Tiết Bùa chú hôm ấy bắt đầu bằng một bài thực hành đơn giản: giữ cho một chiếc đĩa sứ lơ lửng cách mặt bàn khoảng một gang tay, không nghiêng và không xoay trong vòng ba phút.
Giáo sư Flitwick đi dọc các dãy bàn, thỉnh thoảng dừng lại chỉnh tư thế cầm đũa phép cho một học sinh. Ron đã giữ được chiếc đĩa của mình ổn định gần hết thời gian thì Seamus ở bàn bên làm rơi đũa. Tiếng động khiến Ron ngoảnh đầu. Chiếc đĩa lập tức nghiêng sang trái, chạm vào mép lọ mực.
Ron vội hạ nó xuống trước khi mực đổ.
“Em đã làm gần được rồi, trò Weasley,” Flitwick nói khi đi ngang qua. “Lần sau hãy tập trung vào vật thể của mình.”
“Vâng, thưa giáo sư.”
Ron đặt đũa xuống, nhặt chiếc đĩa lên kiểm tra. Một vết mực nhỏ dính ở mép sứ. Cậu dùng khăn lau, nhưng vết bẩn vẫn còn một đường xanh mảnh.
Terry Boot ngồi ở bàn phía trước quay lại.
“Cậu vẫn đang nghĩ về vụ Martin Bell hôm trước à?”
Ron nhìn cậu ta.
“Vụ hai tấm chắn?”
“Ừ. Tớ đứng ở đầu bên kia hành lang hôm đó.”
Ron đặt chiếc đĩa vào giữa bàn.
“Cậu nhìn thấy gì?”
Terry kéo ghế lại gần hơn một chút, nhưng vẫn giữ giọng vừa đủ để không làm phiền những người xung quanh.
“Tớ thấy họ dựng tấm chắn ở hai đầu. Martin chạy vào trước khi chúng khép lại. Khi nhân viên bảo trì tháo chúng xuống, họ làm ở đầu Đông trước, sau đó mới đến đầu Tây.”
“Cậu chắc chứ?”
“Chắc. Tớ đứng gần cầu thang phía Đông. Nhìn thấy rõ người phụ trách bên đó giơ đũa trước. Người ở đầu Tây chỉ bắt đầu sau khi tín hiệu được xác nhận.”
Ron lấy sổ tay từ trong cặp.
“Có phải họ phải làm theo thứ tự đó không?”
“Tớ không biết. Nhưng họ đã làm như vậy.”
Ron ghi lại: Terry Boot đứng ở đầu Đông; quan sát thấy tấm chắn phía Đông được tháo trước, sau đó đến phía Tây.
Cậu dừng bút.
“Cậu có biết vì sao không?”
Terry lắc đầu.
“Không. Nhưng có một điều tớ nghĩ cậu nên nhớ.”
“Điều gì?”
“Đừng cho rằng mọi dấu hiệu trong cùng một khu vực thuộc về cùng một cơ chế.”
Ron nhìn dòng chữ vừa ghi.
Terry nói tiếp:
“Cậu đã thấy các nhân viên bảo trì làm một việc ở hành lang phía Tây, rồi lại tìm thấy những ghi chép cũ trong cùng khu vực. Nhưng điều đó không có nghĩa chúng liên quan đến nhau. Có thể chúng chỉ nằm gần nhau.”
“Tớ biết.”
“Biết thì tốt. Vì tớ thấy cậu có thói quen muốn nối mọi thứ lại.”
Ron nhăn mặt.
“Cậu nói giống Hermione.”
“Có lẽ vì cô ấy nói đúng.”
Terry đứng dậy, cầm sách lên.
Ron nhìn theo cậu ta. Cậu đã từng nghĩ những người không tham gia tìm kiếm sẽ không hiểu được vì sao một chi tiết nhỏ lại quan trọng đến thế. Nhưng Terry vừa chỉ ra một vấn đề mà Ron không thể bác bỏ: cùng một khu vực không đồng nghĩa với cùng một hệ thống.
“Cậu có muốn tham gia với bọn tớ không?” Ron hỏi.
Terry quay lại.
“Tham gia việc tìm hiểu hành lang ấy?”
“Ừ. Bọn tớ đang cần người xem tài liệu độc lập.”
Terry suy nghĩ một lúc rồi lắc đầu.
“Tớ thích tự đọc hơn. Nếu tìm thấy thứ gì có ích, tớ sẽ nói.”
Ron không cố thuyết phục.
“Được thôi.”
“Và đừng ghi tên tớ vào một nhóm nào đó mà tớ chưa đồng ý.”
“Tớ chưa ghi.”
“Cậu vừa mở sổ.”
