Đi QUA MỘT NIỀM TIN
Phần 1: Gã chồng tồi.
Chương 4: Những vòng lặp không tên.
4.8: Giữ cho khỏi vỡ.
Những ngày sau đó, vợ chồng tôi quay về với guồng sống quen thuộc.
Vẫn là căn phòng trọ nhỏ.
Vẫn là những buổi chiều tranh thủ đi bán bóng, tối lại chép tranh muộn.
Vẫn là cảm giác mệt mỏi âm thầm mà chẳng ai thật sự nói ra.
Có lẽ vì thế mà nhiều chuyện tưởng như đã qua đi... thật ra vẫn cứ nằm lại đâu đó trong người ta.
Đợt đầu, chồng tôi đem bóng ra bán ở khu chế xuất Linh Trung 1, gần cầu vượt Linh Xuân. Khu đó có các công ty , cứ tan tầm là công nhân đổ ra đông nghịt, thêm hàng rong buôn bán nên lúc nào cũng nhộn nhịp. Bóng khá dễ bán.
Khi quen khách hơn, anh nhường chỗ đó lại cho tôi, còn mình chạy đi tìm điểm bán mới.
Tôi lại không thích đứng ngoài mặt đường. Tôi chọn con đường nhỏ chạy song song phía sau đường quốc lộ, trước các công ty, dẫn vào doanh trại quân đội gần đó. Chiều xuống, bên kia đường là cả một khoảng cây xanh nên mát rượi. Không phải chen chúc, cũng đỡ cảnh khói bụi, còi xe như ngoài mặt tiền.
Rút vào trong tuy bán chậm hơn một chút, nhưng vẫn có lượng khách ổn định. Quan trọng là không phải thấp thỏm lo công an khu vực đi dẹp.
“- Bao nhiêu một quả bóng vậy em?”
Một người đàn ông cầm con chim cánh cụt lên hỏi.
“- Dạ, hai lăm ngàn ạ!”
“- Còn con thiên nga này?”
“- Thiên nga ba lăm ngàn.”
Tôi bước lại gần, đưa cả hai cho khách lựa.
Có người rút tiền trả ngay không mặc cả. Có người cầm lên đặt xuống, hỏi đi hỏi lại vì sao chênh giá. Nhưng hết một buổi chiều, nhiều hôm hai vợ chồng cũng kiếm được ba bốn trăm ngàn. Vậy là đủ có một bữa ăn tươm tất hơn mọi ngày.
Ngày nào chúng tôi cũng lấy hàng chỗ anh Cường.
Về sau, tôi không còn bán thiên nga giá ba lăm nữa. Tôi bán đồng giá hai lăm ngàn. Có hôm còn bán cánh cụt hai chục.
Bán riết rồi tôi để ý, đời sống công nhân lúc đó cũng chật vật lắm. Người khá giả hơn thì móc ví trả tiền ngay. Còn nhiều người cứ cầm quả bóng lên, đi tới đi lui mấy lượt, rồi đứng đếm từng tờ tiền lẻ trong tay.
Có người cầm lên rồi lặng lẽ đặt xuống.
Thỉnh thoảng tôi cho luôn một quả.
Nghĩ cũng chẳng thiệt bao nhiêu. Mấy quả trước lời rồi thì bù qua được.
Càng bán được, chúng tôi càng ham nhập nhiều hơn. Nhưng hàng chỗ anh Cường bắt đầu không đủ chia nữa. Anh dẫn chồng tôi lên Chợ Lớn lấy mối.
Mà dân buôn ở Chợ Lớn đâu bán lẻ. Muốn lấy phải lấy nguyên kiện.
Vậy là chồng tôi gom hết số vốn còn lại nhập một lô lớn, mua thêm cả cái bơm để hai vợ chồng chia nhau đi bán.
Nhưng trò đời... hình như lúc nào cũng vậy.
