Nhanh như chớp, đám lính gác chân trần từ trong các bụi rậm đồng loạt nhảy xổ ra. Những mũi giáo sắt bén nhọn hoắt, lạnh lùng lao thẳng về phía lồng ngực A Vo. Bằng phản xạ võ thuật được rèn luyện suốt năm năm dưới lòng đất và rừng già, A Vo siết cơ hông, lộn người né được đường giáo chí mạng trong gang tấc. Mũi sắt sượt qua lớp vải mịn, rạch một đường dài.
A Vo đứng vững trọng tâm, thanh sắt trên tay thủ thế, mắt trừng lên nhìn gã bạn cũ, hét lớn:
- F Kio! Sao mày lại làm thế?
F Kio không dám nhìn thẳng vào mắt A Vo, khuôn mặt cậu ta biến dạng vì sự cực đoan và cuồng tín độc đoán của gã đứng đầu nhân loại:
- Tao không thể làm khác được! Quần áo của mày, sự văn minh của mày sẽ phá hỏng giáo phái, phá hỏng toàn bộ cái thế giới màu sắc mà tao đã mất bao công sức gây dựng lên! Tụi nó phải trần truồng để tao vẽ!
Một tiếng huýt gió đanh gọn thoát ra từ môi A Vo dội thẳng vào vách đá.
Bụi rậm rách toang. Bốn mươi cái bóng vạm vỡ mười hai tuổi khoác lớp vải mỏng mịn đồng loạt tràn tới như những con báo sổng chuồng. Thân thủ phi phàm bộc lộ qua từng cú siết cơ, nện sắt. Năm mươi tên lính gác chân trần chưa kịp định thần xem những sinh vật mặc đồ kia là gì thì những đường sắt bén lẹm đã cắm ngập vào cổ họng tụi nó.
Máu phun loang lổ lên những mảng màu mỡ lợn trên mặt đất. Chỉ trong chớp mắt, năm mươi cái xác trần truồng ngã xuống rầm rập, giãy giụa như đám lợn bị chọc tiết.
F Kio đứng chết trân giữa trận địa sặc sùi mùi máu. Mặt cậu ta cắt không còn giọt máu, hoảng hốt tột độ khi chứng kiến đội quân tinh nhuệ hoàng cung mà mình tự hào lại trở nên bất lực, thảm hại đến thế trước những đứa trẻ mặc quần áo.
A Két và Cường lao tới, quật ngã gã nghệ sĩ độc đoán xuống đất, dùng dây thừng bện rễ cây rừng trói chặt hai tay cậu ta lại sau lưng.
Đội trinh sát nhanh chóng tỏa ra lùng sục khắp các bụi rậm ven đường rồi quay lại báo cáo gãy gọn:
- An toàn. Không còn tên lính nào ẩn nấp phía sau.
A Vo nhìn gã bạn cũ đang quỳ dưới đất, ánh mắt cậu lạnh lùng, phẳng lặng như đáy giếng cổ năm nào. Kế hoạch năm năm của cậu không cho phép bất kỳ sự thương hại nào làm lung lay tôn nghiêm của làng.
Cả đoàn lập tức thu quân, hành quân cấp tốc trở về ngôi làng đất nện nằm sâu trong rừng già, mang theo F Kio. Kẻ đứng đầu nhân loại giờ đây bị trói nghiến, miệng nhét giẻ b bịt kín không thể thốt ra một lời ca tụng màu sắc nào nữa. Và trên thân thể trần trụi bôi đầy mỡ lợn của cậu ta, A Vo ra lệnh cho đám trẻ mặc vào một bộ quần áo vải dệt thô dày, cưỡng ép gã cuồng tín phải nếm trải thứ văn minh mà cậu ta hằng căm ghét.
Hai tay F Kio bị bọc chặt trong lớp da ếch, một cái bao tay không có ngón khiến cậu không thể làm gì, hoàn toàn bất lực với mớ quyền lực vẽ vời. Một đứa trẻ mười hai tuổi không học võ, không tiếp xúc với ánh mặt trời nhiều vì suốt ngày chỉ biết trốn trong dinh thự thối hoắc mùi mỡ lợn và chui rúc vào những buồng tối cung điện làm trò tâm linh, giờ đối mặt với những người cùng tuổi, thậm chí là người mười tuổi của làng cứu nạn thì lại như một con gà lạc vào bầy phượng hoàng. Tụi nhỏ đứa nào đứa nấy đứng cao hơn một cái đầu, cơ bắp cuồn cuộn cuộn dưới lớp áo vải, ánh mắt ngời ngời thứ tư tưởng tự do của những con người được ăn ngô non sâm rừng và học nhân quyền.