“Để ghi lời cậu nói.”
Terry bật cười, rồi trở về chỗ ngồi.
Ron cúi xuống nhìn những dòng ghi chép. Cậu thêm một câu dưới lời Terry: Không suy ra mối liên hệ chỉ từ vị trí địa lý.
Lần này, cậu không gạch chân câu đó. Cậu chỉ khép sổ lại khi giáo sư Flitwick yêu cầu cả lớp thu dọn dụng cụ.
Hai ngày sau, Ron và Hermione đến văn phòng McGonagall theo lịch hẹn.
Giáo sư đang xem một chồng giấy tờ trên bàn. Bà không yêu cầu họ ngồi ngay mà tiếp tục đọc hết trang đang cầm, sau đó mới đặt nó xuống.
“Các trò muốn xem trích lục về những hạng mục được quản lý trong khu vực A?”
“Vâng, thưa giáo sư,” Hermione đáp. “Chúng em muốn kiểm tra cách các hạng mục được phân loại, đặc biệt là những mục liên quan đến chức năng bảo vệ ranh giới.”
McGonagall mở ngăn kéo bên phải, lấy ra một tập giấy có bìa màu xám.
“Đây là bản trích lục đã được phép cung cấp. Các trò chỉ được ghi lại nội dung liên quan. Không mang bản gốc ra khỏi phòng.”
Hermione nhận tập giấy bằng cả hai tay.
“Cảm ơn giáo sư.”
Ron kéo ghế ngồi xuống cạnh Hermione. Cậu mở sổ, chuẩn bị ghi chép, nhưng chưa viết ngay. Trên trang đầu tiên, cậu đã ghi rõ ngày tháng và tên tài liệu. Cậu không muốn lặp lại sai lầm trước đây bằng cách nhớ một phần thông tin rồi tự nối phần còn lại theo ý mình.
Tập trích lục có nhiều bảng phân loại. Một số hạng mục được liệt kê theo vị trí: khu vực, tầng, hành lang hoặc điểm tiếp giáp. Những mục khác lại được xếp theo chức năng, chẳng hạn chiếu sáng, duy trì nhiệt độ, kiểm soát lối đi và bảo vệ ranh giới.
Hermione đọc từng dòng, thỉnh thoảng dùng đầu bút đánh dấu một mục cần đối chiếu.
“Cậu xem chỗ này,” cô nói.
Ron nghiêng người.
Một nhóm hạng mục thuộc khu A được liệt kê theo vị trí. Ngay bên dưới là một nhóm khác cũng thuộc khu A, nhưng được xếp theo chức năng. Không có ghi chú giải thích vì sao cách phân loại khác nhau.
“Có thể đây là hai loại danh mục,” Ron nói.
“Có thể. Nhưng phải xem tài liệu gốc hoặc tài liệu hướng dẫn.”
“Chúng ta có cuốn sách năm 1902.”
Hermione gật đầu.
“Tớ đã tìm được rồi. Hôm qua tớ đọc được một đoạn có nhắc đến hai cấp kiểm tra.”
Ron nhìn cô.
“Cậu tìm được từ cuốn sách Draco nói à?”
“Đúng. Cô ấy đã ghi tên sách cho tớ ở thư viện. Tớ mượn được sáng nay.”
Hermione lật đến trang đã đánh dấu.
Cuốn sách của Bộ năm 1902 có một chương dành cho quy trình kiểm tra tại các cơ sở giáo dục phép thuật. Phần đầu nói về việc kiểm tra từng hạng mục riêng biệt. Phần sau đề cập đến đánh giá chức năng chung của các khu vực có nhiều hạng mục bảo vệ.
Hermione đọc chậm, đối chiếu với bản trích lục của McGonagall.
“Cậu thấy không? Hai cấp kiểm tra được mô tả riêng.”
Ron cúi xuống đọc lại đoạn văn.
“Vậy là có người kiểm tra từng thứ, rồi có một đợt đánh giá chung?”
“Đúng. Nhưng đừng hiểu thành mọi hạng mục đều phải được kiểm tra cùng lúc. Cuốn sách chỉ nói về hai cấp đánh giá, không nói chúng diễn ra đồng thời.”
Ron lấy bút.
“Ghi thế nào?”
Hermione đẩy sổ về phía cậu.
“Ghi đúng điều tài liệu nói.”
Ron viết:
Các tài liệu đối chiếu cho thấy quy trình kiểm tra có hai cấp: kiểm tra từng hạng mục riêng lẻ và đánh giá chức năng chung của khu vực.
Cậu đọc lại.
“Như vậy có nghĩa các hạng mục có liên hệ với nhau?”
“Không nhất thiết.”
