Wren đẩy cánh cửa sổ gian bếp mở hết cỡ, để luồng không khí ẩm của một đêm mưa xuân ùa vào, cuốn theo mùi đất mới lật lẫn với mùi mốc quen thuộc của mấy thanh xà gỗ cũ trên trần nhà. Cô đứng đó một lúc, hai tay chống lên bậu cửa, nhìn xuống con dốc còn đọng vài vũng nước nhỏ, mặt nước phẳng lặng phản chiếu một mảng trời xám nhạt đang sáng dần lên phía chân mây.
Mùa đông vừa qua đã nhẹ nhàng hơn cô tưởng. Không phải vì trời bớt lạnh, mà vì có những buổi tối cô không còn thấy bốn bức tường của tiệm thuốc chật đến mức khó thở. Lễ Mùa Đông năm nay, thị trấn vẫn đốt lửa trại ngoài bãi biển như mọi năm, và cô vẫn chỉ ngồi ở bậc thềm với một tách trà, nhưng lần này cô không phải chờ lâu để nghe tiếng bước chân quen thuộc dừng lại trước cổng. Đó là một chi tiết không đáng để kể lại với ai, nhưng đủ để cô nhận ra mùa đông thứ ba kể từ ngày bà mất đã trôi qua theo một cách rất khác hai mùa đông trước.
Cô quay vào bếp, nhóm lửa, bắc ấm nước, và với tay lên kệ lấy tách trà theo đúng chuỗi động tác đã thành phản xạ suốt ba năm nay. Tay cô khựng lại nửa chừng khi ngón tay chạm phải cạnh chiếc tách thứ hai, chiếc vẫn nằm im trong góc kệ từ ngày bà còn sống.
Đây không phải lần đầu tiên điều đó xảy ra trong vài tuần gần đây.
Cô rụt tay lại, lấy đúng một chiếc như mọi khi, và không cho phép mình nghĩ thêm về việc vì sao bàn tay mình lại có thói quen mới ấy.
Ngoài kia, tiếng búa gõ vào ván thuyền đã bắt đầu vang lên đều đặn từ phía bến, sớm hơn cả tiếng chuông nhà thờ cảng điểm sáu giờ. Sau một mùa đông biển động, người ta lại sửa thuyền, vá lưới, chuẩn bị cho mùa cá mới, đúng cái nhịp Wren đã quen thuộc đến mức gần như không còn nghe thấy nó như một âm thanh riêng biệt nữa, chỉ như nhịp thở của cả thị trấn.
Kể từ đêm cuối hè năm ngoái trong khu vườn hương thảo, khi ngón tay họ chạm nhau lâu hơn mức cần thiết rồi rời ra, cả hai chưa một lần nhắc lại chuyện đó. Không ai né tránh nhau, cũng không ai vờ như chẳng có gì xảy ra. Chỉ là có một điều gì đó vẫn nằm yên ở đó, chưa được gọi tên, giống như một hạt giống đã gieo xuống đất từ trước khi có ai kịp nhận ra mùa đã đổi.
Corvin vẫn đi tuần ngang qua mỗi đêm. Cô vẫn để đèn. Chỉ là bây giờ, đôi khi ánh mắt họ chạm nhau lâu hơn một nhịp, rồi cả hai cùng lảng đi trước khi phải nghĩ xem điều đó có nghĩa gì.
Cô đang bày mấy khay hạt giống ra bậu cửa sổ để hong nắng sớm, tính toán xem luống nào cần gieo lại sau đợt sương giá cuối cùng của mùa, thì tiếng chuông cửa trước rung lên.
"Cô ơi."
Giọng Teo vọng vào, không hớn hở ầm ĩ như thường lệ, mà có một chút gì đó dè dặt khiến Wren ngẩng lên ngay lập tức.
