Tiếng gõ cửa cuối cùng cũng đến. Trịnh Khải bật dậy, chỉnh lại tư thế. Anh hít sâu một hơi, nhìn chằm chằm vào cánh cửa.
“Vào đi.”
Gia Thọ cùng Bằng Vũ lần lượt đi vào. Cửa Nội Điện khép lại sau lưng Bằng Vũ. Y quỳ sụp xuống giữa nền gạch, hai tay chắp trước ngực, trán gần chạm đất.
“Thần Gia Thọ.”
"Thần Bằng Vũ.”
“Bái kiến Chúa thượng."
Trịnh Khải không đáp ngay. Anh vẫn ngồi sau án thư, tay cầm chén trà đã nguội từ lâu, mắt nhìn xuống người đang quỳ mà không nói một lời. Gia Thọ cũng lặng lẽ lui về sau.
Gió ngoài hiên lùa qua khe cửa, làm ngọn nến trên giá đồng lay động. Cả căn phòng im lặng đến mức tiếng lụa áo cũng không nghe thấy, như đang chờ câu nói đầu tiên vang lên.
Bằng Vũ vẫn giữ nguyên tư thế, không dám ngẩng lên. Y cúi gằm mặt, chỉ dám thở nhè nhẹ. Trịnh Khải thoáng thấy người y hơi run run.
Một lúc lâu sau, Trịnh Khải mới đặt chén trà xuống án. Tiếng sứ chạm gỗ vang lên rõ trong căn phòng vắng.
"Đứng dậy đi."
Bằng Vũ từ từ đứng lên. Đầu vẫn cúi, không dám nhìn thẳng.
"Ta hỏi ngươi hai việc."
Giọng Trịnh Khải không lớn, nhưng rành rọt từng chữ.
"Mấy phiên chợ gần doanh trại Tam phủ, quân sĩ tự ý thu thuế của lái buôn. Ở một huyện lân cận, nghe đâu quân sĩ còn can thiệp cả vào việc xử án của quan phủ. Khanh là biện lại coi một đội quân, chuyện ấy khanh biết đến đâu?"
Bằng Vũ vội quỳ thụp trở lại, trán chạm đất. Y dập đầu một cái rõ to.
"Bẩm Chúa thượng, chuyện ấy hạ thần thực sự không hay biết."
"Không hay biết?"
Trịnh Khải nhìn thẳng vào y, gằn giọng hơn một chút.
"Ngươi làm biện lại, đứng đầu đội Tiệp Bảo. Nay quân sĩ trong Tam phủ làm loạn ngay ngoài chợ, ngay ở huyện, mà ngươi nói không hay biết gì?"
Bằng Vũ im lặng một hồi. Lúc sau y ngẩng đầu, từ từ cất lời, giọng vẫn khá rành rọt.
"Bẩm Chúa thượng, những việc thu thuế, xử án ấy, hạ thần chỉ nghe phong thanh đều do Nguyễn Mỹ và Nhuyến Thọ cầm đầu. Họ thuộc doanh khác, không phải những anh em của thần."
Y ngừng lại một nhịp, tay siết chặt.
“Đám anh em chúng thần vẫn giữ nghiêm quân kỷ như lời dặn ngày trước, tuyệt không dám sai."
Trịnh Khải im lặng, quan sát nét mặt y. Không có vẻ hoảng loạn, cũng chẳng có vẻ ngang ngạnh, chỉ có một gương mặt vô tội.
“Có thể là thật. Cũng có thể hắn đang mượn cớ để tự tách mình ra khỏi đám người đang mắc tội, trước khi triều đình kịp gọi tên tất cả vào một rọ.”
"Được. Tốt nhất chuyện này nên là thật."
Anh không truy thêm chuyện ấy nữa
"Vậy ta hỏi khanh chuyện khác.
Anh hít một hơi, rồi lại nhìn thẳng vào Bằng Vũ. Tay anh vươn tới chiếc ấn vàng, xoa nhẹ trên đầu rồng.
“Cái ngày quân Tam phủ thề tại chùa Khán Sơn, ngươi cùng Nguyễn Mỹ đứng ra hiệu triệu. Khi ấy, nếu ta không nhầm thì gần như toàn bộ quân Tam phủ đều có mặt. Một biện lại nhỏ, sao có thể làm được chuyện ấy?"
Bằng Vũ sững người, không đáp ngay. Y mấp máy môi, nhưng không phát ra được tiếng nào.
"Ta không hỏi để tìm cớ trị tội ngươi."
