An dựa lưng vào ghế, nhìn mấy đứa nhỏ một vòng rồi bắt đầu kể.
Hồi đó là những ngày nghỉ cuối năm. Trường nghỉ, việc cũng tạm xong, Dũng quyết định về quê chơi vài hôm.
Quê Dũng nằm cách thành phố không quá xa, nhưng càng vào sâu càng vắng. Xe buýt chỉ chạy đến thị trấn nhỏ, sau đó phải đi xe ôm thêm một đoạn đường đất đỏ mới tới được làng. Hai bên đường là ruộng lúa đã gặt, những bụi chuối và hàng cau thẳng tắp. Gió chiều thổi qua mang theo mùi rơm rạ khô và mùi khói bếp từ xa.
Dũng xuống xe ở đầu làng. Cặp sách đeo một bên vai, trên tay cầm túi đồ nhỏ. Cậu đi bộ vào trong. Nhà cửa thưa thớt, mỗi căn cách nhau một khoảng sân hoặc hàng rào cây. Có nhà mở cửa, tiếng ti vi vọng ra. Có nhà đã tắt đèn sớm.
Khi đi ngang nhà cụ Tám, Dũng vô tình nhìn vào sân.
Cụ Tám sống ở cuối xóm, nhà mái tôn cũ, sân đất nện. Trước sân có gốc mít lớn. Dưới gốc mít, một con chó đang nằm.
Con chó lông trắng, thân hình chắc. Điều khiến Dũng chú ý là cái mũi đỏ sẫm, gần như màu máu khô, không phải màu hồng nhạt thông thường. Nó nằm im, đầu đặt trên hai chân trước, mắt hơi hé. Khi Dũng đi ngang, nó không sủa, cũng không đứng dậy. Chỉ khẽ liếc theo một cái rồi lại lim dim.
Dũng đi tiếp, không nghĩ nhiều.
Nhà bà ngoại nằm sâu hơn, gần phía giáp rừng. Căn nhà gỗ cũ, sân rộng, có giàn mướp và vài chậu hoa trước hiên. Bà ngoại đang ngồi thái rau dưới mái hiên thì thấy cháu.
“Về rồi à?”
“Dạ.”
Bà ngoại đứng dậy, phủi tay. Cô Lan từ trong bếp đi ra, tay còn dính nước.
“Sao không gọi trước? Về đột ngột quá.”
“Em muốn về bất ngờ.”
Cả nhà cười. Tối đó cơm nước đông vui. Chú Hùng về muộn, mang theo ít thịt và rau. Mọi người ngồi quanh bàn gỗ thấp, ăn uống, hỏi han chuyện trên thành phố. Dũng trả lời qua loa.
Đêm đầu tiên trôi qua yên ắng. Dũng ngủ ở gian phòng phía sau. Ngoài cửa sổ là khoảng sân tối và hàng cau. Xa hơn nữa là rừng. Thỉnh thoảng có tiếng chó sủa vọng lại từ đâu đó trong xóm, rồi lại im.
Ngày thứ hai, Dũng phụ bà ngoại phơi lúa, ra sau vườn hái rau. Buổi chiều đi chơi quanh làng, gặp vài người quen chào hỏi. Tối về ăn cơm sớm. Cả nhà tắt đèn khá sớm như lệ thường ở quê.
Đêm ấy Dũng không ngủ được.
Cậu trở mình mãi. Ngoài trời im ắng. Không tiếng xe, không tiếng người. Chỉ thỉnh thoảng có gió thổi qua hàng cau. Khoảng gần mười hai giờ, cậu ngồi dậy, uống một ngụm nước, rồi quyết định ra ngoài hít thở cho đỡ bứt rứt.
Cậu nhẹ nhàng mở cửa sau, đi ra sân. Ánh trăng đã khá sáng, phủ một lớp bạc nhạt lên mặt đất. Cả xóm tối om. Dũng đi men theo đường làng, bước chân cố ý nhẹ.
