Cuối tháng Tám, sân khu tập thể vẫn hầm hập hơi nóng dù nắng đã rút khỏi mái nhà xe. Hưng đặt hai chiếc dép cách nhau chừng ba bước chân làm gôn. Đầu sân bên kia, thằng Tú lấy cặp sách chặn vào chân tường, rồi chạy ra giữa sân giành bóng.
Sơn đứng bên mép vạch phấn, kéo lại quai dép nhựa đã lỏng. Mấy tuần nay cậu đã quen giờ tụi trẻ xuống sân, quen cả cái lệ đội nào thua phải nhặt bóng nếu bóng lăn vào gầm xe. Sân hẹp, hai bên có cửa sổ và xe đạp dựng sát tường, đá mạnh một chút là nghe người lớn nhắc. Thành thử cả lũ học được cách chuyền sệt, chạy ngắn, né những chậu cây xếp dưới mái hiên.
“Bên trái, Sơn!” Hưng hét, hai tay vung lên.
Sơn xoay người đón đường bóng. Đôi dép mòn khiến cậu trượt nhẹ, nhưng vẫn kịp ghìm lại, sút qua chân thằng Tú. Bóng chạm một chiếc cặp, bật ra rồi lăn vào khoảng giữa hai chiếc dép.
“Vào rồi!” Hưng lao tới đập tay cậu.
Tú phản đối om sòm, bảo bóng sượt mép dép thì tính là ra ngoài. Cả bọn cãi nhau một hồi, sau cùng để Sơn sút lại. Lần này quả bóng nhựa đi thẳng vào gôn, cả hai đội đều nhìn rõ. Tú ngửa mặt than trời, rồi chính nó cũng bật cười.
Khi trận bóng kết thúc, áo ai cũng ướt sẫm lưng. Dũng nhặt đôi dép đặt làm cột gôn, xỏ vào chân, vừa chạy về cầu thang vừa gọi mẹ. Mấy đứa khác tản ra, đứa mua que kem, đứa lên phòng tắm, đứa đứng dưới vòi nước cuối nhà rửa qua mặt và chân. Hưng nhặt quả bóng văng dưới yên xe đạp, phủi bụi bằng vạt áo.
Sơn vẫn đứng giữa sân.
Hồi còn ở làng, sau mỗi trận bóng bọn trẻ thường kéo nhau ra suối. Chạy hết con dốc sau ruộng là thấy nước len qua những phiến đá, dưới chân ghềnh có một vũng sâu vừa đủ cho lũ con trai thi nhau nhảy. Đứa nào đến trước cởi áo vắt lên bụi cây. Thơ thường ngồi trên tảng đá chờ Sơn xuống nước rồi mới lội theo, miệng nhắc coi chừng chỗ rêu trơn. Có lần chiếc dép của Sơn bị nước cuốn trôi, hai đứa chạy dọc bờ tìm đến tận lúc trời nhá nhem. Lên tới đầu ngõ, bà Hợi đang ngồi bên gốc bàng. Nghe chuyện chiếc dép, bà cười híp mắt, dúi cho mỗi đứa một củ khoai vừa vùi trong bếp. Hai đứa vừa ăn vừa cãi nhau xem lỗi tại dòng nước hay tại cái quai dép. Hôm sau lại hẹn ra suối.
Bây giờ mồ hôi chảy từ tóc xuống cổ, Sơn theo thói quen nhìn về phía cuối sân, như thể sau mái nhà xe sẽ có một lối nhỏ dẫn xuống bờ nước. Trước mắt cậu chỉ có bức tường quét vôi đã bong từng mảng và dãy xe đạp khóa chung dưới mái tôn.
Hưng đi tới, huých vào vai bạn.
“Đứng đấy làm gì? Lên tắm đi.”
“Tao đang tìm con suối.”
Hưng ngó theo hướng Sơn nhìn, rồi quay sang cậu.
“Suối gì? Ở đây có cái vòi sau cầu thang thôi. Mày nóng quá hả?”
“Ở quê tao đá bóng xong là ra suối tắm. Nước lạnh lắm. Chạy một quãng là tới.”