Dưới chân F Kio được bọc bằng giày da ếch thô dày, đi không đau chân, cái cảm giác êm ái chưa từng có khi giẫm lên sỏi đá gai góc của rừng già khiến cậu ta vừa sợ hãi vừa kinh ngạc. trụi bôi mỡ loang lổ ngày nào giờ bọc kín trong bộ đồ da ếch mỏng mềm, lại có cả mùi thơm của nước hoa chế từ hoa rừng dịu nhẹ, xộc thẳng vào mũi đánh tan cái mùi uế khí v vương tôn quý tộc rỗng tuếch. Cứ thế, gã đứng đầu nhân loại bị áp giải đi sâu vào lòng rừng già, nhìn những bờ vai vạm vỡ mang thanh sắt bén vây quanh, cậu ta không dám nói gì, cũng chẳng thể nghĩ đến chuyện trốn thoát khỏi cái bẫy văn minh quá sức tưởng tượng này.
Trốn hai lần không thoát, F Kio bị đội lên đầu một cái bao vải len. Bóng tối mịt bùng và hơi len ấm sực trùm lấy gã nghệ sĩ cuồng tín, chặt đứt hoàn toàn mọi định vị về phương hướng.
Sau ba ngày đường di chuyển liên tục dưới sự áp giải im lặng và kỷ luật của đám trẻ, cả đoàn về tới làng.
Khi F Kio được cởi cái bao vải ra khỏi mặt, ánh sáng bừng lên làm cậu ta phải nheo mắt lại. Rồi, gã đứng đầu nhân loại đứng sững như trời trồng, miệng há hốc, đôi mắt dại đi vì kinh ngạc. Trước mặt cậu ta không phải là một cái hang đá bẩn thỉu hay một bộ tộc trần truồng trốn chui trốn nhủi trong rừng già.
Cậu ta nhìn thấy những ngôi nhà đất nện dày dặn, mái lợp lá ngay ngắn thành từng dãy. Bên trong các ô cửa mở, những chiếc đệm êm chăn ấm xếp gọn gàng, những chiếc võng bện khéo léo đung đưa dưới hiên. Tiếng thoi đưa lách cách đều đặn phát ra từ xưởng dệt lớn, nơi những cuộn vải mỏng mịn, thơm mùi hoa rừng đang hình thành. Ngay cạnh đó, xưởng nhuộm với những vạc màu tự nhiên chiết xuất từ rễ cây, vỏ thô đang cho ra đời những sắc áo nhã nhặn, không hề có mùi mỡ thối.
Bên bờ suối, một guồng nước khổng lồ bằng gỗ đang lầm lũi quay, tự động dẫn nước về tận các khu sinh hoạt và tưới tắm cho những luống ngô, luống sâm xanh ngắt.
F Kio nhìn trân trân vào tất cả, toàn thân run rẩy. Cái thế giới trần trụi ngoài kia của cậu ta, với những dinh thự bôi trát đầy mỡ lợn và những bức tranh sẹo tịnh thân tàn nhẫn, bỗng chốc trở nên thảm hại, nghèo nàn và dã man. Cậu ta nhận ra mình không phải bị bắt cóc bởi một đám phiến quân, mà là vừa đặt chân vào một nền văn minh mới, một trật tự hoàn toàn vượt trội do một mình A Vo gầy dựng.
Hôm nay A Vo có hứng dạy địa lý. Cậu cho gọi F Kio đến, bắt ngồi bệt dưới nền đất nện cùng đám trẻ mười hai tuổi vạm vỡ, ngay giữa khoảng sân chung của làng. Đây không chỉ là một buổi học, mà là cách A Vo dứt khoát thách thức khả năng rời khỏi làng của gã tù binh cuồng tín.
A Vo đứng trước một phiến đá phẳng có vẽ những đường rạch thô bằng than củi, giọng ngắt nhịp trúc trắc nhưng đanh thép. Cậu giảng về thung lũng ngầm, giảng về những con suối nhỏ chảy luồn qua kẽ đá rồi đổ ra sông lớn, và ở hai bên bờ sông thì chắc chắn sẽ có làng mạc của con người sinh sống. Cậu quay sang nhìn thẳng vào khuôn mặt còn chưa hết bàng hoàng của F Kio, lạnh lùng chỉ tay xuống đất, dạy cách nung đá hộc thành vôi để quét tường, dạy loại đất sét nào pha cát thì làm được gốm mịn chịu nhiệt, dạy cả cấu tạo địa chất tại sao vùng này lại hình thành những hang đá vôi sâu hoắm.