“Nhưng nếu đánh giá chức năng chung thì phải xem chúng cùng hoạt động thế nào chứ?”
“Có thể phải xem xét nhiều hạng mục trong cùng một khu vực. Nhưng điều đó chưa chứng minh chúng kết nối với nhau bằng một cơ chế phép thuật.”
Ron đặt bút xuống.
Cậu nhớ lời Terry: đừng cho rằng mọi dấu hiệu trong cùng một khu vực thuộc về cùng một cơ chế.
“Vậy chúng ta chưa biết phép thuật gì được dùng.”
“Chưa biết.”
“Cũng chưa biết những hạng mục được liệt kê theo chức năng có phải là các hạng mục trong danh mục vị trí hay không.”
“Chính xác.”
Ron ghi thêm hai dòng vào cột “Chưa biết”. Cậu không thấy khó chịu như trước khi phải để trống một câu hỏi. Có những điều chưa thể trả lời, và việc ghi rõ chúng chưa có lời giải ít nhất giúp cậu không vô tình biến suy đoán thành kết luận.
McGonagall quan sát hai người từ phía bên kia bàn.
“Các trò đã tìm được điều gì?”
Hermione trình bày ngắn gọn về hai cấp kiểm tra, rồi chỉ ra sự khác nhau trong cách phân loại các hạng mục.
McGonagall nghe hết, sau đó hỏi:
“Các trò có bằng chứng cho thấy những hạng mục được liệt kê theo vị trí chính là những hạng mục được đánh giá theo chức năng không?”
Hermione lắc đầu.
“Chưa, thưa giáo sư.”
“Vậy thì đừng viết điều đó vào kết luận.”
“Vâng.”
McGonagall khép tập giấy lại.
“Ta nghĩ các trò đã hiểu giới hạn của tài liệu này.”
Ron nhìn tập giấy màu xám. Cậu muốn hỏi thêm về báo cáo đánh giá tổng thể năm 1894, tài liệu từng được nhắc đến trong những ghi chép trước đó. Nhưng cậu chưa kịp lên tiếng thì Hermione đã mở sổ.
“Thưa giáo sư, trong danh mục có nhắc đến một báo cáo đánh giá tổng thể năm 1894. Chúng em có thể xin kiểm tra báo cáo đó không ạ?”
McGonagall nhìn cô.
“Các trò đã tìm báo cáo ấy chưa?”
“Chưa. Chúng em mới biết nó được dẫn chiếu trong hồ sơ.”
“Ta sẽ gửi yêu cầu đến bộ phận lưu trữ.”
“Cảm ơn giáo sư.”
Cuối tuần, câu trả lời được gửi đến văn phòng McGonagall.
Ron và Hermione có mặt ở đó vào cuối buổi chiều. Giáo sư đưa cho Hermione một mảnh giấy nhỏ, trên đó có dấu xác nhận của bộ phận lưu trữ.
Hermione đọc trước.
“Báo cáo đánh giá tổng thể năm 1894 không có trong kho lưu trữ hiện tại.”
Ron nhìn mảnh giấy.
“Không có trong kho?”
“Đúng.”
“Có nghĩa là bị mất?”
Hermione lắc đầu ngay.
“Không. Chỉ có nghĩa là họ không tìm thấy nó trong kho hiện tại.”
McGonagall gật đầu.
“Đó là câu trả lời chính xác. Không có căn cứ để khẳng định báo cáo đã bị thất lạc, bị tiêu hủy hay bị ai đó lấy đi. Nó có thể chưa từng được chuyển đến kho này, cũng có thể nằm trong một bộ hồ sơ khác chưa được lập chỉ mục.”
Ron cảm thấy câu trả lời ấy giống như một cánh cửa vừa khép lại trước mặt. Họ đã tìm được một tài liệu có nhắc đến báo cáo, đã gửi yêu cầu chính thức, nhưng cuối cùng chỉ nhận được một dòng xác nhận rằng báo cáo không có ở đó.
“Chúng em có thể tìm ở những kho khác không ạ?” cậu hỏi.
“Không phải lúc này,” McGonagall đáp. “Các trò đã dành nhiều thời gian cho việc tra cứu. Kỳ thi cuối năm đang đến gần. Ta muốn các trò tập trung vào việc học.”
Ron định nói rằng họ có thể sắp xếp thời gian, nhưng Hermione đã gấp mảnh giấy lại.
“Chúng em hiểu, thưa giáo sư.”
McGonagall nhìn cả hai.
“Đây không phải hình phạt. Các trò đã được phép tiếp cận những tài liệu phù hợp. Ta chỉ không muốn việc tìm kiếm trở thành lý do để các trò bỏ bê những trách nhiệm khác.”
