Nếu phải kể về những người tôi quen ở trường vào thời gian ấy, có lẽ tôi sẽ bắt đầu bằng một đám con trai mà chẳng đứa nào giống đứa nào. Năm người, tính cả tôi, tụ lại với nhau một cách rất tình cờ, giống như mấy viên bi bị ai đó đá lung tung rồi cuối cùng va vào nhau ở cùng một góc sân. Tôi không nhớ chính xác ai là người bắt chuyện đầu tiên, chỉ nhớ Tuấn vốn là bạn cùng phòng với tôi, sau đó nó kéo theo Hưng vì hai đứa quen nhau từ trước, Hưng lại quen Phúc từ hồi cấp ba, còn Quân với Duy thì chẳng hiểu bằng cách nào cũng nhập hội. Có những tình bạn bắt đầu bằng một lời hứa rất đẹp, có những tình bạn bắt đầu bằng một kỷ niệm đáng nhớ, còn bọn tôi thì hình như bắt đầu bằng chuyện ngồi chung một bàn ăn rồi tranh nhau miếng thịt cuối cùng. Sau vài tuần, năm đứa cứ thế thành một nhóm. Chẳng ai tuyên bố kết nạp ai, cũng chẳng có cái tên hội nhóm nghe cho oai, chỉ là đến giờ ăn thì tự nhiên năm cái mặt xuất hiện cùng một chỗ, đến giờ học thì đứa này gọi đứa kia, cuối tuần có ai rủ đi đâu thì chẳng hiểu sao cuối cùng cũng đủ mặt. Tuấn là thằng ồn nhất nhóm, nói chuyện nhanh hơn suy nghĩ và thường xuyên khiến tôi tự hỏi không biết trong đầu nó có cái nút tắt hay không. Hưng thì trái ngược, nhìn có vẻ điềm đạm nhưng hễ mở miệng là bắt đầu châm chọc người khác, cái kiểu chẳng cần lớn tiếng vẫn khiến người ta muốn đấm. Phúc có khuôn mặt lúc nào cũng như đang suy nghĩ về một điều gì lớn lao, nhưng phần lớn thời gian nó chỉ đang nghĩ trưa nay ăn gì. Quân là đứa thích làm màu nhất, nói chuyện với con gái thì tự tin như diễn viên chính, nhưng chỉ cần người ta hỏi ngược một câu là bắt đầu lắp bắp. Còn Duy là thằng tôi thân nhất sau Tuấn, tính nó khá vô tri, thích gì làm nấy, không quan tâm người khác đang nghĩ gì, cũng chẳng có cái tật thấy con gái xinh là tự nhiên biến thành thi sĩ như bốn đứa còn lại. Nếu bốn đứa kia là một đám chim sẻ thấy hạt thóc là lao xuống, thì Duy giống con mèo đang nằm bên cạnh, nhìn cả đàn tranh nhau mà chẳng buồn ngẩng đầu.
An xuất hiện trong lớp tôi chưa lâu, nhưng chỉ cần vài ngày là gần như cả nhóm đều biết đến cô. Cũng chẳng có gì lạ. An xinh thật. Cái kiểu xinh mà người ta không cần cố tình làm gì vẫn dễ lọt vào mắt người khác. Cô chỉ cần bước vào lớp, đặt cặp xuống, kéo ghế ngồi hoặc đứng ngoài hành lang nói chuyện với một người bạn, vậy thôi mà ánh mắt của mấy thằng con trai trong lớp đã tự động chạy theo như kim đồng hồ chạy đúng giờ. Ban đầu tôi không để ý chuyện ấy lắm, cho đến một hôm Tuấn đang uống nước bỗng đập tay xuống bàn, nhìn ra ngoài cửa rồi nói bằng cái giọng của một thằng vừa phát hiện ra chân lý của cuộc đời: "Minh, mày có thấy hôm nay trời đẹp không?" Tôi nhìn ra sân. Trời hôm ấy đúng là đẹp thật, nắng vàng, mây trắng, gió thổi nhẹ. Tôi đang định gật đầu thì nó nói tiếp: "Không, ý tao là An đẹp." Tôi suýt sặc nước. Hưng ngồi đối diện lập tức chen vào: "Mày mới phát hiện à? Tao tưởng mày mù." Phúc chống cằm nhìn ra cửa sổ, giọng trầm xuống như thể đang đọc thơ: "Có những người sinh ra không phải để đứng giữa đám đông. Họ đứng giữa đám đông để đám đông tự nhiên trở nên mờ nhạt." Quân nghe xong gật gù: "Hay. Nhưng tao nghĩ An giống ánh trăng hơn." Hưng quay sang: "Ban ngày mà ánh trăng cái đầu mày." Quân vẫn rất bình thản: "Thì tao ví von." Tôi ngồi bên cạnh nghe cả đám tâng bốc An mà trong lòng vừa buồn cười vừa thấy hơi... khó chịu một cách kỳ lạ. Không phải vì bọn nó nói sai. Thật ra chúng nó nói đúng đến mức tôi chẳng có gì để cãi. An xinh thật, nụ cười của cô nhẹ, giọng nói dễ nghe, khuôn mặt nhìn mãi cũng không thấy chán. Chỉ là nghe người khác đem những điều mình âm thầm nghĩ đến nói ra thành lời, cảm giác ấy hơi giống việc có người vô tình mở đúng ngăn kéo mình vẫn khóa.