Lô bóng mới nhập về lỗi rất nhiều. Có quả vừa bơm lên một lúc đã xì hơi. Bán riết cũng hết mới lạ, khách không còn thích nữa.
Ngày qua ngày, nhiều hôm chúng tôi chỉ chở bóng đi... rồi lại chở bóng về.
Vốn không còn. Hàng thì nằm đó.
Mà khi túng thiếu, con người ta cũng dễ sinh cáu gắt hơn.
Chúng tôi cãi cọ qua lại vài câu, nhưng không căng thẳng như mọi lần.
...
Một lần qua phòng anh Cường, chồng tôi than thở:
“- Bóng xì nhiều quá anh ạ! Bán chậm, em chết vốn rồi. Tình hình cứ kéo dài thế này không biết làm sao nữa…”
Nói rồi anh lại vân vê điếu thuốc trên tay, châm lửa.
“- Tưởng chuyện gì, anh chỉ cách cho.” Anh Cường cười, vỗ vai chồng tôi động viên.
“- Buôn bán mà em. Phải có lúc này lúc khác. Chứ dễ quá thì thiên hạ đổ xô đi bán bóng hết rồi.”
Nói đoạn, anh lấy trong góc nhà ra một tuýp keo, đưa cho chồng tôi.
“- Đây, cầm về mà vá lại chỗ bóng bị xì, vẫn bán được tốt.”
Rồi anh vừa làm mẫu vừa chỉ cách dán.
“- Có điều, vá xong thì chỗ đó sẽ mỏng hơn. Bóng không để được lâu đâu. Quả bình thường có thể chơi cả tháng không sao, nhưng đã vá rồi thì…”
Anh bỏ lửng câu nói, chỉ cười.
“- Cô chú tự hiểu.”
Nghe lời anh, về nhà tôi cũng ngồi vá bóng.
Nhưng tôi học mỹ thuật mà. Tôi không thích cách vá của anh Cường.
Nhìn vừa thô, vừa lộ.
Thế là tôi lấy những quả bóng hỏng không dùng được nữa, cắt thành những hình bông hoa, trái tim, chiếc lá… rồi dán đè lên chỗ rách.
Vừa đẹp hơn, lại đỡ bị mỏng đi.
Quá hợp lý.
Tôi ngắm thành quả của mình, trong lòng có chút đắc ý.
Và hiệu quả đến ngay lập tức.
Những quả bóng được tôi “trang trí lại”, khách rất thích. Ai đi qua cũng hỏi.
“- Lấy cho anh con thiên nga màu hồng kia đi, con có bông hoa , cái nơ trên cổ ấy.”
Người khách chỉ vào đống bóng dưới đất.
Tôi cúi xuống, cầm quả bóng lên đưa cho anh.
Nhưng tay bỗng khựng lại.
“Bóng đã vá… không để được lâu.”
Âm thanh ấy vang lên trong đầu tôi.
Tôi đặt con thiên nga xuống, lấy một quả khác cùng màu đưa cho khách.
“- Ơ kìa, con anh thích con kia mà. Em nhầm à?”
“- Dạ không…” Tôi ngập ngừng.
“Nhưng em bán hàng, em biết đó là quả bị lỗi. Em dán đẹp vậy thôi, chứ nó không bền đâu anh.”
Người khách nhìn tôi, hơi nghi hoặc.
“- Có tin được không đó? Không là anh đem trả đấy nhé. Ngày nào anh cũng đi qua đây.”
Tôi gật đầu chắc nịch.
“- Anh cứ tin em. Quả em đưa, nếu bé chơi chưa tới một tháng mà hỏng, anh cứ mang ra đây, em trả tiền. Còn quả lúc nãy… chắc chỉ được một tuần.”
...
Vậy là số bóng được tôi trang trí ngày càng nhiều hơn. Tôi đem cho bớt một ít cho mấy đứa nhỏ quanh khu trọ mà tôi quen.
