Căn phòng chật chội phảng phất mùi dầu máy, gỗ mục và lớp bụi thời gian đọng lại trên từng ngóc ngách. Mùa mưa ở thành phố này thường bắt đầu bằng những cơn giông bất chợt, trút xuống mái tôn tiệm đồ cũ từng đợt rào rào khô khốc.
Minh ngồi trên chiếc ghế gỗ thấp, ngón tay trỏ vô thức gõ nhịp xuống mặt bàn sắt gỉ sét. Một, hai, ba, bốn... Một thói quen đã ngấm vào máu thịt từ năm năm tuổi, khi anh lần đầu tiên ngồi trước cây đại dương cầm ngà voi của gia đình. Nhưng bây giờ, nhịp gõ ấy không tạo ra bất kỳ giai điệu nào. Nó chỉ là một hành động vô thức để ngăn đôi bàn tay khỏi run rẩy.
Trên bức tường gạch bong tróc đối diện, tấm poster quảng cáo chương trình hòa nhạc cách đây ba năm đã hoen ố, mép giấy xoăn lại như một chiếc lá khô. Trên đó, tấm hình Minh trong bộ tuxedo đen lịch lãm, ánh mắt ngập tràn tự tin bên cây đàn Chopin rực rỡ dưới đèn sân khấu, trông giống như một hình ảnh thuộc về kiếp khác.
"Minh này, tháo hộ ông cái củ đề của chiếc xe Cup kia ra với!"
Tiếng ông Bảy vọng lên từ góc xưởng, ngắt đứt dòng suy nghĩ của Minh. Anh giật mình, vội giấu đôi bàn tay vào túi chiếc áo khoác thợ máy rộng thùng thình.
"Vâng, cháu ra ngay đây ông."
Minh đứng dậy. Chiếc bóng của anh trải dài trên nền bê tông ẩm ướt, gầy gò và cô độc. Từ một "thần đồng piano" từng được tung hô trên các khán phòng lớn từ Á sang Âu, người ta giờ đây chỉ biết đến anh như một gã phụ việc lặng lẽ, ít nói tại tiệm sửa chữa đồ cũ nằm sâu trong con hẻm nhỏ này.
Mọi thứ vỡ vụn vào đêm hòa nhạc tại Nhà hát Thành phố ba năm trước. Đó là đêm diễn quyết định cho học bổng toàn phần tại Viện Âm nhạc Hoàng gia Anh.
Minh vẫn nhớ như in cảm giác ngột ngạt đêm hôm ấy. Ánh đèn chiếu thẳng vào mắt, tiếng xì xầm của hàng trăm khán giả bên dưới, và quan trọng nhất là ánh mắt đăm đăm của cha anh ở hàng ghế đầu — một ánh mắt không chứa đựng tình yêu, chỉ có sự đòi hỏi tuyệt đối về tính hoàn hảo.
Đến giữa chương II của bản Sonata số 23 (Appassionata) của Beethoven, ngón tay Minh đột nhiên khựng lại. Một nốt sai. Chỉ một nốt nhạc chệch nhịp, nhưng trong đầu Minh, nó giống như một tiếng nổ lớn đánh sập toàn bộ lâu đài kính mà anh đã tốn bao năm dựng xây.
Hội chứng hoảng sợ tràn về như cơn sóng dữ. Ngực anh thắt lại, không khí rút sạch khỏi phổi. Những nốt nhạc trên bản phổ biến thành những con sâu đen ngổn ngang. Bàn tay anh cứng đờ, tê dại. Đêm đó, vị thần đồng dừng chơi giữa chừng, gục đầu trên phím đàn trong tiếng xào xạc bàng hoàng của đám đông, trước khi lao ra khỏi sân khấu như một kẻ tội đồ.
Kể từ khoảnh khắc ấy, âm nhạc trong Minh đã chết.
