Chuyến đò dọc rời bến xóm Dưới khi sương mù còn chưa kịp tan trên mặt sông đục ngầu phù sa. Gió bấc tháng Chạp thổi rít qua khe ván, lạnh buốt thấu xương.
Mây ngồi rụt rè ở hàng ghế cuối, kéo cao cổ chiếc áo bà ba lụa sẫm màu, quấn chặt chiếc khăn rằn quanh cổ. Cô lầm lũi ôm lấy một cõi lòng đầy giông bão, kiên định hướng về phía phố thị ồn ào. Cô muốn đi gặp chị Hạnh góa chồng, người đàn bà bán cơm đầu xóm trọ. Cô muốn nghe từ chính miệng người đàn bà ấy một sự thật, dẫu có là một sự thật tàn nhẫn đi chăng nữa, để biết mình nên lùi bước hay tiến lên.
Đến chợ huyện, Mây chen qua dòng người tấp nập, hỏi thăm đường đến khu xóm trọ. Quán cơm nằm lọt thỏm ở một ngã ba ồn ào. Lúc Mây bước vào, chị Hạnh đang lúi húi xới một rá cơm to bốc khói nghi ngút.
"Chị kiếm chỗ ngồi đi, đợi tui xíu, cơm chín rồi tui xới liền!" Chị Hạnh quệt mồ hôi trán, cất giọng sang sảng.
"Dạ, tôi không tới ăn cơm." Mây ngập ngừng lên tiếng: "Tôi là Út Mây. Là vợ của cậu Hai Khải, chủ xưởng chà lúa dưới ngã ba sông."
[Xoảng!]
Chiếc vá trên tay chị Hạnh rớt cái cạch xuống mâm nhôm. Người đàn bà lam lũ sững người, ngước đôi mắt hoảng hốt nhìn người phụ nữ đài các, xinh đẹp đang đứng trước mặt mình. Lồng ngực chị Hạnh đánh thót một cái.
Vài đêm trước, giữa lúc mưa gió bão bùng, Cậu Hai Khải – ân nhân của mẹ con chị – đã dầm mưa chạy tới đập cửa. Cậu ấy đưa cho chị một xấp tiền lớn, quỳ gục xuống nền đất ẩm ướt, hai mắt đỏ rực như máu mà van xin chị một chuyện động trời: "Nếu nay mai vợ tôi có lên tìm, xin chị hãy nhận bừa là chúng ta có gian tình. Xin chị hãy đóng vai một kẻ cướp chồng, cứ nói tôi đã cạn tình cạn nghĩa, để cô ấy hận tôi mà yên lòng ly hôn đi lấy người cô ấy thương..."
Chị Hạnh lúc đó đã khóc, không hiểu sao trên đời lại có người đàn ông dại dột tự bôi tro trát trấu vào danh dự mình như vậy. Nhưng ân nghĩa của Cậu Hai nặng như núi, lời cầu xin của cậu xé ruột xé gan, chị Hạnh đành nhắm mắt gật đầu thề độc sẽ diễn tròn vai.
Và bây giờ, Mợ Hai đã thực sự đứng ở đây.
Chị Hạnh vuốt vội hai bàn tay dính mỡ vào tạp dề, kéo Mây đi vào phía gian buồng xép chật chội phía sau quán để tránh ánh mắt người đời.
"Mợ... Mợ Hai lội ngược nước lên tận đây tìm tui, chắc cũng nghe người ta đồn đãi hết rồi..." Chị Hạnh cúi gầm mặt, hai bàn tay thô ráp đan chặt vào nhau, cố nhớ lại những lời thoại tàn nhẫn mà Khải đã dặn dò.
Mây hít một hơi thật sâu, đôi mắt đen láy nhìn thẳng vào người phụ nữ trước mặt, lồng ngực đập từng nhịp nặng trịch: "Tôi không tin những lời đồn thổi ngoài chợ. Tôi chỉ muốn nghe chính miệng chị nói. Cậu Hai... và chị, rốt cuộc là quan hệ gì? Cậu ấy đối xử với chị ra sao?"
Chị Hạnh ngước lên. Nhìn thấy đôi mắt trong veo ngập tràn sự cầu khẩn và một tia hy vọng mỏng manh của Mây, cõi lòng chị quặn thắt. Chị muốn nói thật. Chị muốn hét lên rằng Cậu Hai của Mợ là người đàn ông chung thủy nhất thế gian. Nhưng hình ảnh Khải quỳ dưới mưa, tuyệt vọng van xin chị giải thoát cho vợ lại hiện lên rành rành.