“- Chơi mà bị xì thì qua cô bơm lại cho nhé. Đừng ngậm miệng thổi đó, khí trong bóng hại lắm.”
“- Dạ!”
Tụi nhỏ ôm bóng chạy đi, cười ríu rít.
Nhiều hôm chơi chán, chúng lại chạy qua rủ tôi đá bóng.
“Cốc cốc!”
Mấy cái đầu nhỏ thò ngoài cửa, cười khì.
“- Cô ơi, đá bóng với tụi con không?”
“- Chơi thì chơi. Sợ gì. Có đá lại cô được không ấy chứ.”
Tôi bật cười, đứng dậy theo tụi nhỏ ra khoảng sân trước dãy trọ.
Một lúc sau.
“- Vô!”
Tôi hét lên khoái chí rồi vung chân đá thêm một cú nữa.
“- Á!”
Tôi ngồi khụy xuống đất, tay ôm chặt bàn chân.
Móng ngón chân cái đã bật ra, máu chảy xuống nền xi măng.
Mắt tôi bắt đầu tối lại.
Da đầu tê tê.
Nhưng tôi chỉ ngồi im đó, nắm chặt lấy ngón chân mình.
Tụi nhỏ sợ quá bu quanh hỏi han. Mấy người hàng xóm nghe tiếng cũng chạy lại.
Người lấy bông gạc. Người chạy đi kiếm thuốc đỏ.
“- Trời đất ơi con nhỏ này, chơi kiểu gì vậy?” Chú ở phòng bên cạnh vừa nói vừa quay sang gọi vợ.
“- Bà vô lấy cho tôi mấy điếu thuốc ra đây. Cầm máu trước đã.”
Rồi chú nhìn tôi lắc đầu.
“- Khổ thân chưa.”
Anh Cường cũng cúi xuống nhìn cái móng chân đã bong khỏi ngón cái.
“- Gan thật. Bị vậy mà không khóc luôn hả?”
Tôi nhăn nhó cười.
“- Dám chơi thì dám chịu chứ anh. Không sao đâu. Lần sau em cẩn thận hơn, đừng làm tụi nhỏ mất vui.”
“- Còn lần sau nữa hả?”
Mấy người xung quanh bật cười rồi xì xào lắc đầu.
Không chỉ tụi nhỏ gần chỗ tôi, mà mấy đứa ở khu anh Sơn cũng vậy. Mỗi lần tôi với đám nhỏ tụ tập là y như rằng lại ồn cả xóm.
Được cái hai chủ trọ đều dễ thương. Người thuê chung quanh đó cũng không ai khó chịu gì với đám chúng tôi.
Ông chủ chỗ anh Sơn - nơi tôi hay qua học chép tranh ấy, lâu lâu còn mang cho tụi tôi vài miếng xoài, cái bánh rồi đứng cười.
"- Chơi nhưng nhớ giữ sức nha mấy đứa!"
Còn tôi tuy lớn xác vậy thôi chứ tâm hồn cũng còn con nít lắm. Có lẽ bởi vậy nên tôi vẫn thích xem hoạt hình, thích đọc truyện tranh như tụi nhỏ.
Mà trẻ con ấy, năng lượng của chúng sạch và nhẹ lắm. Ngồi với tụi nó một hồi, nhiều khi nỗi buồn trong lòng cũng vơi đi được chút ít.
...
Có lẽ cuộc đời muốn tôi học cách trưởng thành thật.
Công việc chép tranh rồi cũng bắt đầu chững lại. Tranh giao đi nhưng mãi không nhận được tiền công. Trong khi anh Sơn vẫn phải bỏ tiền ra trước để mua màu, đóng khung rồi đủ thứ chi phí khác. Tranh tới tay anh Đạt, rồi anh Đạt mới mang giao cho phòng tranh. Họ bán được thì mới trả tiền lại cho chúng tôi.
Nhiều lúc thấy cũng nản.
