Sau khi an tọa, Mạc Viễn mới khom người thưa:
- Xin các vị đại nhân tạm dùng trà. Tôi xin phép vào trong bẩm báo với gia phụ và các huynh trưởng.
Lê Hiến Giản chắp tay:
- Xin cảm tạ Mạc huynh!
Mạc Viễn lập tức quay người đi nhanh vào hậu viện.
Mạc Dao từ ngày cáo lão hồi hương, vẫn sống trong một tiểu viện nằm sâu phía sau Mạc phủ. Nơi ấy cây cối xanh um, trúc biếc vây quanh, hoa cỏ bốn mùa đua nở, tách biệt hẳn với sự náo nhiệt bên ngoài. Hơn mười năm qua, ông lão ít khi bước chân ra khỏi khu vườn ấy, cũng rất ít người dám vào quấy rầy. Bên cạnh ông chỉ có một lão bộc trung thành đã theo hầu từ thuở thanh niên và đứa cháu đích tôn Mạc Hoành thường xuyên hầu hạ.
Lúc này, Mạc Dao đang ngồi bên bàn đá dưới gốc mai già, tay cầm quyển sách, chợt thấy Mạc Viễn bước vào với vẻ mặt vội vã khác thường. Ông liền đặt sách xuống, vuốt râu cười hỏi:
- Sao thế? Nhà lại có khách quý hay sao?
Mạc Viễn cúi người đáp:
- Bẩm cha, đúng là có khách quý. Con e rằng... lần này còn quý hơn cả Chương Tĩnh Vương hôm trước.
Mạc Dao hơi nhướng mày:
- Vì sao con lại nói vậy?
Mạc Viễn đáp:
- Người đi cùng Lê bảng nhãn và Lê Chí Thành là một thanh niên tuổi chỉ hơn hai mươi. Tuy ăn mặc giản dị, nhưng thần thái uy nghiêm, anh khí bức người. Con nhìn thấy người ấy liền nhớ tới Chương Tĩnh Vương, chỉ có điều khí độ còn cao quý hơn vài phần.
Mạc Dao nghe vậy, vẻ mặt dần trở nên nghiêm túc:
- Hắn khoảng bao nhiêu tuổi?
- Thưa cha, chừng ngoài hai mươi tuổi.
Ông lão bỗng đứng bật dậy, đôi mắt vốn đã có phần đục mờ nay lại sáng hẳn lên:
- Nếu vậy... rất có thể là đích thân Quan gia đã tới!
Mạc Viễn giật mình:
- Quan gia?
Mạc Dao gật đầu:
- Chương Tĩnh Vương vừa mới đến đây không lâu, nay lại có Lê Hiến Giản đích thân dẫn người tới. Một người trẻ tuổi mà khí độ tôn quý đến vậy, ngoài Quan gia ra, thiên hạ còn có mấy ai? Mau! Mau đi gọi anh cả và anh ba của con tới ngay!
Mạc Viễn vâng dạ rồi vội vã lui ra.
Chỉ trong chốc lát, Mạc Dao đã mang vào bộ triều phục cũ còn lưu giữ từ thời làm quan, Mạc Địch, Mạc Thuý và Mạc Viễn cũng đều đã mang trang phục chỉnh tề đứng đợi. Mạc Dao tay chống gậy trúc, dẫn ba người con đi thẳng ra đại sảnh.
Lúc ấy, Giản Hoàng đang cùng Lê Hiến Giản và Lê Chí Thành thong thả ngồi uống trà, quan sát cách bài trí trong nhà họ Mạc. Tuy không xa hoa, nhưng từng bức tranh, từng món đồ cổ đều toát lên phong vị của một gia tộc thư hương lâu đời.
Bỗng nghe tiếng bước chân từ trong vọng ra. Giản Hoàng vừa ngẩng đầu nhìn lên thì thấy bốn cha con Mạc Dao đã tiến vào đại sảnh. Chưa đợi ông lên tiếng, cả bốn người đồng loạt quỳ xuống, dập đầu hành lễ:
- Thảo dân Mạc Dao cùng các con là Mạc Địch, Mạc Thuý, Mạc Viễn khấu kiến Quan gia! Nguyện chúc Quan gia vạn tuế! Vạn tuế! Vạn vạn tuế!
Lần này đến lượt Giản Hoàng hơi sững người. Tuy chàng biết bốn cha con họ Mạc đều là những bậc kỳ tài, nhưng không ngờ thân phận của mình lại bị nhận ra nhanh đến vậy.
Chỉ thoáng ngạc nhiên trong chốc lát, Giản Hoàng liền đứng dậy, bước nhanh tới trước mặt Mạc Dao, đích thân đưa tay đỡ ông lên:
- Lão tiên sinh cùng các vị tiên sinh mau bình thân. Hôm nay ta đến đây là với tư cách hậu sinh cầu kiến bậc hiền sĩ, không cần dùng đại lễ!