Trịnh Khải nhìn đôi chân đang không kiểm soát được mà run lên của Bằng Vũ. Anh chậm rãi trấn an y.
"Ngươi chỉ cần trả lời ta. Đám quân ấy lòng đang hướng về ai?”
“Dạ bẩm Chúa thượng, huynh… huynh đệ chúng thần nhất loạt nghe theo Chúa thượng, theo triều đình.”
Anh cười khẩy, nhưng ánh mắt sắc lẹm vẫn chĩa về Bằng Vũ.
“Nghe lệnh ta? Nếu nghe lệnh ta, vậy cái chết của Quận Huy, với thân xác đầy vết chém ấy, ngươi giải thích ra sao?”
Bằng Vũ nghe vậy liền dập đầu liền ba cái. Nhưng y tuyệt nhiên vẫn không nói một lời.
“Ngươi không cần giấu ta chuyện này nữa. Cái bệnh của quân Tam phủ, ta đã biết từ lâu."
Bằng Vũ vẫn cúi đầu sát xuống đất. Bàn tay y ấn mạnh xuống sàn gạch, ngay cả tiếng thở cũng không còn.
Trịnh Khải đứng dậy khỏi ghế, bước vòng qua án thư, tiến lại gần hơn. Dưới ánh nắng hắt vào từ khung cửa, bóng anh đổ dài xuống nền nhà, phủ lên cả người Bằng Vũ đang quỳ.
"Bây giờ ta cho ngươi hai con đường."
Anh dừng lại cách Bằng Vũ chừng vài bước.
"Một, ngươi cứ tiếp tục như bây giờ, để mặc quân Tam phủ tự tung tự tác. Nhưng ta phải nói trước cho ngươi biết. Củ khoai nóng ngươi đang cầm, sớm muộn cũng gây bỏng tay. Đến lúc ấy, dù ngươi không làm sai điều gì, ta cũng chẳng buồn phân biệt ngươi với đám còn lại. Hẳn là ngươi vẫn chưa quên quận Huy oai phong lẫm liệt như nào chứ?”
Bằng Vũ ngẩng đầu lên, đồng tử y co lại, giật giật liên hồi.
Trịnh Khải cúi người xuống, nhìn thẳng vào mắt y. Anh nở nụ cười, đưa tay về phía Bằng Vũ.
"Con đường thứ hai."
Trịnh Khải tiếp tục.
"Ngươi theo ta, đứng hẳn dưới danh nghĩa phủ Chúa. Ta không cần ngươi bỏ hết những gì đang có trong tay. Chỉ cần đổi cách ngươi dùng chúng.”
Một khoảng im lặng dài trôi qua. Bằng Vũ quỳ yên, hai mắt nhìn xuống nền gạch, thi thoảng lại liếc trộm về phía Trịnh Khải.
"Bẩm Chúa thượng."
Cuối cùng y cũng lên tiếng, giọng khô khốc, dường như đã khàn đi phần nào.
"Chúa thượng định dùng thần vào việc gì?"
Trịnh Khải nhìn y một lúc, vẫn cố giữ nụ cười trên môi.
“Tên này cũng không phải kẻ ngu ngốc. Vẫn biết dò xét lại ta.”
"Chuyện ấy," anh đáp, "để sau sẽ bàn tới. Hôm nay ta chỉ cần biết ngươi chọn đường nào."
Trịnh Khải nhếch mép, đưa bàn tay đang chìa ra đến gần y hơn một chút.
“Ngươi yên tâm, dù ngươi đi con đường nào, hôm nay vẫn sẽ bình an vô sự mà ra về. Còn sau này…”
Anh bỏ dở câu nói, im lặng chờ đợi.
“Phú quý cầu trong hiểm nguy. Hẳn là Bằng Vũ cũng biết đạo lý này.”
Lại một khoảng im lặng nữa diễn ra. Cuối cùng, Bằng Vũ dập đầu thật mạnh. Y siết chặt tay, giọng dứt khoát hơn hẳn lúc trước.
"Thần xin theo con đường thứ hai. Nguyện một lòng vì Chúa thượng."
“Tốt lắm. Ta quả nhiên không nhìn nhầm ngươi.”
Trịnh Khải vẫn đứng đó. Bàn tay đưa ra chờ đợi. Nhưng Bằng Vũ chỉ quỳ, cúi đầu và yên lặng.
Anh cũng không ép y phải nắm lấy. Có những thứ, hôm nay ép cũng không có được.