Rồi, trước sự ngơ ngác của đám trẻ, A Vo nhìn chằm chằm vào F Kio, thản nhiên giảng luôn cách để gã trốn thoát. Cậu vạch một đường than dài trên phiến đá, chỉ rõ lối mòn men theo hướng dòng chảy của guồng nước, cách nhận biết rêu bám trên thân cây để tìm hướng Nam mà mò về kinh đô hoàng gia, cách hái những quả rừng không độc để ăn dọc đường khi hai tay bị bọc trong bao da ếch không ngón.
A Vo ném mẩu than củi xuống đất, khoanh tay trước ngực, nhìn kẻ từng tự xưng là đứng đầu nhân loại bằng ánh mắt phẳng lặng như mặt nước giếng cổ. Toàn bộ sơ đồ thoát hiểm đã phơi bày ra đó, trật tự địa lý và văn minh của vùng rừng già này đã nằm trong đầu F Kio. Cậu thách thức gã nghệ sĩ dùng cái tư duy trần truồng, vẽ vời của mình để bước ra khỏi nền văn minh đất nện này mà sinh tồn.
Hôm nay A Vo có hứng dạy địa lý. Cậu cho gọi F Kio đến, bắt ngồi bệt dưới nền đất nện cùng toàn bộ đám trẻ của làng, ngay giữa khoảng sân chung. Đám trẻ mười hai tuổi vạm vỡ và cả những đứa mười tuổi đều tự giác gác lại mọi công việc ở xưởng dệt, xưởng nhuộm để tập hợp lại. Tụi nó ngồi thành những hàng lối chỉnh tề, im phăng phắc, mắt hướng lên phía bục giảng với sự nghiêm túc tuyệt đối. Đây không chỉ là một buổi học, mà là cách A Vo dứt khoát thách thức khả năng rời khỏi làng của gã tù binh cuồng tín trước mặt toàn bộ thế hệ mới.
A Vo đứng trước một phiến đá phẳng có vẽ những đường rạch thô bằng than củi, giọng ngắt nhịp trúc trắc nhưng đanh thép. Cậu giảng về thung lũng ngầm, giảng về những con suối nhỏ chảy luồn qua kẽ đá rồi đổ ra sông lớn, và ở hai bên bờ sông thì chắc chắn sẽ có làng mạc của con người sinh sống. Toàn bộ đám trẻ nuốt từng lời, đầu óc tụi nó mở rộng theo những khái niệm về không gian. Cậu quay sang nhìn thẳng vào khuôn mặt còn chưa hết bàng hoàng của F Kio, lạnh lùng chỉ tay xuống đất, dạy cách nung đá hộc thành vôi để quét tường, dạy loại đất sét nào pha cát thì làm được gốm mịn chịu nhiệt, dạy cả cấu tạo địa chất tại sao vùng này lại hình thành những hang đá vôi sâu hoắm.
Rồi, trước những ánh mắt chăm chú của cả làng, A Vo nhìn chằm chằm vào F Kio, thản nhiên giảng luôn cách để gã trốn thoát. Cậu vạch một đường than dài trên phiến đá, chỉ rõ lối mòn men theo hướng dòng chảy của guồng nước, cách nhận biết rêu bám trên thân cây để tìm hướng Nam mà mò về kinh đô hoàng gia, cách hái những quả rừng không độc để ăn dọc đường khi hai tay bị bọc trong bao da ếch không ngón.
A Vo ném mẩu than củi xuống đất, khoanh tay trước ngực, nhìn kẻ từng tự xưng là đứng đầu nhân loại bằng ánh mắt phẳng lặng như mặt nước giếng cổ. Toàn bộ sơ đồ thoát hiểm đã phơi bày ra đó, trật tự địa lý và văn minh của vùng rừng già này đã nằm trong đầu F Kio. Cậu thách thức gã nghệ sĩ dùng cái tư duy trần truồng, vẽ vời của mình để bước ra khỏi nền văn minh đất nện này mà sinh tồn.
Ngày thứ ba, không ai bón cho F Kio ăn nữa. Đến bữa, đám trẻ xếp hàng trật tự nhận những bát cơm ngô dẻo quánh, thơm phức rồi ngồi ăn im lặng, mắt nhìn thẳng, coi cậu ta như một gốc cây khô bên đường. Đôi tay F Kio vẫn bị bọc chặt trong cái bao da ếch không ngón, vô dụng và thảm hại. Đói cồn cào làm đôi vai vạm vỡ giả tạo của gã quý tộc sụp xuống. F Kio chịu chết. Cậu ta lết đôi chân bọc giày da ếch đến gần bục đá nơi A Vo đang ngồi chẻ lạt, lí nhí xin lỗi vì đã phản bội lời hẹn năm năm. A Vo không nói một lời, nét mặt phẳng lặng như không khí rừng già, cậu chỉ cúi xuống, dứt khoát giật phăng cái bao tay da ếch ra khỏi đôi bàn tay trắng bẻo, run rẩy của bạn cũ.