Mạc Dao được đỡ dậy, khẽ cúi đầu đáp:
- Lễ quân thần không thể bỏ. Xin Quan gia thứ tội cho lão thần thất lễ tiếp đón chậm trễ.
Bốn cha con lần lượt đứng lên. Không lâu sau, nha hoàn lại dâng trà mới. Hai bên theo thứ tự chủ khách mà an tọa.
Ban đầu, mọi người chỉ hỏi thăm sức khỏe, nhắc lại những chuyện cũ trong triều, không ai nhắc đến việc chính. Mãi đến khi uống hết tuần trà thứ hai, Giản Hoàng mới khẽ thở dài, đặt chén trà xuống bàn.
Chàng ngước nhìn ra khoảng sân đầy nắng ngoài cửa, giọng nói mang theo vẻ ưu tư:
- Hoàng triều ta khai quốc đến nay đã gần hai trăm năm. Các bậc liệt tổ liệt tông ngày trước đổ biết bao máu xương mới dựng nên cơ nghiệp này. Vậy mà nay trẫm tuy mang danh thiên tử, nhưng ngoài thì có lân bang nhòm ngó, trong lại để quyền thần lộng hành, xã tắc nghiêng ngả. Trẫm có lòng cứu nước mà không đủ sức, muốn tìm người tuấn kiệt mà chưa gặp được mấy ai. Nghĩ đến đó, trong lòng thật đau xót vô cùng.
Nói xong, chàng khẽ thở dài, thần sắc ảm đạm.
Mạc Dao nghe vậy, chậm rãi đứng dậy, chắp tay thưa:
- Lão thần nay đã gần tám mươi tuổi, già nua vô dụng, từ lâu không còn dám hỏi đến quốc sự. Đám khuyển tử tuy có đọc vài quyển sách thánh hiền, nhưng tài hèn học cạn, thật hổ thẹn không thể san sẻ nỗi ưu tư của Quan gia.
Giản Hoàng nghe vậy liền bật cười:
- Lão tiên sinh quá khiêm nhường rồi. Ta từng nghe Hiến Giản tiên sinh nói rằng, bốn vị tiên sinh của quý phủ đều là bậc kỳ tài, có bản lĩnh kinh bang tế thế, chẳng khác nào Ngoạ Long, Phụng Sồ thuở trước. Ta nay cầu người hiền chẳng khác gì người khát cầu nước, cho nên mới đích thân tới đây. Chỉ mong lão tiên sinh và các vị tiên sinh đừng nỡ từ chối tấm lòng của ta.
Mạc Dao cúi đầu đáp:
- Quan gia chớ nên tin những lời tâng bốc ấy. Đám khuyển tử chẳng qua may mắn được cùng học với Lê đại nhân, nên được đại nhân yêu quý mà nói quá lên đó thôi.
Giản Hoàng mỉm cười, ánh mắt chậm rãi chuyển sang Mạc Thuý:
- Ta đâu chỉ nghe lời một mình Hiến Giản tiên sinh.
Nói đến đây, ông hơi nghiêng người về phía trước, giọng nói trở nên nghiêm túc:
- Hôm nay nhân dịp được gặp mặt, ta xin mạo muội thỉnh giáo Bá Uyên tiên sinh. Với tình thế trong ngoài đều khó khăn như hiện nay, tiên sinh có cao kiến gì để giải nỗi ưu tư của trẫm chăng?
Trong khoảnh khắc ấy, cả đại sảnh bỗng trở nên tĩnh lặng. Ánh mắt của tất cả mọi người đều dồn về phía Mạc Thuý. Ngay cả tiếng chim hót ngoài sân dường như cũng nhỏ đi vài phần.
Lệnh vua đã ban, Mạc Thuý không thể tiếp tục từ chối. Ông quay sang nhìn phụ thân và huynh trưởng. Thấy Mạc Dao khẽ gật đầu, Mạc Địch cũng đưa mắt tỏ ý đồng thuận, ông mới đứng dậy, chỉnh lại áo mũ, hướng về Giản Hoàng mà khom người tâu:
- Muôn tâu Quan gia, cổ nhân có câu: “Quốc gia hưng vong, thất phu hữu trách”. Chúng thần tuy ở nơi thôn dã, làm một người thường dân áo vải, nhưng ngày đêm vẫn đau đáu nghĩ đến vận mệnh xã tắc. Nay quyền thần lộng hành, ngoại thích chuyên quyền, triều cương rối loạn, thiên hạ tuy ngoài mặt còn yên nhưng bên trong đã ngầm sinh nguy biến. Quan gia có chí khôi phục cơ đồ, ấy là phúc lớn của tông miếu xã tắc. Chỉ tiếc rằng, theo thiển ý của thần, việc tích tụ lực lượng của Quan gia mấy năm nay tuy có hiệu quả, nhưng vẫn còn quá chậm, quá kín, lại chưa tận dụng hết cái thế của bậc thiên tử.