Cô bước ra gian hàng, lau tay vào tạp dề. Teo đứng giữa lối đi, hai tay nắm chặt lấy vạt áo khoác trước bụng, một tư thế cô chưa từng thấy ở cậu bé này bao giờ, kể cả trong buổi sáng cậu làm vỡ cả hũ muối cộng hưởng ba năm về trước. Cậu đã cao hơn nhiều so với hình ảnh trong đầu Wren, ống tay áo khoác cũ giờ ngắn cũn để lộ cổ tay gầy gò, và một bên gấu quần cũng đã bắt đầu chật đến mức lộ ra khoảng chân trần phía trên đôi ủng.
"Trường được nghỉ à?" Cô hỏi, theo đúng phản xạ cũ, rồi khựng lại. "À, phải rồi. Con nghỉ hẳn từ cuối năm ngoái mà."
"Dạ." Teo gật đầu, giọng nhỏ hơn thường lệ.
"Con không đến trường từ mùa đông rồi."
Có một khoảng lặng ngắn, đủ lâu để Wren nhận ra cậu bé đang cố tìm cách bắt đầu điều mình định nói. Cô không giục, chỉ đứng đó, hai tay khoanh trước ngực, chờ đợi theo đúng cách bà từng chờ cô mỗi khi cô loay hoay không biết mở lời sao cho đúng.
"Con mười ba rồi cô ạ." Teo nói, đột ngột, như thể đó là câu mở đầu duy nhất cậu đã tập đi tập lại trên đường tới đây. "Tuần trước."
"Cô biết." Wren đáp, khóe miệng khẽ nhếch lên. "Mẹ con có nhắc hôm chợ phiên. Cô định làm một mẻ kẹo mật gừng mang sang, nhưng rồi lại quên mất."
"Không sao đâu ạ." Teo xua tay, rồi hít một hơi thật sâu, đứng thẳng người lên như đang chuẩn bị đọc bài trước lớp.
"Con đến không phải vì chuyện đó."
Cậu nhìn xuống đôi ủng của mình một giây, rồi ngẩng lên, ánh mắt cương quyết hơn Wren từng thấy ở cậu.
"Con muốn xin cô cho con học việc chính thức. Không phải kiểu chạy vặt sau giờ học nữa. Con muốn học đàng hoàng, cả ngày, như một người học việc thật sự."
Wren không trả lời ngay. Cô nhìn cậu bé đứng đó, lồng ngực hơi phập phồng vì vừa nói một mạch không dừng lại để thở, hai tai đã ửng đỏ vì hồi hộp, và trong một khoảnh khắc, cô thấy chính mình của mười lăm năm trước, đứng trước bà, cũng với đúng kiểu cương quyết vụng về ấy.
"Ngồi xuống đã." Cô chỉ về phía chiếc ghế đẩu quen thuộc cạnh bàn làm việc. "Rồi kể cô nghe, con nghĩ kỹ chưa, hay chỉ vừa nghĩ ra sáng nay."
Teo ngồi xuống, nhưng vẫn giữ lưng thẳng, không thả lỏng như mọi lần khác. Cậu đặt hai tay lên đầu gối, các ngón tay xoắn vào nhau.
"Con nghĩ từ mùa đông rồi ạ. Từ hôm trường cho nghỉ hẳn. Mấy đứa bạn con đứa thì theo cha ra biển luôn, đứa thì học nghề mộc trong làng. Con... con không muốn làm cái gì khác ngoài cái này."
Cậu hất cằm về phía dãy kệ thuốc sau lưng Wren, nơi những hũ thuỷ tinh xếp ngay ngắn dưới ánh sáng buổi sớm, mỗi hũ đều mang một nhãn giấy nhỏ, một số vẫn còn nét chữ nguệch ngoạc của chính Teo từ những buổi học đầu tiên.
"Cha con thì sao?"
Cô biết rõ nhà Teo, biết cha cậu là dân đi biển làm thuê trên thuyền người khác, và biết với những gia đình như vậy, một đứa con trai đủ tuổi lao động thường được kỳ vọng bước ngay lên thuyền, không phải ngồi trong một gian hàng đầy lọ thuốc và mùi thảo dược.
Teo cắn môi một lúc trước khi trả lời.