Anh Sơn lúc đó cũng chỉ là sinh viên, tiền bạc đâu có dư dả gì.
Thế nên tôi đành đi tìm việc khác. Tôi làm thêm cho một quán cơm tên "Chú Cuội", nằm trên đường Hoàng Hữu Nam, cũng không xa quán cafe Amy ngày trước tôi từng làm là mấy.
Nhưng công việc đó tôi cũng chỉ làm được hơn một tháng.
Sau đó tôi theo phụ vẽ chậu cảnh cho một chú gần nhà thờ chỗ tôi ở.
Khổ nỗi tôi học mỹ thuật ra, còn chú thì làm theo kiểu tay ngang. Không phải ai đẹp hơn ai, chỉ là cách làm không hợp nhau. Thành thử tôi theo được khoảng một tuần rồi cũng nghỉ.
Khó khăn cứ chồng lên khó khăn.
...
Những ngày như vậy, nhiều lúc tôi lại nghĩ về bố mẹ mình.
Tôi không biết có phải càng lớn người ta càng giống cha mình không.
Chỉ là mỗi lần thấy bản thân chật vật giữa cơm áo, tiền bạc và những chuyện hơn thua ngoài đời, tôi lại nhớ tới bố.
Hồi đó thi thoảng mẹ vẫn hay ghẹo bố trước mặt tôi.
"- Bố mày mà tham thì giờ nhà mình đâu đến nỗi này."
Rồi bà thở dài.
"- Hồi còn làm ở xã, đất thích chỗ nào mà chẳng cắm được. Mà bố mày..."
Tôi ngồi nghe bố mẹ nhắc chuyện ngày xưa, lúc bố còn làm trong ủy ban xã.
Bố chỉ cười.
"- Cả đời bố chưa lấy của ai cái gì. Chỉ có đúng một lần ăn một tô bún. Người ta múc sẵn rồi kéo bố ngồi xuống. Nể quá nên bố ăn."
Cũng vì cái tính đó mà khi trong xã bắt đầu chia phe, kéo cánh để chia chác lợi ích, bố tôi không theo ai cả. Rồi cuối cùng ông cũng bị hất ra ngoài.
Bố tôi học không cao.
Ông hay kể ngày xưa chỉ học tới lớp 7, thời đó cũng tương đương cấp 3 của tôi sau này. Rồi vì nhà nghèo quá nên phải nghỉ.
Hồi nhỏ, ông nội tôi thường nhặt những tờ giấy có chữ, có tranh mang về cho bố tập đọc, tập viết. Lúc nào bên cạnh ông cũng có cây dâu tằm.
Hễ bố tôi lơ là là ông vụt ngay.
Ông nội khổ nhiều nên hiểu cái cảnh thiếu chữ sẽ thiệt thòi ra sao. Bởi vậy ông đặt nhiều hi vọng vào con cái.
Chú tôi thì không hợp mấy chuyện sách vở. Chỉ được cái khỏe người, khỏe sức.
Còn bố tôi thì khác.
Ông biết làm thơ, vẽ tranh, điêu khắc, uốn cây bon sai... đủ thứ việc bằng tay.
Có lẽ cũng vì vậy mà sau này tôi thích mấy thứ liên quan tới vẽ vời, chữ nghĩa.
Bố dạy tôi làm thơ lục bát, dạy cộng trừ nhân chia từ lúc còn nhỏ.
Dạy tôi ngâm thơ, gấp chim giấy, làm đèn ông sao...
Tôi học được từ bố nhiều lắm.
Chỉ là tôi không được như ông. Hồi nhỏ học hành cũng chỉ ở mức khá, làm gì cũng chậm và vụng hơn bố nhiều.
Mà bố tôi không chỉ giỏi việc.
Ngày nào ông cũng dậy từ bốn giờ sáng để nấu cơm, quét dọn xong xuôi rồi mới gọi vợ con dậy.