Hai tuần trôi qua, F Kio được tự do đi lại trong làng nhưng không hành động được gì. Cậu ta không giết được ai vì một thanh sắt bẻ đôi cũng không có. Cậu ta lén lút nhìn về phía luống lá ngón xanh ngắt ngoài khu vực kế hoạch, nhưng rồi nhận ra toàn bộ đám trẻ trong làng, dù đang ngồi quanh vòng tròn sinh hoạt hay lúc xếp hàng đi lấy nước, thì những ánh mắt sắc lạnh vẫn im lặng dõi theo từng nhất cử nhất động của cậu ta. Sự kỷ luật của làng cứu nạn bao vây F Kio như một cái lưới vô hình.
Hai tháng sau, sau khi bị ép ngồi nghe giảng bài mỗi ngày cùng đám trẻ dưới bóng cây cổ thụ, những khái niệm về nhân quyền, địa lý, và toán học thấm dần vào đại não. F Kio quên dần cuộc sống xa hoa, thối hoắc mùi mỡ lợn và tiếng kêu oai oái của những đứa trẻ bị tịnh thân nơi kinh đô vương quyền. Đầu óc cậu ta bắt đầu được dọn sạch khỏi thứ thần quyền quái thai để tiếp nhận sự nhàn nhã của một con người có áo mặc.
Nhưng vào một ngày trong tháng thứ ba, khi tất cả mọi người lại vây quanh bục đá để nghe A Vo dạy vẽ, dạy về kỹ thuật dùng màu, về cách phối các sắc độ của vỏ cây và đất sét, F Kio bỗng gục đầu xuống gối khóc nức nở. Tiếng khóc uất ức rướn lên giữa khoảng sân im lặng:
- Mày dạy vẽ làm gì? Mày đang sỉ nhục tao! Mày không công nhận thực lực của tao. Chính tao mới là đứa đã làm cả thế giới ngoài kia thay đổi về nghệ thuật, chính tao đã dùng màu vẽ để thay thế cho sự trần trụi của nhân loại!
A Két đang ngồi ngay hàng đầu nghe giảng, nghe thấy thế liền đứng bật dậy. Nó lao tới, giáng thẳng một cái tát nảy lửa vào mặt F Kio, khiến gã nghệ sĩ ngã nhào ra nền đất nện trước sự chứng kiến của cả làng. A Két trừng mắt, gào lên vào mặt kẻ cuồng tín:
- Thằng ngu! Đó là kế hoạch của anh A Vo! Đó là do anh A Vo dạy mày vẽ từ những ngày dưới giếng cổ! Mày tưởng mày là vĩ nhân à? Bất cứ đứa nào trong cái làng này cũng đều có thể làm được những điều mày đã làm ngoài kinh đô kia, thậm chí còn đẹp hơn mày gấp trăm lần!
F Kio ôm lấy gò má đang sưng đỏ, lắc đầu điên cuồng, ánh mắt lộ vẻ không tin, cho rằng đám trẻ mặc đồ này đang cố tình hạ nhục tôn nghiêm nghệ thuật của mình.
A Két hầm hầm quay người, chỉ tay về phía một cậu bé mười tuổi tên T Ri đang ngồi ngay ngắn trong hàng ngũ:
- T Ri! Lên đây! Cầm màu vẽ lên người anh A Vo cho thằng mở mắt ra!
Cậu bé mười tuổi lẳng lặng bước ra khỏi hàng, đi tới bên khay màu chiết từ nhựa cây độc. Đôi bàn tay nhỏ nhưng gân guốc của đứa trẻ lớn lên bằng sâm rừng lướt nhanh trên tấm lưng trần vạm vỡ của A Vo. Đám trẻ xung quanh giữ nguyên vị trí, im lặng quan sát. F Kio trố mắt nhìn, hơi thở nghẹn lại nơi cổ họng. Không những hình vẽ sống động, sắc sỡ, đường nét thanh thoát vượt xa thứ mỹ thuật mỡ lợn thô kệch của hoàng cung, mà bức tranh trên da thịt A Vo còn chứa đựng một nội dung, một linh hồn kỳ lạ. Đó là một đàn chim sải cánh bay lượn phía trên những đường cong uốn lượn nhịp nhàng, dữ dội như những hoa văn sóng biển.