"Ban đầu cha con không thích lắm." Cậu thừa nhận, thẳng thắn theo đúng kiểu của một đứa trẻ chưa học được cách nói giảm nói tránh. "Cha bảo nghề này không kiếm ra nhiều tiền bằng đi biển, với lại cha muốn con biết chèo thuyền cho vững trước đã. Nhưng mẹ con nói lại với cha, bảo là con đã tự chọn cái này từ năm con mười tuổi, không phải chuyện nhất thời. Với lại..."
Cậu ngừng lại, một nụ cười nhỏ bất chợt hiện lên, thoáng qua rồi biến mất ngay.
"Cha con bảo, hồi bão năm ngoái làm hỏng mẻ cá, chính mấy thứ thuốc cô làm mới giữ cho ông Doran không bị nhiễm trùng cái tay bị móc câu đâm phải. Cha nói nghề nào cứu được người cũng là nghề đàng hoàng, dù cha không nói thẳng vậy đâu, cha chỉ ừ hử cho qua rồi bỏ đi làm việc khác. Nhưng con biết ý cha là vậy."
Wren im lặng một lúc, cảm nhận được sức nặng thật sự đằng sau câu nói tưởng chừng đơn giản đó. Cô nghĩ đến buổi điều trần ngột ngạt ở phòng họp hội đồng gần một năm về trước, đến những ánh mắt nghi ngờ của đám ngư dân bảo thủ, đến cảm giác đứng một mình giữa những lời buộc tội vô lý. Không phải ai trong thị trấn cũng đã thay đổi cách nhìn về cô, cô biết rõ điều đó, vẫn còn vài người tránh mua thuốc của cô nếu có lựa chọn khác. Nhưng câu nói vụng về của một người cha ngư dân, truyền lại qua miệng đứa con trai mười ba tuổi, khiến cô cảm thấy một điều gì đó ấm hơn cả tách trà đang nguội dần trên bàn.
"Con hiểu đây là việc nặng không?" Cô hỏi, đổi giọng sang thực tế hơn, vì cô không muốn để cảm xúc lấn át phần trách nhiệm cô sắp gánh lên vai nếu gật đầu. "Không phải chỉ nhặt lá với chạy việc vặt nữa. Con sẽ phải học liều lượng, học cách cân đá cộng hưởng, học phân biệt cây nào chữa được, cây nào độc. Sai một ly, có khi hại một mạng người, Teo ạ. Cô không định doạ con, chỉ là con cần biết trước khi gật đầu."
"Con biết." Teo đáp, không chút do dự. "Cô đã nói với con hồi con làm đổ hũ muối cộng hưởng rồi. Con nhớ hết mà."
Cậu ngẩng lên nhìn thẳng vào mắt cô, một ánh nhìn nghiêm túc lạ thường so với tuổi mười ba.
"Con không sợ sai đâu ạ. Cô dạy con vậy mà."
Wren cảm thấy cổ họng mình hơi nghẹn lại, không phải vì buồn. Cô quay đi một chút, giả vờ bận rộn sắp lại mấy chiếc khay hạt giống trên bậu cửa sổ, để có thêm vài giây trước khi phải trả lời.
Cô nghĩ đến cuốn sổ công thức bìa da nâu đang nằm im trên kệ sách cao ở góc phòng, đến dòng chữ cuối cùng bà để lại cho cô: “Đừng sợ sai. Cháu làm tốt hơn bà tưởng.” Cô nghĩ đến chính mình năm mười ba tuổi, đứng giữa gian bếp này, tay run lên vì sợ làm hỏng một mẻ thuốc, và bà đặt hai bàn tay chai sạn lên vai cô, không nói gì nhiều, chỉ đứng đó cho đến khi cô bình tĩnh lại.
Bà chưa bao giờ tổ chức nghi lễ gì to tát khi nhận Wren làm học việc chính thức. Chỉ có một buổi sáng bình thường, bà đưa cho cô một cuốn sổ tay nhỏ, một cây bút chì gọt sẵn, và nói đúng một câu: “Từ nay con ghi lại mọi thứ con học, vì trí nhớ có thể phản bội con, nhưng chữ viết thì không.” Wren vẫn còn giữ cảm giác của cuốn sổ ấy trong lòng bàn tay, dù cuốn sổ thật đã sờn rách từ lâu, thay bằng những cuốn khác qua nhiều năm.
