sát nhân chuyên nhắm vào trẻ con đang hoành hành ngoài kia. Người ta đồn về những đứa trẻ mất tích, về xác chết, về một bóng người không ai thấy rõ, về những khu rừng không nên đi vào sau hoàng hôn. Andrew nghe những lời ấy như có ai đổ cát vào đầu mình.
Anh không ngủ được, không ăn được, không còn nghĩ được theo một thứ tự bình thường. Mỗi lần có người hô lên rằng tìm thấy xác ở đâu đó, anh lại lao đi như một kẻ điên. Người ta thấy anh chạy, thấy anh thở như thú bị dồn vào góc, thấy anh lao vào rừng, chạy tới đồn cảnh sát rồi lại quay về những con đường cũ, như thể chỉ cần chậm một nhịp là Lyra sẽ biến mất hẳn khỏi thế giới này. Anh tìm con đến đỏ ngầu cả mắt, đến mức có lần ngã khuỵu giữa đường mà không biết mình đã chảy máu ở đâu. Cả thị trấn bắt đầu nhìn anh như nhìn một người sắp mất trí.
Rồi anh tìm thấy gã đó, kẻ bị nghi là thủ phạm. Một gã đàn ông mặt lấm, áo bẩn, mắt luôn tránh né, đang lẩn trong một khu kho cũ. Andrew không nhớ mình đã đến đó bằng cách nào. Anh chỉ nhớ sự chắc chắn bốc lên trong đầu như lửa. Chính là hắn. Chắc chắn là hắn.
Hai người lao vào nhau giữa tiếng hàng hóa đổ rầm và kim loại va vào sàn. Andrew bị đánh đến rã cả xương: mặt đau, sườn đau, vai đau, mọi thứ đau như muốn rời khỏi thân thể. Nhưng anh vẫn tỉnh táo hơn cơn giận của mình. Anh chờ một khe hở, rồi lật ngược thế cờ bằng cách đẩy đổ cả một kệ hàng xuống người gã, kẹp hắn giữa đống thùng gỗ và kim loại. Tiếng rên của gã vang lên khô khốc. Andrew túm cổ áo gã, kéo dậy, mắt đỏ rực.
“Lyra đâu?”
Gã đàn ông hoảng sợ lắc đầu. “Không biết! Tôi không biết cô bé nào cả!”
Andrew giáng một cú vào mặt hắn. “Đừng có nói dối.”
“Tôi thật sự không biết! Tôi không làm chuyện đó! Tha cho tôi!”
Gã run rẩy, gần như khóc. Nhưng lúc ấy Andrew đã không còn nghe được lý lẽ nào. Anh chỉ nghe thấy mất mát của mình. Chỉ thấy khoảng trống nơi Lyra không còn ở đó. Tay anh chạm vào một thanh gỗ gãy bên cạnh. Anh nhấc nó lên. Mắt gã mở lớn vì sợ.
Cảnh sát xông vào đúng lúc ấy. Tiếng quát. Tiếng chân. Ai đó kéo Andrew giật ngược lại, cổ tay anh bị khóa chặt, thanh gỗ bị giật khỏi tay. Gã đàn ông bị lôi dậy, thở dốc, run như con chó bị đánh. Andrew vẫn còn muốn lao tới, còn muốn giết, còn muốn nghiền nát hắn. Nhưng viên cảnh sát ghì anh xuống như ghì một con thú phát điên.
Cuối cùng, cả hai bị đưa về đồn thẩm vấn. Andrew được ghi nhận là đã góp công bắt giữ nghi phạm, và họ thả anh ra, xem như phòng vệ chính đáng. Nhưng lời cuối cùng cảnh sát nói với anh còn đau hơn mọi cú đánh.
“Chúng tôi vẫn chưa tìm ra con gái anh.”
Andrew ngồi chết lặng. Người ta nói thêm:
“Lời khai của hắn… có vẻ là thật. Hắn ta chỉ sát hại những đứa trẻ của những kẻ đã khiến gia đình hắn tan nát.”
Gã đàn ông khai rằng hắn không giết Lyra. Không biết Lyra là ai. Một cảnh sát lớn tuổi đứng cạnh cửa đã nhìn bản lời khai rất lâu. Ông không bênh gã. Ông chỉ nói, đủ nhỏ để giống một câu tự nhủ hơn là nói với Andrew: “Có thể hắn là quái vật. Nhưng con quái vật này không phải kẻ đã nhắm vào con gái anh.” Andrew khi ấy không nghe hết. Anh chỉ nghe phần đau nhất: không phải.