Lúc sau, Trịnh Khải gật đầu, quay lại án thư, ngồi xuống ghế.
"Được rồi, việc ngươi cùng mấy biện lại khác ngày trước, khi Quận Huy còn nắm quyền, ta chưa quên. Ngươi liều mạng đứng ra trước ba quân, lại tiến thẳng vào phủ đánh trống hiệu triệu, đó là công. Ta không phải kẻ vong ân."
Anh đưa tay vào trong người, lấy ra một miếng ngọc xanh nhạt được gắn trên một sợi dây đỏ. Vừa đặt xuống bàn, miếng ngọc đã loé nên dưới ánh nắng. Mặt trên chỉ khắc vỏn vẹn một chữ “Đoan” tinh xảo.
"Đây là phần thưởng cho công lao ngày trước, không liên quan gì đến chuyện hôm nay. Khanh cứ nhận."
Bằng Vũ ngẩng đầu ngước nhìn miếng ngọc bội. Giọng y run run.
“Bẩm Chúa thượng, vật này thần tuyệt đối không thể nhận. Đây là vật tuỳ thân của Chúa thượng, huống chi trước đây thần cũng đã được nhận thưởng riêng.”
“Ta bảo ngươi nhận thì cứ nhận.”
Trịnh Khải nhìn miếng ngọc bội, thầm thở dài.
“Chỉ là miếng ngọc thôi, có gì đâu mà hắn cứ chối. Mà nếu nội khố có tiền, mình cũng phải đâu cất công như này.”
Bằng Vũ lê đầu gối sát gần bàn, từ từ chạm vào miếng ngọc. Y run run nâng niu ngọc bội trong lòng bàn tay.
"Thần tạ ơn Chúa thượng."
"Nhưng nhớ kỹ."
Trịnh Khải nhìn thẳng vào y lần cuối.
"Thưởng là chuyện của ngày trước. Còn từ nay về sau, lệnh của ta mới là chuyện ngươi phải theo.”
Anh chỉ vào chồng khải tấu bên cạnh.
“Nếu còn để tên ngươi dính vào những chuyện như thu thuế, xử án bừa bãi, đừng trách ta không nhớ tình xưa."
Bằng Vũ liền dập đầu hành lễ. Giọng y cũng đã bình tĩnh hơn.
"Thần không dám quên nửa lời. Nguyện chết vì Chúa thượng."
"Lui xuống đi. Đợi ta gọi. Nếu rảnh thì đọc thêm chút binh pháp, sau này ngươi sẽ không hối hận.”
Bằng Vũ đứng dậy, cúi người lui ra. Bước chân y khi ra khỏi cửa chậm hơn hẳn lúc bước vào, dáng lưng cũng không còn thẳng đanh như buổi mới diện kiến.
…
Cửa vừa khép lại, Gia Thọ vẫn đứng một bên, chưa vội lên tiếng.
Trịnh Khải xoa hai bên thái dương, thở ra một hơi dài. Anh bật ra thành tiếng.
"Quân Tam phủ, trị không được, mà cứ để vậy cũng không xong."
Gia Thọ lúc này mới cúi người.
"Bẩm Chúa thượng, thần có một cách, không biết có đường đột không?"
"Ồ. Hiếm khi thấy ngươi chủ động. Nói đi.”
"Dạ bẩm, nay quân Tam phủ tuy làm loạn, nhưng thực quyền vẫn nằm trong tay mấy tay biện lại như Bằng Vũ, Nguyễn Mỹ. Phủ Chúa muốn dẹp ngay cũng khó, vì quân sĩ chỉ nghe lệnh của họ, không nghe lệnh triều đình.”
Gia Thọ ngập ngừng một thoáng, rồi lại tiếp tục.
“Thần nghĩ nếu không quản được hoàn toàn, chi bằng phong tước cho các biện lại này. Có tước, có danh phận, khắc có thứ để giữ. Người đã có thứ để mất, tự khắc sẽ bớt liều lĩnh.”
Trịnh Khải gật đầu chậm rãi. Nhưng rất nhanh anh chau mày, quay qua Gia Thọ.
“Cách này không tệ. Nhưng về lâu dài, cũng chỉ là chữa ngọn không chữa gốc. Họ tuy không dám phản triều đình, nhưng người chịu khổ chung quy vẫn là bá tánh sao?”
Gia Thọ nghe vậy cúi người thật sâu.