Đêm xuống, mưa ngoài trời càng lúc càng nặng hạt. Tiệm đồ cũ đã đóng cửa, chỉ còn ánh đèn vàng vọt hắt ra từ căn phòng nhỏ của Minh ở gác xép.
Trong góc phòng, bao phủ bởi một tấm bạt nilon xám, là chiếc piano đứng (upright) cũ kỹ mà ông Bảy xin được từ một gia đình chuyển nhà. Minh chưa từng chạm vào nó kể từ ngày chuyển đến đây.
Anh bước lại gần, tay run run nắm lấy mép tấm bạt rồi từ từ kéo xuống. Lớp bụi mỏng bay lên trong không khí. Minh đưa tay mở nắp đàn. Những phím gỗ ố vàng hiện ra dưới ánh đèn.
Trái tim anh bắt đầu đập liên hồi. Mồ hôi lạnh rịn ra trên trán. Minh cố nín thở, nâng bàn tay phải lên, đưa ngón tay trỏ hướng về phía phím Đô trung tâm.
Chỉ cần nhấn xuống. Chỉ một nốt thôi.
Năm xen-ti-mét. Ba xen-ti-mét. Một xen-ti-mét...
Ngay khi đầu ngón tay vừa chạm vào bề mặt phím đàn lạnh ngắt, một cơn nhói đau từ lồng ngực xộc thẳng lên não. Tiếng la ố của khán giả đêm đó, gương mặt thất vọng tột cùng của người cha, tiếng còi xe cứu thương — tất cả dội về cùng một lúc như một mớ âm thanh hỗn loạn, gắt gỏng.
Minh giật phắt tay lại như vừa chạm vào lửa hồng. Anh ngã khuỵu xuống sàn gỗ, gục đầu vào hai gối, thở dốc. Bàn tay từng tạo ra những giai điệu mê đắm lòng người giờ đây đang run lên bẩy hẩy, không thể kiểm soát.
Âm thanh duy nhất còn lại trong căn phòng chỉ là tiếng mưa xối xả đập vào cửa kính và tiếng đập loạn nhịp, bế tắc từ chính lồng ngực anh.
"Cháu vẫn cố ép mình phải chơi đúng bản nhạc của người khác hèn gì không thở được."
Một giọng nói trầm đục vang lên từ cầu thang gác xép. Ông Bảy bước lên, tay cầm theo một chiếc hộp gỗ bọc da đã sờn mép, tay kia mang theo hai ly trà nóng. Ông đặt ly trà xuống bàn, không hỏi gì về tình trạng của Minh, chỉ lặng lẽ kéo chiếc ghế đẩu lại gần.
"Đồ đạc hỏng thì sửa được," Ông Bảy chậm rãi nói, mắt nhìn về phía chiếc piano mở nắp. "Nhưng nếu cháu cứ bắt một cỗ máy đã gãy bánh răng phải chạy theo tốc độ cũ, nó sẽ nổ tung."
Ông Bảy đặt chiếc hộp gỗ lên bàn trước mặt Minh.
"Đây là chiếc hộp nhạc cổ của một bà lão ở cuối phố. Nó bị kẹt cơ quan phát âm, rơi mất vài bánh răng từ thời chiến tranh. Bà ấy muốn nghe lại giai điệu của nó trước khi đi xa." Ông Bảy nhìn Minh, ánh mắt hiền từ nhưng kiên định. "Ông già rồi, mắt kém tay run. Cháu giúp ông tháo nó ra, xem bên trong nó đang mắc kẹt ở đâu."
Minh ngước nhìn chiếc hộp gỗ cũ kỹ. Không có phím đàn, không có bản phổ, không có ánh đèn sân khấu hay những lời kỳ vọng. Chỉ có một cỗ máy nhỏ bé, im lìm và tổn thương đang chờ được chạm vào.
Lần đầu tiên sau ba năm, Minh chậm rãi đưa bàn tay vẫn còn run rẩy ra, đặt lên lớp vỏ gỗ phong sương của chiếc hộp nhạc.