Cô không có bà ở đây để hỏi xem mình có đang làm đúng không. Nhưng đứng trước một đứa trẻ mười ba tuổi đang chờ đợi câu trả lời với vẻ mặt nghiêm túc đến mức gần như buồn cười, Wren nghĩ mình đã biết câu trả lời từ trước khi Teo kịp bước qua ngưỡng cửa sáng nay.
"Được."
Cô nói, quay lại đối diện cậu, giọng chắc chắn hơn cả cô tưởng mình có thể có.
"Từ hôm nay, con là học việc chính thức của tiệm Root & Salt."
Teo bật dậy khỏi ghế nhanh đến mức suýt làm đổ cả chiếc ghế đẩu, miệng há ra định reo lên, nhưng rồi kịp kìm lại, chỉ để ra một tiếng "thật ạ" nghẹn lại giữa cổ họng, như thể sợ nói to quá sẽ khiến Wren đổi ý.
"Thật."
Wren không nhịn được bật cười trước vẻ mặt ấy.
"Nhưng ngồi xuống đã. Cô chưa nói xong."
Wren bước tới góc bàn làm việc, mở ngăn kéo dưới cùng, nơi cô đã cất một thứ từ vài tuần trước, khi lần đầu tiên nhận ra Teo đang có ý định gì đó nghiêm túc hơn thường lệ qua cách cậu bắt đầu hỏi những câu hỏi sâu hơn về liều lượng, về cách pha chế, không còn là những câu hỏi tò mò vụn vặt của một đứa trẻ chỉ đến chơi cho vui nữa.
Cô lấy ra một cuốn sổ tay nhỏ, bìa vải thô màu nâu sẫm, gáy khâu chỉ chắc chắn, mua từ người thợ đóng sách ở chợ phiên tuần trước. Không hoa mỹ, không có gì đặc biệt để nhìn, chỉ là một cuốn sổ trơn, còn nguyên mùi giấy mới và một thoáng mùi keo dán còn chưa tan hết. Kèm theo đó là một cây bút chì gọt sẵn, đầu chì còn nhọn hoắt chưa từng chạm mực.
Cô đặt cả hai lên bàn trước mặt Teo.
"Cầm lấy."
Teo nhìn xuống cuốn sổ, rồi nhìn lên Wren, chưa dám chạm vào ngay, như thể sợ nó sẽ biến mất nếu cầm sai cách.
"Cái này..." Cậu bắt đầu, nhưng không biết nói tiếp thế nào.
"Bà cô từng đưa cho cô đúng một cuốn như vậy, năm cô bằng tuổi con bây giờ." Wren nói, giọng chậm lại, ngón tay lướt nhẹ qua bìa sổ trước khi buông tay ra hẳn. "Bà bảo cô ghi lại mọi thứ cô học, vì trí nhớ có thể phản bội mình, nhưng chữ viết thì không. Cô nghĩ con cũng nên có một cuốn của riêng con, không phải cuốn vở sờn góc con vẫn dùng ở trường nữa."
Tay cô hơi run khi nói câu đó, một cái run rất nhỏ, đủ để chính cô nhận ra nhưng không đủ để biến thành một điều gì lớn lao đáng phải giấu đi. Cô siết nhẹ mấy ngón tay vào nhau dưới gầm bàn, nơi Teo không nhìn thấy, rồi nói tiếp, giọng cố giữ vẻ thực tế thường ngày.
"Trang đầu, con viết tên con vào. Rồi ngày hôm nay. Từ giờ mỗi lần học được cái gì mới, con ghi lại, đúng như hồi trước vẫn làm với cuốn vở kia, chỉ là lần này nghiêm túc hơn thôi."
Teo cầm cuốn sổ lên bằng cả hai tay, đúng kiểu cách Wren từng dạy cậu cầm những thứ dễ vỡ ba năm trước, dù cuốn sổ chẳng có gì để vỡ cả. Cậu lật trang đầu tiên, cầm bút chì lên, tay hơi lóng ngóng vì phấn khích, và bắt đầu viết, lưỡi thè ra một góc miệng theo đúng thói quen tập trung cũ.