Khi đi ngang nhà cụ Tám, cậu chợt dừng lại.
Trên mái tôn hình như có người đang đứng.
Dũng ngẩng đầu nhìn. Dưới ánh trăng, một bóng đen hiện lên lờ mờ trên nóc nhà. Nó đứng hơi cúi người, trên đầu dường như có thứ gì đó rộng và cong vành, trông giống nón lá. Một bên thân bóng đen nhô ra, thỉnh thoảng khẽ dịch chuyển, khiến Dũng có cảm giác nó đang chống một vật dài xuống mái.
Cậu nheo mắt, cố nhìn cho rõ.
Khoảng cách khá xa, ánh trăng lại bị tán cây ven đường che khuất từng mảng. Dũng chỉ thấy bóng người ấy đứng bất động trên mái tôn, không biết đang nhìn về phía nào. Cậu định bước thêm vài bước để nhìn kỹ hơn, nhưng vừa nhấc chân thì nghe thấy một tiếng động khẽ vang lên trên mái.
Cạch.
Âm thanh ngắn và khô, như vật cứng vừa chạm nhẹ vào tấm tôn.
Bóng đen hơi nghiêng xuống.
Dũng lập tức đứng khựng. Cậu không nhìn rõ mặt, cũng chẳng chắc thứ trên đầu nó có thật sự là nón lá hay không. Nhưng có một điều khiến cậu bất an: bóng người ấy đứng trên mái ở tư thế rất lạ, cứng nhắc và chênh vênh, như thể chỉ cần dịch thêm một chút là sẽ ngã xuống.
Dũng không dám gọi. Cả xóm vẫn im lìm, cửa nhà cụ Tám đóng kín. Cậu đứng nhìn thêm vài giây, rồi quay người bước nhanh về nhà. Suốt quãng đường trở lại, cậu không dám ngoái đầu.
Đêm đó Dũng nằm mãi mà không ngủ được. Hình ảnh bóng đen trên mái cứ hiện lên trong đầu. Cậu cố tìm lời giải thích hợp lý. Có thể cụ Tám lên sửa mái. Có thể ánh trăng khiến cậu nhìn nhầm. Nhưng mỗi khi nhớ đến tư thế đứng cứng nhắc ấy và tiếng động khẽ trên mái tôn, Dũng lại thấy lạnh sống lưng.
Sáng hôm sau, cả nhà ngồi ăn cơm. Dũng vẫn còn ngáp, mắt lộ rõ vẻ thiếu ngủ. Cô Lan nhìn cậu một lúc rồi hỏi:
“Đêm qua em thức khuya lắm hả? Sao mặt mày phờ phạc vậy?”
Dũng ngập ngừng, đặt bát xuống.
“Đêm qua cháu thấy một chuyện hơi lạ.”
“Chuyện gì?”
“Lúc gần mười hai giờ, cháu đi ngang nhà cụ Tám thì thấy có người đứng trên mái.”
Cô Lan thoáng ngạc nhiên.
“Người nào? Đêm hôm khuya khoắt, ai lại đứng trên mái nhà?”
“Cháu không nhìn rõ lắm. Trông giống ông già, trên đầu đội nón lá, hình như còn chống gậy. Nhưng tư thế đứng kỳ lắm, không giống người bình thường.”
Chú Hùng đang gắp thức ăn, nghe vậy thì cười:
“Chắc cụ Tám lên xem mái bị dột. Mấy hôm trước mưa lớn mà. Hay là mày ngủ mơ.”
Dũng lắc đầu.
“Cháu tỉnh táo. Cháu còn nghe thấy tiếng động trên mái nữa.”
Bà ngoại đặt đũa xuống. Bà nhìn Dũng một lúc rồi hỏi:
“Mày thấy rõ không?”
“Dạ, trăng sáng nhưng đứng xa quá nên cháu không nhìn rõ mặt. Nó đứng im khá lâu. Lúc cháu định bước lại gần thì có tiếng động trên mái, cháu sợ quá nên về luôn.”
