Bà ngồi thẳng hơn một chút, ánh mắt nhìn xa xăm như xuyên qua thời gian.
- Tuy nhiên, nhà ta và nhà ông ấy vốn cũng là thân thích. Từ thuở nhỏ, chúng ta đã lớn lên cùng nhau. Một đứa bé trai, một đứa con gái, thanh mai trúc mã... Cùng chạy chơi trong sân, cùng hái quả sau vườn, cùng bắt dế, thả diều... Có khi Quý Ly còn lén trèo tường sang nhà ta chỉ để gọi ta đi chơi.
Trần Nguyên Hy bật cười:
- Lê Khu mật ngày nhỏ cũng nghịch ngợm như vậy sao?
Hoàng thái hậu nhìn con trai:
- Còn nghịch hơn các con bây giờ nhiều.
Bốn người đều mỉm cười. Nhưng nụ cười ấy nhanh chóng tắt đi, bởi Hoàng thái hậu đang chìm vào một ký ức rất xa:
- Quý Ly từ nhỏ đã thông minh. Nhưng lúc ấy hắn chưa có tâm cơ như bây giờ. Hắn chỉ là một đứa trẻ hiếu động, cứng đầu, lúc nào cũng cho rằng mình phải bảo vệ những người yếu hơn mình.
Bà khẽ cười.
- Mỗi lần ta bị bọn trẻ hàng xóm bắt nạt, hắn đều chạy tới. Có lần mấy đứa trẻ lớn hơn giật mất chiếc trâm của ta, Quý Ly xông vào đánh nhau với cả đám... Một chọi năm.
Trần Nguyên Diệu ngạc nhiên:
- Một chọi năm?
- Ừ - Hoàng thái hậu gật đầu - Kết quả là bị người ta đánh cho mặt mũi sưng vù. Nhưng hắn vẫn nhất định không chịu thả chiếc trâm ra khỏi tay. Đã bị chúng đánh, tối về hắn còn bị cha hắn đánh thêm một trận.
Bà ứa nước mắt:
- Lúc đó, ta đứng bên cạnh khóc, còn hắn vừa bị đánh vừa quay sang bảo ta: "Muội đừng khóc. Ta không đau."
Giọng Hoàng thái hậu nghẹn lại:
- Nhưng ta biết, hắn đau. Rất đau. Chỉ là hắn không muốn tỏ ra cho ta thấy mà thôi.
Giản Hoàng im lặng. Chàng hiểu rằng, Hoàng thái hậu đang không nói về một kẻ quyền thần. Bà đang kể về một người anh em từ thuở nhỏ. Một người từng che chở cho bà. Một người từng vì bà mà nhận đòn thay.
Hoàng thái hậu lại tiếp tục:
- Có lần ta nghịch ngợm làm vỡ chiếc bình quý của ông nội. Người lớn hỏi ai làm, ta sợ quá, không dám nói. Quý Ly đứng bên cạnh, ngay lập tức liền nhận là hắn làm.
Trần Nguyên Hy khẽ hỏi:
- Rồi bác ấy bị đánh?
- Ừ - Hoàng thái hậu gật đầu - Bị đánh rất nặng. Nhưng từ đầu đến cuối không hề nói ta mới là người làm.
Bà khép mắt. Một giọt nước mắt chậm rãi lăn xuống má:
- Khi ấy ta còn nhỏ, ta nghĩ huynh ấy sẽ mãi mãi như vậy... Mãi mãi là người đứng trước mặt che chở cho ta mỗi khi có ai muốn làm ta tổn thương. Ta chưa bao giờ nghĩ... Có một ngày... Người ấy.. Lại trở thành kẻ khiến ta phải lo sợ cho các con.
Trong điện im phăng phắc.
Giản Hoàng không nói gì. Bởi đến lúc này, chàng đã hiểu, nỗi đau của Hoàng thái hậu không đơn giản là nỗi lo về quyền thần. Cái khiến bà đau nhất là nỗi mâu thuẫn giữa gia tộc và hoàng tộc, giữa vận mệnh quốc gia với tình cảm cá nhân.
Hoàng thái hậu đưa tay lau nước mắt, nhưng giọng nói vẫn bình tĩnh:
- Các con có biết điều đáng sợ nhất trên đời là gì không?
Không ai trả lời, bà khẽ nói:
- Không phải gặp một kẻ thù mạnh, không phải gặp một chuyện khó khăn chẳng thể vượt qua. Mà là một ngày nào đó... Người mà mình từng tin tưởng nhất... Không còn đứng cùng phía với mình nữa.
Giản Hoàng cùng Trần Nguyên Diệu, Trần Nguyên Hy nhìn nhau, không ai nói một lời. Rồi gần như cùng lúc, cả ba người quỳ sụp xuống trước mặt Gia Từ Hoàng thái hậu.