“Teo Marsh. Học việc chính thức. Đầu xuân, Năm 4.”
Cậu ngẩng lên, giơ trang giấy về phía Wren như để khoe, hàng chữ nghiêng ngả nhưng nắn nót hết mức có thể.
"Được chưa ạ?"
"Được rồi."
Wren đáp, khoé mắt cô cay nhẹ một chút, cô chớp mắt nhanh, giả vờ đang bận nhìn ra ngoài cửa sổ để giấu đi điều đó.
"Bây giờ, bài học đầu tiên trong vai trò học việc chính thức của con là học cách pha đúng liều siro ho cho trẻ nhỏ, không phải liều cho người lớn. Ghi lại đi, cô chỉ nói một lần thôi."
Teo cúi xuống ngay lập tức, bút chì lướt trên giấy, và Wren đứng nhìn cậu một lúc, cảm giác vừa quen thuộc vừa mới mẻ cùng lúc dâng lên trong ngực, như thể cô vừa nhìn thấy một vòng tròn nào đó, sau nhiều năm, cuối cùng cũng khép lại đúng chỗ.
Tiếng chuông cửa rung lên lần nữa ngay khi Wren vừa giảng xong phần liều lượng, nhưng lần này không có bước chân chạy huỳnh huỵch đi kèm. Chỉ là một cái bóng cao lớn dừng lại ngay ngưỡng cửa, không bước hẳn vào trong.
Corvin đứng đó, áo khoác da sờn màu quen thuộc còn ướt một vệt nhỏ ở vai vì sương sớm, mái tóc đen hơi rối như vừa đi ngược gió. Anh không nói gì ngay, chỉ đưa mắt nhìn quanh gian hàng một vòng theo đúng thói quen cũ, rồi dừng lại ở Teo, cậu bé đang cắm cúi viết, cuốn sổ mới mở phanh trước mặt.
"Cái gì đây?" Anh hỏi, gần như chỉ là một câu hỏi thoáng qua.
"Cháu là học việc chính thức rồi chú ạ!" Teo ngẩng phắt lên, giơ cuốn sổ lên khoe, quên mất cả vẻ nghiêm trang cậu cố giữ suốt buổi sáng. "Cô Wren vừa nhận cháu luôn."
Có một khoảng lặng ngắn, đúng kiểu Wren đã quen thấy ở Corvin mỗi khi anh cân nhắc điều gì đó trước khi nói ra. Anh nhìn cuốn sổ, rồi nhìn Teo, ánh mắt xám dịu lại một chút.
"Vậy à."
Anh nói, chỉ vậy thôi, nhưng khóe miệng anh nhếch lên, một nét cười rất nhỏ, thứ mà Wren biết chỉ xuất hiện khi anh thật sự thấy điều gì đó vừa ý.
Anh gật đầu một cái với Teo, ngắn gọn, rồi ánh mắt anh chuyển sang Wren, đứng ở đó lâu hơn một nhịp so với mức cần thiết cho một lời chào buổi sáng bình thường. Cô nhìn lại anh, không nói gì, và trong khoảnh khắc đó, dư âm của đêm cuối hè năm ngoái lại lướt qua giữa họ, nhẹ nhàng nhưng không hề mờ nhạt, một điều cả hai vẫn chưa gọi tên nhưng cũng không còn cách nào giả vờ là không cảm nhận được.
"Đi tuần sớm vậy?" Cô hỏi, phá vỡ khoảng lặng trước khi nó kéo dài quá lâu.
"Đổi ca thôi." Anh vẫn đứng ở ngưỡng cửa, một tay tựa lên khung cửa gỗ. "Đi ngang đây, thấy đèn trong bếp sáng."
"Anh đi ngang đây mỗi sáng mà." Wren nói, giọng nửa đùa nửa thật, đúng kiểu tự trào quen thuộc của cô.