Bà ngoại không nói gì thêm. Ăn xong, bà gọi Dũng ra ngồi dưới mái hiên.
Bà ngồi trên ghế tre, nhìn ra khoảng sân một lúc khá lâu. Gà đang bới đất dưới giàn mướp. Xa xa có tiếng ai đó gọi nhau ngoài đồng. Không khí rất bình thường, đến mức Dũng suýt nghĩ bà sẽ chẳng nói gì.
Rồi bà lên tiếng, giọng thấp:
“Mày nghe chuyện ma chó mũi đỏ bao giờ chưa?”
“Chưa.”
Bà không kể ngay. Bà nhìn ra hàng cau thêm một lúc, như đang nhớ lại điều gì. Sau đó mới chậm rãi nói.
Trong vùng này, lâu lâu lại có lời đồn về một loại ma chó. Nó sống quá lâu, thành tinh, biến thành thứ khác với chó bình thường.
Ban đêm, nó hay leo lên mái nhà. Đội mũ của người, chống gậy, đi lại trên mái như một ông già. Có người nói nó đang học cách đứng, cách đi của con người. Có người nói nó đang chọn vật chủ.
Đặc biệt nhất là cái mũi luôn đỏ sẫm, như vừa dính máu. Ban ngày nó có thể lẫn vào đàn chó bình thường. Ban đêm mới hiện nguyên hình.
Người già trong làng bảo: nếu nhìn thấy nó trên mái mà không bị phát hiện thì còn may. Nếu nó quay đầu nhìn mình, thì nên cẩn thận. Vì khi đã nhìn, nó sẽ nhớ.
Bà ngừng lại một lúc, rồi nói thêm:
“Chuyện này ông nội mày kể lại. Ông bảo ngày trước cũng có người trong làng thấy. Không lâu sau thì trong xóm mất một người. Xác tìm thấy ở bìa rừng, da bị lột sạch.”
Dũng ngồi im.
“Bà tin chuyện đó hả?”
Bà không trả lời ngay. Ánh nắng đang chiếu xuống sân, làm hàng cau bóng lên từng mảng.
“Tao không biết có thật hay không. Nhưng ở quê này, có những chuyện không nên xem thường.”
Buổi sáng hôm ấy trời nắng. Không khí rất bình thường. Nhưng Dũng vẫn nhớ hình ảnh trên mái nhà cụ Tám giữa đêm khuya.
Những ngày này trăng đang lớn dần. Theo lời bà ngoại, ma chó mũi đỏ thường xuất hiện vào những đêm trăng tròn hoặc gần trăng tròn.
Dũng nửa tin nửa ngờ.
Một phần trong cậu nghĩ đó chỉ là lời đồn của người già. Phần khác thì không quên được bóng đen lờ mờ trên mái tôn, tiếng cạch khô khốc, và tư thế đứng cứng nhắc giữa lúc cả làng đang ngủ.
Chiều hôm đó, Dũng lại đi ngang nhà cụ Tám.
Con chó lông trắng mũi đỏ vẫn nằm dưới gốc mít. Nó mở mắt nhìn Dũng lâu hơn bình thường một chút, rồi gục đầu xuống lim dim.
Dũng đứng ngoài hàng rào vài giây rồi quay đi.
Tối ấy, cậu nằm trên giường, mắt nhìn lên trần nhà gỗ. Ngoài cửa sổ, ánh trăng đã bắt đầu sáng. Tiếng gió thổi qua hàng cau tạo thành những âm thanh đều đều.
Hình ảnh bóng đen trên mái, lời bà ngoại, và con chó mũi đỏ nằm im dưới gốc mít cứ lẫn vào nhau trong đầu cậu.
Lần đầu tiên kể từ khi về quê, Dũng cảm thấy không gian quanh căn nhà gỗ trở nên rộng hơn, tối hơn. Có thứ gì đó đang ở ngoài kia, chưa hiện rõ, nhưng cũng không còn hoàn toàn là lời đồn nữa.