“Bơi luôn à?”
“Ừ. Chỗ cạn thì lội, chỗ sâu mới bơi. Thằng Thơ bơi giỏi hơn tao.”
Hưng ngồi xuống bậc xi măng, đặt quả bóng bên cạnh. “Tao mới đi hồ bơi có hai lần. Ông bác dẫn đi, phải mua vé. Mà đông kinh khủng.”
“Nước có lạnh như suối?”
“Có chứ. Nhưng mùi thuốc sát trùng hăng lắm. Mắt tao đỏ cả buổi.”
Sơn ngồi xuống cạnh bạn. Hưng cởi một chiếc dép, lật lên xem miếng đế vừa bị đá bật ra, rồi dùng ngón cái ấn nó lại. Mấy chiếc xe máy ngoài cổng nối nhau chạy qua. Bên trên, nhà ai vừa giũ khăn, những giọt nước rơi lộp bộp xuống mái tôn nhà xe.
“Ở quê mày còn gì hay nữa?” Hưng hỏi.
“Có cái đồi sau trường. Trưa hè trèo lên đó thì gió mát. Với lại có con suối.”
“Mày kể suối ba lần rồi đấy.”
Sơn bật cười. “Thì tao nhớ nó nhất.”
Hưng đứng lên, ôm bóng vào ngực. “Thôi, lên rửa mặt. Mẹ tao vừa mua mấy cái khăn mới, để tao lấy một cái cho mày mượn.”
“Nhà tao có khăn.”
“Thì lấy khăn nhà mày. Tao đợi ở cầu thang.”
Hai đứa bước qua sân. Sơn đi chậm để gỡ sợi dây cước mắc ở quai dép. Hưng đi trước, vừa đi vừa tung quả bóng lên rồi đón lại. Đến cửa cầu thang, nó quay đầu hỏi:
“Tết mày có về quê không?”
“Chắc có. Mẹ tao bảo còn xem công việc thế nào.”
“Về nhớ coi con suối còn sâu không, rồi kể tao nghe.”
Sơn gật đầu. Đúng lúc ấy, mẹ Dung gọi vọng xuống từ hành lang tầng hai, bảo cậu lên phụ mang chậu nước. Hưng vẫy tay, ôm bóng chạy về phía nhà mình. Sơn leo từng bậc cầu thang, bàn chân vẫn âm ấm hơi sân xi măng.
Những chiều sau, cậu còn ra sân cùng Hưng. Có hôm trời kéo mây, cả đám tranh thủ đá trước cơn mưa; có hôm cô Lan phải mở cửa nhắc vì bóng đập vào bức tường gần cửa sổ. Mọi chuyện dần thành quen. Sơn nhớ được tên từng đứa, biết ai chạy nhanh, ai thích tranh bóng, biết cả Tú hay cãi nhưng sẵn lòng nhường bạn quả sút cuối. Cậu bắt đầu có những chuyện riêng để kể với Hưng ngoài chuyện quê nhà.
Riêng Long thì khác. Long lớn hơn Sơn một tuổi, ở dãy bên cạnh, thường ra sân muộn và thích tự chọn đội. Nó từng nghe mấy đứa nhại giọng Sơn, sau đó hễ gặp cậu lại gọi trống không là “thằng trên núi”. Hưng có mặt thì Long chỉ buông một câu rồi bỏ đi. Sơn cũng giữ khoảng cách, gặp nhau vẫn đá bóng khi đủ người, hết trận ai về nhà nấy.
Một chiều, Hưng bị mẹ gọi đi mua dầu hỏa, còn Tú và Dũng đang ngồi trên bậc thềm chia nhau túi lạc rang. Sơn xuống sân muộn, thấy Long cùng mấy đứa lớn hơn đang chuyền quả bóng nhựa đã vá hai miếng.
Long chặn bóng dưới chân, ngẩng lên.
“Ê, xuống đá đi.”
Sơn định đứng xem một lát. Cậu đã hẹn giúp mẹ hứng nước trước bữa cơm, còn bài toán buổi sáng vẫn để dở trên bàn.