“Vâng, thưa giáo sư,” Ron nói.
Trên đường ra khỏi văn phòng, Ron vẫn cầm sổ tay. Hermione đi bên cạnh, không nói gì cho đến khi họ xuống hết cầu thang.
“Cậu thất vọng à?” cô hỏi.
“Có một chút.”
“Vì không tìm thấy báo cáo?”
“Vì chúng ta biết nó từng được nhắc đến, nhưng không biết nó chứa gì.”
Hermione nhìn cậu.
“Ít nhất bây giờ chúng ta biết có một báo cáo như vậy được dẫn chiếu trong hồ sơ. Và biết bộ phận lưu trữ hiện tại không có nó.”
“Nghe chẳng tiến triển được bao nhiêu.”
“Nhưng đó là điều chúng ta có thể chứng minh.”
Ron thở ra, nhét sổ vào cặp.
“Được rồi. Tạm dừng đến hết năm học.”
“Đến cuối năm học,” Hermione sửa lại. “Sau đó chúng ta sẽ xem có thể tiếp tục từ đâu.”
Ron không phản đối.
Họ đi về phía cầu thang lớn. Ngoài cửa sổ, sân trường đã chuyển sang màu vàng nhạt của những ngày đầu hè. Một nhóm học sinh đang đá quả bóng da dưới bãi cỏ. Tiếng cười vọng lên tận hành lang.
Ron nghĩ đến hành lang phía Tây, căn phòng chứa dụng cụ sau cánh cửa thứ chín, đường cong bị chiếc thùng gỗ che khuất và hai tấm chắn đã giữ Martin Bell ở giữa. Tất cả vẫn ở đó, không thay đổi chỉ vì cậu tạm ngừng tìm kiếm.
Cậu không thích cảm giác bỏ dở. Nhưng lần này, cậu biết mình không thể buộc mọi thứ phải có câu trả lời ngay lập tức.
Tối hôm ấy, Ron ngồi đối diện Harry trong phòng sinh hoạt chung Gryffindor. Bàn cờ phù thủy đặt giữa hai người. Harry đang nhìn thế cờ với vẻ tập trung hiếm thấy, còn Ron đã bắt đầu thấy buồn ngủ sau một ngày dài đọc tài liệu.
“Cậu đi trước,” Harry nói.
Ron đẩy quân tốt lên.
Harry đáp lại bằng một nước đi gần như ngay lập tức. Hai người tiếp tục chơi trong im lặng. Quân tượng của Ron tiến lên, quân mã Harry chặn đường. Ron đưa xe sang cánh trái, tưởng rằng đã mở được một lối tấn công.
Cậu không nhận ra quân hậu của Harry đang chờ phía sau.
“Chiếu,” Harry nói.
Ron nhìn bàn cờ.
“Cậu đùa à?”
“Không.”
Ron thử di chuyển vua, nhưng quân mã Harry đã chặn mất đường thoát. Cậu phải chấp nhận mất quân xe để tránh bị chiếu bí ngay lượt tiếp theo.
Harry dựa lưng vào ghế.
“Cậu không nhìn thấy à?”
“Có.”
“Rõ ràng là không.”
Ron thu quân cờ bị bắt về hộp. Một quân xe trong hộp càu nhàu vì bị đặt nằm nghiêng. Ron dựng nó lại rồi bắt đầu ván mới.
“Lần này tớ sẽ thắng.”
“Cậu nói câu đó ở ván trước.”
“Và tớ vẫn có quyền nói lại.”
Ván thứ hai kéo dài hơn. Ron giữ quân hậu ở phía sau, cố gắng kiểm soát trung tâm bàn cờ. Nhưng khi Harry đưa một quân tốt tiến lên, Ron lại mải tính đường tấn công ở cánh phải. Đến lúc nhận ra, quân tượng của Harry đã chiếm được vị trí thuận lợi.
Ron cố cứu thế trận bằng cách đưa quân mã sang hỗ trợ. Nước đi ấy khiến hàng phòng thủ bên trái của cậu bị hở.
Harry không bỏ lỡ cơ hội.
Quân xe của Ron bị bắt.
“Lại nữa,” Harry nói.
Ron nhìn bàn cờ. Cậu có thể tiếp tục chơi, nhưng thế trận đã không còn cách nào cứu vãn.
“Ừ.”
Harry ngẩng lên.
“Cậu chưa bao giờ thua tớ hai ván liền.”
Ron nhìn quân vua của mình đang nằm nghiêng bên cạnh bàn cờ. Cậu đưa tay dựng nó lên, rồi bất giác bật cười.
“Lần đầu cho mọi thứ.”