Giản Hoàng nghe đến đây, hai mắt sáng lên, lập tức hỏi:
- Xin tiên sinh nói rõ hơn!
Mạc Thuý chắp tay, chậm rãi đáp:
- Muôn tâu Quan gia, thần nghe Lê hành khiển nói rằng nhiều năm qua Người âm thầm chiêu hiền đãi sĩ, kết giao hào kiệt, thu nạp tướng tài. Cách làm ấy, nếu là một hào kiệt áo vải dựng nghiệp từ tay trắng thì quả thật rất đúng. Nhưng Quan gia là thiên tử của Đại Việt, tay cầm danh nghĩa chính thống của tổ tông, nếu chỉ dùng cách của kẻ áo vải thì chẳng phải là bỏ ngọc mà tìm đá hay sao?
Giản Hoàng nghe vậy, không khỏi ngồi thẳng người dậy:
- Ý tiên sinh là...?
Mạc Thuý mỉm cười:
- Muôn tâu Quan gia, theo ngu ý của thần, trong thiên hạ hiện nay, lực lượng mạnh nhất, trung thành nhất với hoàng tộc Trần gia, không phải đám môn khách của Quan gia, mà chính là tông thất hoàng triều.
Lời vừa dứt, cả đại sảnh đều im phăng phắc. Mạc Thuý tiếp tục:
- Từ khi Lê Quý Ly chuyên quyền, các vương hầu tông thất phần lớn bị gạt khỏi triều chính. Bề ngoài họ tỏ vẻ an phận, nhưng trong lòng ai mà chẳng bất bình? Quan gia là dòng chính thống của liệt tổ liệt tông, chỉ cần biết tìm đúng người, lấy đại nghĩa thu phục nhân tâm, thì những lực lượng ấy đều có thể trở thành cánh tay đắc lực cho Người.
Ông đưa tay đếm từng người:
- Thiên Ninh công chúa tuy là nữ lưu, nhưng trí dũng hơn người, lại có uy tín rất lớn trong hoàng tộc. Các vị Trần Nguyên Hãng, Trần Nguyên Uyên, Trần Nguyên Đĩnh đều là những người có tài văn võ. Trần Nhật Chương tính tình cương trực, dám nói dám làm. An phủ sứ Đông Đô Trần Nguyên Dận lại đang nắm thực quyền ở một phương. Nếu Quan gia kết giao, trọng dụng những người ấy, thì chẳng khác nào dựng lên một bức tường thành vững chắc như đồng như sắt của chính tông thất nhà Trần.
Giản Hoàng gật đầu liên tục:
- Lời tiên sinh thật khiến trẫm tỉnh ngộ.
Nhưng Mạc Thuý vẫn chưa dừng lại. Ông khẽ nhấp một ngụm trà rồi tiếp tục:
- Tuy nhiên, chỉ có tông thất thôi vẫn chưa đủ.
Giản Hoàng giật mình:
- Còn chưa đủ sao?
Mạc Thuý bình thản đáp:
- Muôn tâu, thiên hạ từ xưa muốn thành đại sự phải có ba thứ: danh nghĩa, nhân tâm và binh quyền. Quan gia hiện có danh nghĩa, nhưng nhân tâm chưa tụ, binh quyền chưa đủ.
Ông nói tiếp:
- Việc thứ nhất, Quan gia nên nhân danh thiên tử mà thường xuyên triệu kiến các bậc lão thần từng được Tiên đế trọng dụng. Những người ấy tuy đã về quê hoặc bị bãi chức, nhưng thanh danh vẫn còn. Chỉ cần họ lên tiếng ủng hộ, sĩ phu trong thiên hạ tất sẽ hướng về Quan gia.
- Việc thứ hai, Quan gia cần tìm cách nắm lấy Quốc Tử Giám và tầng lớp nho sĩ. Từ xưa người đọc sách tuy không cầm gươm giáo, nhưng lời nói của họ lại có thể lay động lòng người. Nếu sĩ lâm đều ca tụng Quan gia là minh quân phục hưng cơ nghiệp nhà Trần, thì Lê Quý Ly dù quyền thế đến đâu cũng khó chống lại được dư luận.
- Việc thứ ba, Quan gia phải ngầm kết giao với các tướng lĩnh trẻ trong quân đội. Người già thường cầu an, nhưng người trẻ lại thích lập công. Chỉ cần ban cho họ hy vọng và tiền đồ, họ sẽ nguyện chết vì Quan gia.
- Việc thứ tư, Quan gia cần tận dụng các cuộc tuần du, tế lễ tông miếu, ban ân cho dân chúng để thu phục nhân tâm. Dân tâm tuy vô hình, nhưng khi đã tụ lại thì còn mạnh hơn mười vạn hùng binh.
Nói đến đây, Mạc Thuý hơi ngập ngừng.
- Tuy nhiên, những điều thần nói trên vẫn còn chưa đủ. Cuối cùng, còn một điều nữa mà nếu thiếu nó, đại sự của Quan gia e cũng khó thành...