Chương 78: Những Người Ở Rìa
Old Bettina không nhớ chính xác mình bao nhiêu tuổi nữa có lẽ sáu mươi, có lẽ hơn nhưng bà nhớ rõ ràng buổi sáng khi có hai đứa trẻ song sinh kỳ lạ, luôn nói cùng một lúc như thể chia sẻ một bộ não, gõ cửa túp lều xiêu vẹo của bà ở rìa khu ổ chuột Verholt, mang theo một thùng gỗ nhỏ.
"Bà không cần trả tiền," Kessa nói, đặt thùng gỗ xuống trước cửa.
"Chỉ cần nhận nó," Vessa tiếp lời.
Bettina, với đôi mắt đã mờ đục vì tuổi tác nhưng vẫn còn đủ sắc bén để nghi ngờ bất cứ thứ gì miễn phí trong một thế giới nơi không có gì thực sự miễn phí, nhìn vào thùng gỗ thuốc mỡ trị đau khớp, một ít bột mì, và, kỳ lạ thay, một cuộn băng vải sạch mà bà đã không có được từ nhiều tháng nay.
"Ai gửi cái này?" bà hỏi, giọng khàn đặc vì tuổi tác.
"Không quan trọng," Kessa đáp, đã quay lưng bước đi.
"Chỉ cần biết là có người luôn sẽ giang tay giúp bà" Vessa nói thêm, trước khi cả hai biến mất vào con hẻm hẹp dẫn ra ngoài khu ổ chuột.
Bettina đứng đó một lúc lâu, nhìn xuống thùng gỗ, và trong ánh mắt bà, lần đầu tiên sau nhiều năm, một điều gì đó gần với hy vọng lóe lên không phải hy vọng lớn lao về một cuộc sống tốt đẹp hơn, chỉ đơn giản là sự ngạc nhiên rằng, ở một nơi mà bà đã quen với việc bị lãng quên hoàn toàn, vẫn có ai đó nhớ tới sự tồn tại của mình.
Cách đó vài con phố, một người thợ giày trẻ tên Kollen đang sửa lại đôi ủng cuối cùng trong ngày khi Boren ghé qua, không phải để đặt hàng, mà để hỏi một câu hỏi đơn giản.
"Cậu có biết ai ở đây đang thiếu tiền chữa bệnh cho con cái không?" Boren hỏi, giọng ông tự nhiên như đang hỏi về thời tiết. "Không cần nói tên ngay, chỉ cần cho tôi biết có bao nhiêu trường hợp."
Kollen nhìn ông với vẻ nghi ngờ, đã quen với việc mọi câu hỏi ở khu này đều ẩn chứa một cái bẫy nào đó. "Tại sao ông hỏi vấn đề này?"
"Vì có một quỹ nhỏ," Boren nói, "dành để giúp đỡ, không đòi hỏi gì đổi lại ngoài việc giữ kín chuyện này không lan ra tai lính tuần hay bất cứ ai không cần biết."
Kollen im lặng một lúc, rồi kể về gia đình Marsh có ba đứa con, đứa út bị ho dai dẳng suốt mùa đông năm ngoái mà không đủ tiền mua thuốc, về bà góa Fenna sống một mình sau khi chồng chết vì tai nạn ở bến thuyền, giờ không đủ sức tự kiếm ăn, về cậu bé mồ côi tên Rook, lang thang khắp khu ổ chuột, ngủ ở bất cứ đâu có thể trú mưa.
Boren ghi nhớ từng cái tên, không viết ra giấy một thói quen cẩn trọng ông đã học được từ chính Blavko và hứa sẽ quay lại.
Ở một góc khác của Verholt, Ilsa dành trọn một buổi chiều dạy một nhóm phụ nữ trẻ trong khu ổ chuột cách xử lý vết thương cơ bản, cách nhận biết dấu hiệu sốt nguy hiểm ở trẻ nhỏ, cách pha chế những loại thuốc đơn giản từ thảo dược mọc hoang quanh vùng, kiến thức bà từng học được từ những năm tháng theo học y thuật chính thức, giờ đây được chia sẻ miễn phí cho những người chưa bao giờ có cơ hội tiếp cận nó.