Không bằng chứng. Không thi thể. Không dấu vết. Chỉ có một thị trấn đang sợ hãi, một người cha đang sụp đổ, và một khoảng trống mỗi lúc một rộng.
Andrew lê bước về căn nhà trọ như bị rút cạn máu. Tối đó, anh ngồi một mình. Cửa đóng. Đèn tắt. Mọi tiếng động ngoài phố đều xa như vọng từ một đời khác.
Anh nhìn sợi dây thừng treo trong góc phòng từ lâu để phơi đồ.
Rồi nhìn lại nó.
Rất lâu.
Anh không bật khóc ngay. Chỉ ngồi yên, như một người đã quá mệt để còn phản ứng.
Sau cùng, anh đứng dậy.
Chạm vào cái ghế.
Đặt sát vào chỗ treo. Hít một hơi.
Rồi leo lên.
Tay anh run, không phải vì sợ chết. Mà vì mệt. Mệt đến mức cái chết lúc đó trông giống một kiểu được giải thoát.
Anh quàng dây qua cổ.
Cảm giác đầu tiên là lạnh.
Cảm giác thứ hai là thắt.
Rồi áp lực kéo mạnh xuống. Không khí biến mất rất nhanh.
Mắt anh mở to. Tai ù đi. Lưỡi như tê dại. Sợi dây cọ vào da cổ như lửa.
Đau. Rát. Như từng con dao găm cứa vào cổ. Một kiểu đau gọt sạch mọi ý nghĩ.
Anh đưa tay nắm lấy dây, nhưng cơ thể đã bắt đầu phản bội. Lồng ngực co thắt điên cuồng như muốn xé toạc ra. Mọi thứ chói trắng.
Đúng lúc anh nghĩ mình sắp rơi vào khoảng không tuyệt đối đó, trong đầu anh thoáng qua một hình ảnh: khu rừng. Ướt. Lạnh. Một cô bé đứng yên giữa những thân cây, không sợ, không chớp mắt.
Sợi dây siết chặt thêm. Mắt anh mờ đi. Anh tưởng mình sẽ chết ngay trong khoảnh khắc đó.
Nhưng rồi có một bàn tay chém ngang qua bóng tối.
Sợi dây đứt.
Cơ thể anh đổ sụp xuống sàn. Không khí ào vào phổi như một cơn sóng bạo liệt. Andrew ho sặc sụa, đầu choáng váng, mắt nhòe nước. Anh thở dốc như vừa chạy bộ hết mấy quãng đường. Mãi một lúc sau anh mới ngước lên được.
Trước mặt anh là một đôi chân. Nhỏ. Gầy. Đứng yên.
Anh từ từ ngẩng đầu. Mái tóc. Gương mặt. Đôi mắt. Andrew đông cứng. Một từ bật ra khỏi miệng anh, như vừa thoát khỏi cái chết cùng anh:
“Lyra…?”
[LOG_0013]
Ghi nhận một đứa trẻ đang gọi cha.
Vị trí và thời điểm không khớp với bất kỳ bản ghi nào.
Có những sự cứu rỗi đến muộn đến mức nó giống như ảo giác.
Nhưng ảo giác thì không cảm nhận được.
Có những người xuất hiện đúng lúc ta tưởng mọi thứ đã kết thúc.
Giữa một nơi hoang tàn, nơi gió hú qua những khung thép gãy và đống đổ nát của một thành phố đã chết từ lâu, có một cô bé đứng một mình. Khóc. Mắt đỏ hoe. Bàn tay lấm bụi bấu chặt mép áo rách.
“Ba ơi…”
Giọng cô bé vỡ ra trong gió.
“Ba ở đâu…?”
Cô xoay một vòng trong khoảng không xám xịt, nhìn mọi hướng, như thể chỉ cần gọi đủ to thì thế giới sẽ trả lại người cha đã mất.
“Con sợ quá…”
Ở rất xa, có thứ gì đó cũng đang gọi lại tên cô. Không bằng tiếng người, mà bằng tiếng một cánh cửa chưa chịu khép, một chiếc đồng hồ không chịu dừng, một căn nhà không còn đúng hình dạng, một đứa trẻ bị đặt sai thời điểm. Và một người cha vừa nhìn thấy con mình như thể đó là lần đầu tiên.