"Đường tuần tra của tôi." Anh đáp, không chút do dự, y hệt câu trả lời anh từng nói trong khu vườn hương thảo mùa hè năm ngoái. "Con phố này. Vẫn tính."
Wren bật ra một tiếng cười ngắn qua mũi, và Corvin, đứng đó với vẻ hài lòng thầm lặng hiếm có, gõ nhẹ hai đốt ngón tay lên khung cửa, một cử chỉ chào tạm biệt ngắn gọn, rồi quay người bước tiếp xuống con dốc, để lại sau lưng tiếng chuông cửa còn khẽ rung.
Wren đứng nhìn theo bóng anh khuất dần sau góc phố một lúc lâu hơn cô định, cho đến khi tiếng Teo gọi mới kéo cô trở lại.
"Cô ơi, con ghi xong rồi ạ. Học cái gì tiếp theo ạ?"
Buổi sáng trôi qua nhanh hơn Wren tưởng, giữa những câu hỏi liên tục của Teo và tiếng bút chì sột soạt trên trang giấy mới. Đến gần trưa, khi ánh nắng đã lên đủ cao để hong khô hẳn mấy vũng nước trên con dốc, Wren đứng dậy, vươn vai, rồi nhớ ra một việc còn dang dở.
Cô đi vào kho phía sau, lục tìm trong đống đồ cũ được xếp gọn từ nhiều năm, cho đến khi tìm thấy thứ mình cần: một chiếc tạp dề vải thô, cũ hơn chiếc cô đang mặc, dây buộc đã sờn nhưng còn chắc chắn, loại vẫn để dành cho bất cứ ai đến phụ việc trong tiệm.
"Đây." Cô mang nó ra đưa cho Teo. "Học việc chính thức thì phải có tạp dề đàng hoàng, không mặc nguyên áo khoác đi làm được đâu."
Teo cầm lấy, mắt sáng rỡ, lập tức khoác nó vào người mà không cần Wren hướng dẫn. Nhưng chiếc tạp dề, vốn được may cho một người lớn, tụt xuống gần tới mắt cá chân cậu, phần dây buộc quanh eo phải quấn thêm gần hai vòng mới đủ chặt, và hai ống tay áo bên trong thò ra khỏi lớp vải thùng thình như hai que củi gầy guộc.
"Trông con giống đang mặc cả một cái lều vậy." Wren nhận xét, không nhịn được cười.
"Con sẽ lớn kịp mà!"
Teo phản đối, nhưng cũng đang cúi xuống nhìn mình trong tấm gương nhỏ treo cạnh quầy, xoay người qua lại để ngắm nghía, vẻ mặt tự hào ra mặt bất chấp hình dáng có phần buồn cười của bộ trang phục mới.
Cậu giơ hai tay lên, để ống tay áo tạp dề tụt hẳn xuống che kín cả bàn tay, rồi bật cười thành tiếng, một tràng cười trong trẻo, không kìm nén, vang khắp gian hàng còn thoang thoảng mùi mực bút chì mới và mùi thảo dược khô quen thuộc.
Wren đứng nhìn cậu bé xoay vòng giữa gian hàng trong bộ tạp dề quá khổ, cuốn sổ mới kẹp chặt dưới nách, và cô nghĩ đến buổi sáng ba năm trước, khi cô đứng giữa chính gian hàng này, một mình, không biết liệu mình có giữ nổi tiệm thuốc sống sót qua nổi một mùa hay không.
Tiệm Root & Salt giờ không chỉ còn là thứ cô đang cố giữ cho khỏi sụp đổ nữa. Nó đang lớn lên, chậm rãi, theo đúng cách một mùa chuyển sang mùa khác, mang theo cả tiếng cười của một đứa trẻ mười ba tuổi đứng lọt thỏm trong một chiếc tạp dề quá cỡ, và một cuốn sổ mới tinh vừa được viết những dòng chữ đầu tiên trong đời nó.
Wren mỉm cười, quay lại với công việc còn dang dở trên bàn, để tiếng cười của Teo vẫn còn vang lại phía sau lưng cô, ấm áp, không dứt, như một lời hứa nhỏ về những mùa xuân còn lại phía trước.