Trong điện bỗng trở nên tĩnh lặng đến lạ thường. Ngoài cửa sổ, một cơn gió nhẹ lướt qua hàng trúc, phát ra những tiếng xào xạc khe khẽ.
Giản Hoàng cúi đầu, trong lòng như có một tảng đá nặng nghìn cân đè xuống. Chàng bỗng nhận ra... Suốt những năm qua, mình đã vô tâm đến nhường nào. Chàng chỉ nhìn thấy triều đình, nhìn thấy bè phái, nhìn thấy quyền lực, nhìn thấy những người đang đứng về phía mình và những kẻ đang đứng về phía đối thủ. Lê Quý Ly trong mắt chàng từ lâu đã không còn là một người thân thích. Đó là một đối thủ, một quyền thần nguy hiểm, một người mà chàng biết chắc sau này sẽ không từ thủ đoạn để đoạt lấy quyền lực.
Chàng biết lịch sử, biết con đường mà Lê Quý Ly sẽ đi, biết những gì lão có thể làm. Thậm chí, chính những hiểu biết ấy đã trở thành một trong những nguyên nhân quan trọng khiến chàng từng bước xây dựng thế lực, âm thầm chuẩn bị đối phó với Lê Quý Ly từ nhiều năm trước.
Nhưng... Chàng đã quên mất một chuyện. Quên mất rằng ở kiếp sống này, Gia Từ Hoàng thái hậu đã thực sự trở thành mẹ của chàng. Bà không phải chỉ là một cái tên trong những trang sử lạnh lùng, mà là người phụ nữ từng ôm chàng vào lòng khi chàng đau ốm, từng lo lắng cho chàng, từng vì chàng mà đặt cả tính mạng mình vào tay quân Chiêm. Là người mẹ mà chàng thực sự yêu thương.
Mà Lê Quý Ly... Lại là biểu huynh của mẹ chàng. Là người mà mẹ chàng từng gọi một tiếng "ca ca" từ thuở thơ ấu.
Một giọt máu đào... Quả thực vẫn hơn ao nước lã. Nhưng trong những năm tháng tranh đấu, ba người bọn họ đã vô tình coi người thân như kẻ thù. Còn những người ngoài huyết thống... Lại có lúc được họ tin tưởng hơn cả ruột thịt.
Trần Nguyên Diệu cúi đầu sát đất, hai bàn tay nắm chặt đến nổi gân. Trần Nguyên Hy vốn là người trầm tĩnh, ít khi để lộ cảm xúc, lúc này cũng không giấu nổi vẻ hổ thẹn. Còn Giản Hoàng... Chàng cảm thấy cổ họng mình nghẹn lại.
Gia Từ Hoàng thái hậu nhìn ba người con, khẽ lắc đầu. Giọng bà nhỏ đến mức gần như chỉ còn là tiếng thì thầm:
- Các con không cần phải như vậy.
Bà nhìn ba người hồi lâu rồi chậm rãi nói:
- Rồi chúng ta cũng lớn lên. Ai có con đường của người ấy. Kiến giả nhất phận. Ta làm thái hậu, các con làm hoàng tử, còn Quý Ly huynh làm đại thần.
Bà khẽ thở dài.
- Chuyện tranh đấu chốn cung đình, ta không phải người mù, cũng chẳng phải kẻ điếc. Ta hiểu. Ta biết giữa các con và Quý Ly huynh đã đi đến bước nào.
Gia Từ ngước mắt nhìn lên mái điện:
- Từ khi bước chân vào cung, ta đã tự nhắc mình rằng... Dù ngoài kia có xảy ra chuyện gì, ta vẫn phải giữ đạo làm người. Với Thái thượng hoàng, ta giữ lòng hiếu thuận. Với Thục Từ tỷ tỷ, ta một lòng kính trọng, coi như tỷ muội ruột thịt. Với các phi tần, cung nữ... Ta cũng cố gắng đối đãi chân thành
Bà dừng lại để điều hòa nhịp thở, rồi khó khăn nói tiếp:
- Bởi ta biết chốn hậu cung vốn đã nhiều thị phi. Nếu ngay cả người trong một nhà cũng không thể tin nhau, thì cuộc đời này còn có gì đáng để tin?
Giọng bà yếu dần. Bà đưa tay lên ngực, ho nhẹ mấy tiếng.
Giản Hoàng lập tức ngẩng đầu, lo lắng:
- Mẫu hậu!
Gia Từ khoát tay.
- Ta không sao.
Bà chờ hơi thở bình ổn lại mới nói tiếp:
- Nhưng chuyện giữa Lê Khu mật với các con và Ngạc nhi... - Ta cũng biết.
Ba người con đều im lặng.
- Ta biết hai bên đã đi quá xa. Những gì đã xảy ra không thể chỉ bằng một câu "người một nhà" mà xóa bỏ. Nếu bây giờ ta bắt các con phải lập tức bắt tay với Quý Ly huynh... Đó là si tâm vọng tưởng. Ta không ngu ngốc đến mức ấy.