“Thần chỉ nghĩ được đến cái lợi trước mắt, quả thật chưa nhìn hết được. Chúa thượng thật là thương dân như con.”
Anh khẽ xua tay.
“Ngươi học được thói nịnh hót ở đâu vậy?”
Anh lại chống cằm, trầm ngâm.
“Nhưng hiện tại cũng không có cách nào hay hơn… Tiền bạc, binh lính, lòng trung,… cái gì cũng thiếu.”
“Thôi được rồi. Trước mắt cứ phải giữ cho nó không thành họa lớn hơn.”
Anh nhìn Gia Thọ.
"Vậy nếu phong cho ngươi, ngươi muốn tước hầu hay tước quận công?"
Gia Thọ sững lại, lập tức quỳ xuống.
"Bẩm Chúa thượng, tước nào cũng là ơn của Chúa thượng ban cho. Thần không dám tự chọn."
"Ngươi không làm được thì để ta.”
Trịnh Khải nhìn hắn, giọng dịu hơn.
"Quê quán ngươi ở đâu?"
"Bẩm, thần vốn là người làng Bát Tràng, huyện Gia Lâm, thuộc phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc."
Trịnh Khải thầm ghi nhớ, rồi gật đầu.
"Ngươi theo ta từ những ngày còn ở Tả Xuyên, việc lớn việc nhỏ đều một tay lo liệu, chưa từng sai lời. “Gia” là tên ngươi, vậy nay lấy “Lâm” trong “Gia Lâm”, phong ngươi làm Lâm Quận công."
Gia Thọ quỳ rạp xuống, dập đầu.
"Thần tạ ơn Chúa thượng. Nguyện tận trung theo hầu, muôn chết không từ.”
"Đứng dậy đi, còn việc phải bàn tiếp."
Gia Thọ nhanh chóng đứng lên. Trịnh Khải rút ra một tờ giấy, đẩy về phía y. Hiểu ý, Gia Thọ vội lấy nghiên mực, nắm chặt cây bút đợi chờ.
"Bằng Vũ…"
Trịnh Khải nói, trong đầu lướt qua vài suy nghĩ.
"Phong làm Suy trung Dực vận Công thần, tước Thanh Chương hầu."
Gia Thọ hơi ngẩng lên, bút dừng lại một nhịp.
"Bẩm Chúa thượng, tước này so với một biện lại…"
"Đúng, cao hơn hẳn."
Trịnh Khải mỉm cười.
“Bây giờ trong đám quân Tam phủ, hắn hẳn là người có thế lực nhất. Càng có thế, càng phải cho một cái danh tương xứng để giữ. Nếu cho tước thấp, hắn giữ tước làm gì, chi bằng cứ tiếp tục làm theo cách cũ cho sướng.”
Gia Thọ cúi đầu, ghi lại lời ấy.
"Còn những biện lại khác," Trịnh Khải tiếp tục, "phong hết làm Tuyên lực Công thần, tước Bá, Tử hoặc Nam, tùy theo công trạng từng người mà định.”
Gia Thọ lại ngẩng lên, ánh mắt mang theo vài phần ngạc nhiên.
"Bẩm Chúa thượng, một mình Bằng Vũ được tước hầu, e là …"
Trịnh Khải nhìn chiếc ấn vàng, chỉ đáp ngắn gọn.
“Cứ làm đi.”
Anh lại nhìn lên từng dải sáng mờ đang tràn vào căn phòng qua từng ô cửa.
“Một hòn đá đâu thể tự nhiên lăn xuống núi. Phải có người đẩy nó một cái…”
"Thần lĩnh mệnh, sẽ lập danh sách trình lên Chúa thượng duyệt."
Trịnh Khải gật đầu, rồi nhớ ra điều gì đó.
"Còn Dự Vũ."
Gia Thọ dừng bút, ngẩng lên chờ.
"Trích nội khố ban riêng cho hắn lụa là, vàng bạc, tương xứng với công lao. Nhưng không đưa vào danh sách tước vị lần này. Bảo hắn cứ tiếp tục cố gắng làm việc, ta vẫn luôn ghi nhớ.”
Gia Thọ hơi khựng lại, có vẻ muốn hỏi thêm nhưng lại thôi, chỉ cúi đầu ghi nhận.
"Thần hiểu."
Trịnh Khải cũng không nói gì thêm. Anh quay lại với chồng khải tấu vẫn còn nằm nguyên trên án, kéo lại gần trước mặt, cầm lấy tờ trên cùng.
“Hôm nay quả thật là một ngày dài.”