Đến cả những món đồ nhỏ của mẹ, ông cũng để ý đi mua giúp. Mẹ tới tháng, ông còn tự giặt quần áo cho bà.
Bởi vậy nên hồi nhỏ tôi vẫn thường nói:
"- Sau này con chỉ mong lấy được người chồng như bố."
Bố tôi là người như vậy đó.
Có lẽ cũng vì thế mà mẹ thương bố lắm.
Sau này sức khỏe ông yếu dần rồi nằm liệt mấy năm trời, mẹ vẫn ở cạnh chăm nom từng chút một. Tôi chưa từng nghe bà than phiền điều gì.
Tôi từng nghĩ, không phải người đàn bà nào cũng làm được như vậy.
Chú tôi sau này cũng đổ bệnh nằm liệt giường.
Nhưng nhà chú thì khác.
Chỉ vài tháng sau đã nghe đủ thứ chuyện không hay. Và chú tôi cuối cùng cũng nằm đến thối thịt mà chết.
...
"- Sao nào, tình hình bán bóng khá hơn chưa?" Anh Cường đứng ngoài cửa hỏi vọng vào.
Chồng tôi thở dài.
"- Vẫn chậm lắm anh ạ."
"- Anh vào ngồi chơi đã."
Tôi rót ly nước đặt xuống trước mặt anh.
"- Em vẫn không dám bán ba lăm ngàn anh ạ. Với cả bóng lỗi nữa... em thấy không đành."
Anh Cường bật cười.
"- Em dở thế. Không nghe ông bà mình nói 'thật thà ăn cháo, láo nháo ăn cơm' à?"
Anh nhấp ngụm nước rồi nói tiếp:
"- Anh là anh cứ hét giá lên, được bao nhiêu bán bấy nhiêu. Có quả anh còn bán tới năm chục ngàn."
Rồi anh chỉ tay về đống bóng chất trong góc phòng.
"- Này, mấy thứ đồ chơi ngắn hạn này, người ta đâu quay lại lần hai lần ba mà mua. Khỏi áy náy."
Chúng tôi im lặng.
Một lúc sau anh lại cười:
"- Anh đây còn luôn mang theo một bộ đồ đẹp. Gặp đám cưới nào gần chỗ bán bóng, anh thay đồ rồi lẻn vô ăn ké. Cô dâu nghĩ bạn chú rể, chú rể nghĩ bạn cô dâu. Có ai hỏi mình là ai đâu."
Anh nháy mắt.
"- Tội gì không làm bữa no say mà chẳng mất đồng nào."
Nói rồi anh đứng dậy phủi quần.
"- Cô ấy còn phải ra đời học nhiều lắm."
Đi được vài bước, anh quay lại.
"- À, số bóng hư còn lại đưa anh ít bữa nào anh bán bớt cho."
Tôi khẽ gật đầu.
Anh bước ra khỏi phòng.
Tôi ngồi nhìn đống bóng vá dưới nền nhà mà lòng nặng trĩu.
Lúc đó tôi từng nghĩ anh Cường hơi tính toán, hơi gian manh.
Nhưng sau này nghĩ lại, tôi mới hiểu con người ta không phải ai sinh ra cũng xấu.
Chỉ là sống lâu trong thiếu thốn, ranh giới đúng sai đôi khi cũng bị bào mòn dần như một miếng vá cũ trên quả bóng hơi.
...
Bố tôi từng là người mà trước đó chưa từng tham của ai cái gì.
Nhưng sau này khi ông làm phụ hồ. Cái ranh giới đó không còn đứng yên nữa.
Có lần ông mang về cho tôi một đôi giày cao gót cũ. Tôi mừng lắm.
Mãi sau này tôi mới biết, bố đã dấu đôi giày vào bao đồ mang ra khỏi công trình.
Vậy mà lúc túng quẫn nhất, ông lại bước qua ranh giới mà cả đời mình từng giữ chặt.
Vì cô con gái thích một đôi giày.