Tôi tất nhiên không thể để lộ chuyện đó. Thế nên khi Tuấn quay sang hỏi "Mày thấy sao?", tôi chỉ nhún vai, làm ra vẻ chẳng quan tâm: "Cũng xinh." Duy đang ngồi bóc bánh bên cạnh lập tức ngẩng đầu lên: "Cũng xinh là sao? Mày nhìn người ta mà dùng chữ 'cũng' nghe vô duyên vậy?" Tôi cười: "Thế mày muốn tao nói gì?" Duy nhét miếng bánh vào miệng, nhai một lúc rồi đáp: "Thì xinh." Tôi hỏi: "Mày không thích à?" Nó lắc đầu: "Không." Câu trả lời của Duy đơn giản đến mức tôi quay sang nhìn nó mất mấy giây. Tuấn thì lập tức phản đối: "Không thích thật à? Mày có mắt không vậy?" Duy nhún vai: "Có. Hai con." Hưng cười ngặt nghẽo. Tôi cũng phải quay mặt đi để khỏi lộ vẻ buồn cười. Cả đám nói tiếp một hồi, cuối cùng Duy vẫn giữ nguyên vẻ mặt tỉnh bơ như thể An với cái bánh nó đang ăn chẳng có gì khác nhau.
Tôi cứ nghĩ chuyện đó sẽ chỉ dừng ở vài câu nói đùa, nhưng từ hôm ấy, mỗi lần có An xuất hiện, bốn thằng kia lại bắt đầu một cuộc thi xem đứa nào nói được câu nghe ngu nhất mà vẫn tưởng mình sâu sắc. Tuấn có hôm nhìn An đứng ngoài hành lang rồi bảo: "Tao nghĩ An mà cười thêm một cái nữa chắc lớp mình sáng luôn." Hưng lập tức đáp: "Lớp đang bật đèn, mày bị sao đấy?" Phúc thì thích ví von hơn: "An giống một trang sách mà người ta đọc đến cuối vẫn không muốn gấp lại." Quân nghe vậy liền bảo: "Tao thấy An giống mùa thu." Tôi hỏi tại sao, nó suy nghĩ rất lâu rồi nói: "Tại... đẹp." Hưng lập tức chửi: "Ví dụ kiểu gì như không ví dụ vậy?" Quân chống chế: "Thì mùa thu đẹp mà." Cả đám cười ầm. Tôi cũng cười theo, nhưng trong lòng lại âm thầm nghĩ, nếu để tôi nói, có lẽ tôi cũng chẳng nói hay hơn bọn nó bao nhiêu. Tôi cũng từng nghĩ An giống một buổi chiều có nắng, giống một cái gì đó rất khó gọi tên, nhưng những suy nghĩ như thế tôi chỉ giữ trong đầu. Tôi không dại gì đem ra nói. Người ta chỉ cần nghe tôi nói một câu thôi là đủ biết tôi có vấn đề.
Duy vẫn là ngoại lệ duy nhất. Nó không tham gia mấy cuộc bình luận ấy, nhiều khi còn tỏ vẻ khó hiểu. Một lần Tuấn hỏi nó: "Mày không thấy An xinh thật à?" Duy vừa cắm cúi chơi điện thoại vừa đáp: "Thấy." "Thế sao mày không thích?" "Xinh thì liên quan gì tao?" Tuấn đứng hình. Hưng quay sang nhìn nó như nhìn một sinh vật vừa được phát hiện trong phòng thí nghiệm. Phúc cũng hỏi: "Mày không có cảm xúc gì à?" Duy ngẩng đầu lên: "Có. Tao đói." Rồi nó đứng dậy đi mua bánh. Tôi ngồi đó nhìn theo, tự nhiên thấy nó đúng là một thằng hết thuốc chữa.