“Lát nữa tao phải về.”
“Thế đứng gôn. Một trận thôi.”
Long đá bóng về phía Sơn. Cậu dùng chân giữ lại, chuyền cho đứa đứng gần nhất. Hai đội bắt đầu chơi, Sơn được xếp đứng sát bức tường làm hậu vệ. Đám trẻ lớn hơn chạy nhanh, bóng đập vào nền xi măng liên tiếp những tiếng bộp khô. Sơn chặn được một đường chuyền, đưa bóng lên cho Tú. Tú sút vội, bóng bay vào gầm chiếc xe đạp dựng bên hiên.
Cả bọn dừng lại để kéo bóng ra. Long chống tay lên đầu gối, nhìn Sơn.
“Dân trên núi đá cũng được nhỉ.”
Sơn phủi bụi ở đầu gối. “Ở đâu chả có bóng.”
“Thế có biết đỡ bóng bằng đầu không?”
Long nhếch miệng. Sơn vừa nhìn lên thì nó đã sút. Quả bóng đi rất mạnh, thẳng về phía cậu ở khoảng cách chỉ mấy bước chân. Sơn nghiêng người tránh nhưng muộn. Bóng đập vào mũi, khiến cậu choáng váng, lùi đến khi lưng chạm tường.
“Ối!” Tú kêu lên.
Một giọt máu rơi xuống cổ áo Sơn. Cậu áp tay lên mũi, thấy đầu ngón tay đỏ. Hơi thở nghẹn lại, mắt cay xè. Long đứng nguyên tại chỗ, nét mặt thoáng đổi rồi lại nhún vai.
“Tao sút trượt. Xin lỗi nhé.”
Sơn cúi đầu, dùng vạt áo giữ dưới mũi. Tú chạy tới, bảo cậu ra bậc thềm ngồi một lát. Một đứa mang chai nước từ chỗ bà bán chè lại, đưa cho cậu rửa tay. Đám trẻ đứng vòng ngoài nhìn, mấy đứa định cười rồi thôi.
Sơn ngồi xuống, ép nhẹ hai cánh mũi như mẹ vẫn dặn mỗi khi bị chảy máu cam. Tú ngồi cạnh, mắt dõi theo Long.
“Nó đá sát thế, sao mà trượt được,” Tú nói nhỏ.
Sơn nhìn vệt máu trên cổ áo. Cậu cũng nghĩ vậy. Long lại nhặt bóng, giục mọi người đá tiếp như thể chuyện vừa rồi chỉ là một cú sút hỏng. Sơn nghe rõ tiếng nó gọi đứa khác vào thay mình.
Cậu ngồi thêm một lúc cho máu ngừng, rồi đứng dậy. Đầu vẫn hơi nhức, nhưng cậu muốn nói một câu trước khi đi.
“Long.”
Thằng kia quay lại.
“Sút trượt thì lần sau nhìn người mà đá.”
Mấy đứa gần đó ngẩng lên. Long cười khẩy.
“Mày định làm gì?”
“Đổi lượt. Mày đứng gôn, để tao sút một quả.”
Long nhìn Sơn, thoáng sửng sốt. Nó cười khẩy, nhưng vẫn bước tới giữa hai chiếc dép đặt làm cột gôn. Mấy đứa bên cạnh dạt ra. Tú tiến đến gần Sơn, thấp giọng bảo cậu lên nhà nghỉ, cái mũi còn đỏ. Sơn chỉ tay về quả bóng nằm giữa sân.
“Đúng một quả rồi tao về.”
Sơn đặt bóng xuống, lùi vài bước. Long chống hai tay lên đầu gối chờ, vẻ mặt như đang thách cậu sút thật mạnh. Sơn lấy đà, chân chạm vào quả bóng. Bóng lăn sệt về mép sân, sượt qua chiếc dép bên trái rồi dừng bên bức tường. Long vẫn đứng giữa gôn, ngẩn ra.
“Tao sút trượt,” Sơn nói, giọng còn nghẹt vì đau mũi. “Xin lỗi nha.”