"Tại sao bà làm việc này?" một trong những phụ nữ trẻ hỏi, tên là Senna, tay bế một đứa trẻ đang ngủ.
Ilsa nhìn cô, im lặng một lúc trước khi trả lời. "Vì tôi từng đứng ở vị trí của các cô," bà nói, "trước khi có ai đó cho tôi một cơ hội để trở thành nhiều hơn những gì thế giới này cố ép tôi phải là. Tôi chỉ đang trả lại điều đó theo cách của riêng mình."
Senna không hỏi thêm, chỉ gật đầu, và trong ánh mắt cô, một sự tin tưởng nhỏ bé nhưng chân thật bắt đầu hình thành không phải vì bất cứ lời hứa hẹn to tát nào, mà vì hành động cụ thể, lặp đi lặp lại, của những con người không đòi hỏi gì để đổi lấy sự giúp đỡ của mình.
Weiss, dù không thể nghe hay nói, tìm được cách riêng của mình để đóng góp dạy vài đứa trẻ mồ côi trong khu vực cách đọc chữ cái cơ bản bằng cách viết lên nền đất, kiên nhẫn hơn bất cứ giáo viên nào chúng từng gặp, vì cậu hiểu rõ hơn ai hết cảm giác bị thế giới gạt ra ngoài lề chỉ vì một khiếm khuyết mình không thể kiểm soát.
Không phải mọi thứ đều suôn sẻ. Có những đêm Kessa và Vessa trở về với vẻ mặt căng thẳng, kể lại việc một tên trộm vặt đã cố cướp thùng hàng cứu trợ ngay trước mắt họ, buộc họ phải can thiệp mạnh tay hơn dự tính. Có những gia đình từ chối nhận sự giúp đỡ, nghi ngờ động cơ đằng sau nó, đã quá quen với việc mọi lòng tốt trong thế giới này đều có giá phải trả sau này.
Nhưng dần dần, qua nhiều tuần, một điều gì đó bắt đầu thay đổi trong bầu không khí của khu ổ chuột Verholt, không phải một sự thay đổi lớn lao, dễ nhận thấy, mà một sự dịch chuyển tinh tế trong cách người dân nhìn nhau, cách họ bắt đầu tin tưởng rằng có lẽ, dù nhỏ bé tới đâu, có một điều gì đó tốt đẹp đang âm thầm lớn lên giữa họ.
Blavko, khi nghe báo cáo từ Boren, Kessa, Vessa, Ilsa, và Weiss về những gì đang diễn ra, không tham gia trực tiếp vào phần lớn công việc này anh hiểu rằng, đôi khi, vai trò quan trọng nhất của một người lãnh đạo không phải là tự tay làm mọi thứ, mà là tin tưởng đủ vào những người xung quanh mình để họ tự tìm ra cách đóng góp theo thế mạnh riêng.
"Chúng ta không cần một anh hùng duy nhất," anh nói với Dren một tối, khi cả hai ngồi nghe báo cáo tổng hợp từ cả nhóm. "Chúng ta cần một mạng lưới những con người, mỗi người theo cách riêng của mình, dệt nên một điều gì đó lớn hơn bất cứ cá nhân nào có thể làm một mình."
Dren gật đầu, nhìn ra ngoài, về phía những ánh đèn le lói của Verholt trong, đêm nơi giờ đây ẩn giấu trong bóng tối, một mạng lưới thầm lặng của lòng tốt và sự tin tưởng đang dần dệt nên nền móng cho một điều gì đó lớn lao hơn nhiều so với bất cứ cuộc chinh phục quân sự nào có thể đạt được chỉ bằng vũ lực.