Cậu Hai thương Mợ ấy đến chết đi sống lại. Nếu tui nói thật, Mợ ấy sẽ vì áy náy mà không dám ly hôn, Cậu Hai sẽ càng đau khổ hơn.
Nghĩ vậy, chị Hạnh cắn chặt răng đến rướm máu môi. Chị khoác lên mình một vẻ mặt lạnh lùng, dằn vặt, ép mình thốt ra những lời dối trá tàn độc nhất: "Mợ Hai hỏi, thì tui cũng xin thưa thiệt. Tui là thân góa bụa, Cậu Hai lên đây làm ăn xa vợ xa nhà. Lửa gần rơm... chuyện gì tới cũng phải tới. Cậu Hai thương tui, dặn tui ráng chờ Cậu ấy một thời gian..."
[Đoàng!]
Bên tai Mây như có một tiếng sét nổ tung. Bầu trời trước mắt cô tối sầm lại. Tay vịn vào mép bàn gỗ của cô run lên bần bật.
"Chị nói dối..." Mây lắp bắp, nước mắt ứa ra nơi khóe mi: "Khải không phải người như vậy... Cậu ấy vừa mới đóng cho tôi một chiếc ghế mây... cậu ấy mới ủ ấm chân cho tôi..."
"Mợ Hai à!" Chị Hạnh tàn nhẫn cắt ngang, dẫu trong lòng cũng đang nhỏ máu: "Đàn ông dỗ dành vợ ở nhà là chuyện thường tình. Nhưng Cậu ấy nói với tui... Cậu ấy nói Mợ không đẻ được. Ở với nhau 5 năm trời cái bụng vẫn lép kẹp, tía má Cậu ấy mong cháu đích tôn. Tui thì... tui thì lại đang dễ đẻ..."
Cú đấm cuối cùng mang tên "không đẻ được" đánh gục hoàn toàn chút sức lực còm cõi còn sót lại trong Mây. Đó là vết thương chí mạng, là nỗi mặc cảm sâu kín nhất mà cô luôn mang nặng suốt 5 năm qua. Hóa ra, sự tử tế của Khải bao lâu nay chỉ là vỏ bọc của lòng thương hại. Hóa ra, khi cô vừa chập chững nhận ra mình đã yêu anh, thì cũng là lúc anh đã cạn kiệt kiên nhẫn và đi tìm một bến bờ khác có thể cho anh thứ mà một người đàn ông cần nhất: Một đứa con.
Vở kịch của Khải, qua lời thoại thêm thắt của chị Hạnh, đã trở nên quá đỗi hoàn hảo. Hoàn hảo đến mức bức tử một trái tim vừa mới đâm chồi.
Mây từ từ đứng dậy. Gương mặt cô trắng bệch, cắt không còn một giọt máu. Đôi mắt trong veo ngày nào giờ đục ngầu, rỗng tuếch như một cái xác không hồn. Không đánh ghen, không gào thét. Sự giáo dục của nhà họ Trần chỉ cho phép cô giữ lại chút tôn nghiêm cuối cùng của một người vợ bị ruồng rẫy.
Mây thọc tay vào túi áo, rút ra một chiếc vòng ngọc cẩm thạch — món quà Khải từng mua cho cô — đặt lên bàn.
"Tiền nong tôi mang theo không nhiều. Cái vòng này đáng giá chút đỉnh. Chị Hạnh giữ lấy mà lo cho thằng nhỏ." Giọng Mây mỏng dính, vỡ vụn trong không khí: "Nói với Khải... không cần trốn tránh ngoài chòi canh lúa nữa. Giấy ly hôn... tôi sẽ ký."
Nói rồi, Mây xoay người bước ra khỏi quán cơm.
Gió bấc quất ràn rạt vào mặt. Mây lảo đảo bước đi giữa dòng người đông đúc của xóm chợ huyện. Xung quanh ồn ào tiếng bán mua, nhưng tai cô ù đi, không còn nghe thấy gì nữa.
Cái kịch bản hy sinh cao thượng của Nguyễn Văn Khải đã thành công rực rỡ. Anh dọn đường cho cô đi tìm Minh. Nhưng anh vĩnh viễn không ngờ được rằng, đoạn tình cảm của Minh đã bị cô bỏ lại bên bờ sông từ lâu rồi. Thứ duy nhất chống đỡ để cô sống tiếp trong căn nhà họ Nguyễn chính là hơi ấm của anh.
Giờ đây, hơi ấm ấy đã dành cho người khác. Mây không còn Minh, cũng mất luôn Khải. Giữa thế gian rộng lớn này, cô bỗng chốc trở thành một nắm tàn tro vô thừa nhận, bị gió thổi tung mù mịt, chẳng biết nương tựa vào đâu.