Tú phì cười trước tiên. Một đứa khác chạy ra nhặt bóng, thúc cả bọn chia đội đá tiếp. Long cúi nhìn chiếc dép, rồi nhìn Sơn. Nét cười trên mặt nó tắt hẳn, nhưng nó cũng bỏ qua, quay vào sân.
Sơn đi lấy đôi dép của mình, xỏ vào chân. Cậu biết mũi vẫn sưng, áo đã dính máu, phải về để mẹ xem. Tú đi theo một đoạn.
“Mũi mày còn đau à?”
“Còn hơi ê.”
“Mai tao bảo Hưng vụ này.”
Sơn gật đầu. Cậu định nói mình sẽ tự kể, rồi nghĩ Hưng nghe từ Tú cũng được. Cả hai chia tay ở chân cầu thang. Tú chạy về dãy bên, còn Sơn lên tầng hai, cầm chiếc áo dính máu bằng một tay để khỏi cọ vào ngực.
Mẹ Dung đang mang rổ rau từ chỗ bếp chung về phòng. Vừa trông thấy con, mẹ đặt rổ xuống ghế.
“Mũi làm sao thế?”
“Bóng trúng ạ.”
Mẹ đến gần, nghiêng mặt Sơn về phía ánh sáng cửa sổ. Bà nhìn vệt máu đã khô dưới cánh mũi, lấy khăn sạch thấm ít nước rồi lau nhẹ cho cậu.
“Con có chóng mặt không? Còn chảy máu nữa không?”
“Dạ hết rồi. Chỉ hơi đau.”
“Lần sau bị thế thì lên nhà ngay, để mẹ xem. Đang đau mà còn đứng ngoài sân làm gì.”
Sơn nhìn xuống chân. “Con muốn đá nốt quả cuối.”
Mẹ Dung nhìn cậu một lát, rồi thở ra, lấy chiếc áo sạch trong tủ đưa cho con thay. Bà dặn hễ mũi đau tăng, chảy máu lại hoặc thấy choáng thì phải báo ngay. Sơn dạ, đem chiếc áo bẩn ra chậu ngâm. Vệt đỏ tan dần trong nước, để lại những sợi vải ướt bết vào nhau.
Yến từ trong buồng chạy ra, thấy anh đang giặt áo thì tò mò hỏi: “Anh lại thắng bóng hả?”
“Thắng một quả.”
“Được ăn kem không?”
“Đá bóng thì ai cho kem?”
“Anh Hưng có lần bảo thắng được đi ăn kem mà.”
Sơn cười. “Thế để mai anh hỏi nó.”
Ngoài sân, đám trẻ vẫn hò hét. Có tiếng quả bóng va vào tường rồi tiếng cô Lan gọi xuống nhắc đá nhẹ chân. Sơn vắt chiếc áo lên thành chậu, bưng ra chỗ phơi chung. Từ tầng hai nhìn xuống, mấy chiếc dép vẫn nằm trên sân làm gôn, xếp lệch nhau một chút. Hưng đã về, đang đứng bên Tú nghe nó kể chuyện, thỉnh thoảng ngẩng lên tìm Sơn giữa những ô cửa.
Sơn tựa tay vào lan can gọi xuống: “Hưng, tao ở trên này!”
Hưng ngước lên. “Tú kể tao nghe rồi. Mũi mày sao?”
“Đỡ rồi. Mai gặp.”
Hưng gật đầu, giơ tay vẫy một cái. Sơn chờ nó quay lại sân rồi mới đi vào nhà.
Phía ngoài cổng, nắng cuối ngày vẫn hắt lên mặt đường. Một chiếc xe chở đá đi qua để lại vệt bụi mỏng trên hàng rào sắt. Sơn quay vào phòng thay áo. Sáng mai cậu còn phải đến trường nhận sách, và tối nay vẫn còn hai bài toán trong vở. Dưới sân, lũ trẻ đã bắt đầu trận mới, tiếng bóng nhựa nảy trên nền xi măng vang đều theo từng bước chạy.