Giản Hoàng ngẩng lên nhìn mẹ. Gia Từ mỉm cười buồn:
- Nhưng mẫu hậu chỉ có một điều cầu xin các con.
Bà dừng lại. Trong điện im phăng phắc.
- Sau này... Nếu Thái thượng hoàng, Thục Từ tỷ tỷ, và cả mẫu hậu cùng nhau đi gặp các vị liệt tổ liệt tông, cùng đoàn tụ với cha của các con...
Giọng bà run lên.
- Khi ấy... Nếu Quý Ly huynh thắng thế... Ta không muốn huynh ấy làm hại các con.
Một giọt nước mắt lăn xuống má:
- Còn nếu các con thắng thế... Ta cũng không muốn các con vì chuyện hôm nay mà ra tay với gia tộc họ Lê. Quý Ly huynh có thể có lỗi với các con... Nhưng con cháu ông ấy chưa chắc có tội. Những người đàn bà trong nhà họ Lê cũng chưa chắc có tội. Những đứa trẻ sinh ra sau này càng không có tội.
Giọng bà càng lúc càng nghẹn.
- Ta chỉ sợ... Một ngày nào đó, hai bên đánh nhau đến cùng đường... Rồi máu của người trong một nhà sẽ chảy thành sông.
Bà đưa tay che mặt. Cuối cùng không thể kìm được nữa, tiếng khóc bật ra nức nở:
- Ta không muốn sau này... Dưới suối vàng lại phải nghe tin các con trở mặt với người thân của mình...
Ba người con đồng loạt đỏ mắt. Giản Hoàng nhìn mẹ, một lúc lâu không nói. Rồi chàng chậm rãi đứng lên, giọng nói vang lên rõ ràng, từng chữ từng chữ như đóng xuống đất đá:
- Mẫu hậu! Trên có Hoàng thiên, dưới có Hậu thổ. Có phụ hoàng trên trời linh thiêng chứng giám. Có chư vị tiên đế, liệt tổ liệt tông của Đại Việt chứng giám.
Chàng dừng lại một nhịp, ánh mắt trở nên kiên định.
Trần Nguyên Diệu và Trần Nguyên Hy cũng ngẩng đầu nhìn huynh trưởng.
- Hôm nay trước mặt mẫu hậu, trước mặt hai vị hoàng đệ, nhi thần xin lập lời thề. Nếu một ngày nào đó chúng con giành lại được quyền hành... Nhi thần xin thề! Tuyệt đối không vì tranh quyền mà làm hại gia tộc họ Lê. Không sát hại người vô tội. Không vì tội của Lê thái bá mà liên lụy đến con cháu, phụ nữ và người thân trong gia tộc.
Chàng siết chặt hai bàn tay, dõng dạc gằn từng chữ:
- Nếu sau này nhi thần trái lời hôm nay... Xin trời tru! Đất diệt! Thần minh không dung! Chết không được toàn thây!
Lời cuối cùng vang lên trong điện, Trần Nguyên Diệu lập tức cúi đầu:
- Nhi thần cũng xin thề!
Trần Nguyên Hy không nói nhiều. Chàng chỉ đặt tay lên ngực, cúi đầu thật sâu:
- Nhi thần nguyện cùng huynh trưởng giữ lời.
Gia Từ Hoàng thái hậu nhìn ba người con. Một lúc lâu, bà không nói được gì. Nét mặt vốn căng thẳng từ nãy đến giờ dần dần giãn ra, bờ môi bà khẽ run, rồi một nụ cười xuất hiện. Nhẹ thôi, nhưng đó là nụ cười đầu tiên thật sự thanh thản trên gương mặt bà kể từ khi lâm bệnh.
- Được... Bà khẽ nói. - Như vậy... Mẫu hậu yên tâm rồi. Hiện nhi... Con làm được như vậy... Mẫu hậu cảm ơn con.
Giản Hoàng lắc đầu:
- Mẫu hậu chớ nói vậy. Nhi thần dẫu sao cũng còn nhớ mình là con cháu họ Trần. Lê thái bá dẫu có thế nào... Cũng vẫn là biểu huynh của mẫu hậu, là người thân của chúng ta. Nhi thần có thể tranh quyền với ông ấy... Nhưng không thể tuyệt tình đến mức giết sạch cả gia tộc.
Gia Từ nhìn chàng, một lát sau, bà khẽ gật đầu.
- Tốt... Tốt lắm...
Bà tựa đầu vào gối. Dường như chỉ sau vài câu nói ấy, sức lực trong người đã tiêu hao hết.
Ba người con vẫn ngồi bên cạnh, không ai nói gì thêm. Gia Từ khép mắt, hơi thở dần trở nên đều đặn. Một lát sau bà đã chìm vào giấc ngủ.
Q2·Ch.82: Tình nhà nghĩa nước
📖 Quyển 2: Từng bước tranh quyền