Có điều, Duy không biết rằng chính cái kiểu vô tri ấy lại khiến nó trở thành người dễ phát hiện ra những chuyện kỳ lạ nhất. Nó không để ý An xinh đến mức nào, nhưng lại rất giỏi nhận ra khi một người trong nhóm đột nhiên hành động khác bình thường. Và tôi đã mắc sai lầm đầu tiên vào một buổi chiều sau giờ học.
Hôm đó lớp tan muộn hơn mọi ngày. Trời bên ngoài đã ngả sang màu vàng nhạt, ánh nắng cuối ngày xiên qua hàng cây trước sân, kéo bóng những thân cây dài ngoằng trên nền gạch. Sinh viên trong các lớp khác lần lượt đi xuống cầu thang, hành lang trở nên đông hơn rồi lại thưa dần. Tôi đứng ngoài cổng trường một lúc, không hiểu vì sao lại nhìn về phía cửa hàng bán đồ lưu niệm bên đường. Trong tủ kính có mấy con gấu bông nhỏ, đủ màu, con nào cũng tròn vo, nhìn rất ngốc. Tôi đứng nhìn một lúc rồi bước vào.
Tôi cũng chẳng biết mình mua để làm gì.
Có lẽ là vì hôm trước An có nhắc đến một con gấu nhỏ mà cô từng có hồi bé. Có lẽ vì tôi thấy mấy đứa con trai trong lớp thỉnh thoảng mua quà cho con gái. Cũng có lẽ vì tôi chỉ đơn giản muốn mua một thứ gì đó cho một người mà mình thích, dù chưa đủ can đảm để thừa nhận rằng mình thích người ta.
Tôi chọn một con gấu màu nâu, không quá lớn, ôm vừa tay. Đến lúc trả tiền xong, tôi cầm túi bước ra khỏi cửa hàng, trong lòng bắt đầu thấy mình ngu. Tôi đứng giữa vỉa hè, nhìn cái túi trong tay, tự hỏi nếu mẹ mà biết con trai mười tám tuổi đi học xa nhà rồi tự nhiên bỏ tiền mua gấu bông thì không biết mẹ sẽ hỏi tôi có vấn đề gì không.
"Minh."
Tôi giật mình quay lại.
Duy đứng cách tôi vài bước, trên tay cầm chai nước, mặt vẫn tỉnh như không.
"Này."
"Gì?"
"Mày mua gì đấy?"
"Gấu."
"Tao thấy."
Nó nhìn cái túi rồi nhìn tôi.
"Cho ai?"
Tôi đáp ngay: "Cho em gái."
Duy gật đầu rất tự nhiên.
"À."
Tôi thở phào.
Nó nhìn con gấu thêm một lúc rồi nói: "Em gái mày thích gấu à?"
"Ừ."
"Thế sao không mua loại to hơn?"
Tôi nhìn nó.
Duy vẫn rất nghiêm túc.
"Con này bé quá, ôm không đã đâu, sao mày là anh trai mà không hiểu gì về em gái thế."
Tôi chẳng biết phải nói gì. Duy suy nghĩ thêm một lúc rồi chỉ vào cửa hàng.
"Hay quay lại mua con to hơn đi. Đằng kia có con mặc váy đẹp hơn đấy. Con gái thích mấy cái này mà."
Tôi nhìn theo tay nó chỉ, trong lòng tự nhiên lạnh đi một chút. Tôi tưởng nó đã biết.
Nhưng không.
Nó thật sự chỉ đang nghĩ tôi mua gấu cho em gái.
Tôi lắc đầu: "Thôi, con này được rồi."
Duy gật gù: "Ừ, tùy mày. Nhưng tao thấy con kia đẹp hơn."
Tôi cầm túi đi tiếp. Nó đi bên cạnh, vừa đi vừa kể chuyện gì đó về trận bóng tối qua, hoàn toàn không để ý rằng thằng đi bên cạnh đang cố giấu một chuyện mà chính nó cũng chưa dám gọi tên.
Tôi cũng chẳng nói gì.
Con gấu nằm trong chiếc túi giấy, đầu nó thỉnh thoảng va vào thành túi mỗi khi tôi bước nhanh. Tôi nhìn xuống, rồi lại nhìn về phía trước. Trời chiều hôm ấy đẹp một cách khó chịu. Nắng phủ lên những mái nhà, gió thổi qua hàng cây, người đi đường nói cười, xe cộ chạy ngang qua như chẳng có chuyện gì xảy ra.
Tôi nghĩ có lẽ tình cảm của tuổi mười tám cũng giống như con gấu nằm trong chiếc túi ấy.
Nhìn thì rõ ràng.
Nhưng nếu mình không nói ra, chẳng ai biết nó đang ở đó.
Và tôi cũng chưa định nói.
Ít nhất là lúc ấy.